Azərbaycan Milli Ensiklopediyası
IV CİLD (BƏZİRXANA - ƏLİYEV Mehdi)
    BİRƏBİTDƏN

    БИРЯБИТДЯН (Троэлодйтес троэлодйтес) – сярчякимиляр дястясинин бирябитдянляр фясилясиндян гуш. Юлчцляри вя ляляк юртцйцнцн рянэи чох дяйишкяндир. 40 йарымнювц вар. Уз. 8–14 см, кцтляси 7–20 г-дыр. Башы нисбятян ири; димдийи енсиз, узундур; ганадлары вя гуйруьу гыса, уъу дяйирми, айаглары узундур. Рянэи гонур-гящвяйи, йахуд сары-гящвяйидир (мцхтялиф чаларлы), боьазы вя синяси чох вахт даща ачыг рянэдядир; эюзляринин цстцндя ачыг рянэли “гаш”, бядянинин йанлары, ганадлары вя гуйруьунда кюндялян тцнд нахыш сяъиййявидир.


    Ади бирябитдян (Троэлодйтес троэлодйтес).

    Шимали Америкада, Аврасийанын хейли щиссясиндя вя Шимали Африкада йайылмышдыр. Азярб.-да даьятяйи вя даьлыг р-нларда мешя вя баьларда, суйа йахын коллар арасында мяскунлашыр. Ням йерляри, хцсусян субасарлары, коллуглу, хырда аьаълы вя чыр-чырпылы мешяляри цстцн тутур; щямчинин гураг сейряк мешялярдя (адятян су кянарында) вя отлу ландшафтларда йашайырлар (Атлантика вя Сакит океанларынын шм. а-ры). Субалп коллуглары гуршаьына гядяр галхыр (4000 м щцнд.-йя); даьларда мювсцми шагули йердяйишмяляр едир. Б.-ин шм. популйасийалары там, йахуд гисмян кючяридир. Еркяк фярд кцряшякилли йувасыны от вя мамырлардан гурур. Диши Б. 3–9 (чох вахт 5–8) йумурта гойур; 16 (12–20) эцн кцрт йатыр; ъаван фярдляр 17 (14–19) эцндян сонра йуваны тярк едирляр. Б. илдя адятян 2 дяфя бала чыхарыр.

Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, “Azərbaycan” xüsusi cildi (Azərbaycan dilində)
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2007
ISBN: 978-9952-441-01-7
Səhifələrin sayı: 881
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, “Azərbaycan” xüsusi cildi (rus dilində)
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2012
ISBN: 978-9952-441-01-7
Səhifələrin sayı: 881
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, I CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2009
ISBN: 978-9952-441-02-4
Səhifələrin sayı: 608
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, II CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2010
ISBN: 978-9952-441-05-5
Səhifələrin sayı: 604
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, III CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2011
ISBN: 978-9952-441-07-9
Səhifələrin sayı: 604
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, IV CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2013
ISBN: 978-9952-441-03-1
Səhifələrin sayı: 608
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, V CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2014
ISBN: 978-9952-441-10-9
Səhifələrin sayı: 592
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VI CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2015
ISBN: 978-9952-441-11-6
Səhifələrin sayı: 608
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VII CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2016
ISBN: 978-9952-441-12-3
Səhifələrin sayı: 608
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VIII CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili:
ISBN:
Səhifələrin sayı:
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, IX CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2019
ISBN: 978-9952-441-17-8
Səhifələrin sayı: 600
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, X CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili 2020
ISBN: 978-9952-441-18-5
Səhifələrin sayı: 600
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, XI CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2024
ISBN: 978-9952-441-20-8
Səhifələrin sayı: 600
BƏZİRXANA – ƏLİYEV Mehdi
    BİRƏBİTDƏN

    БИРЯБИТДЯН (Троэлодйтес троэлодйтес) – сярчякимиляр дястясинин бирябитдянляр фясилясиндян гуш. Юлчцляри вя ляляк юртцйцнцн рянэи чох дяйишкяндир. 40 йарымнювц вар. Уз. 8–14 см, кцтляси 7–20 г-дыр. Башы нисбятян ири; димдийи енсиз, узундур; ганадлары вя гуйруьу гыса, уъу дяйирми, айаглары узундур. Рянэи гонур-гящвяйи, йахуд сары-гящвяйидир (мцхтялиф чаларлы), боьазы вя синяси чох вахт даща ачыг рянэдядир; эюзляринин цстцндя ачыг рянэли “гаш”, бядянинин йанлары, ганадлары вя гуйруьунда кюндялян тцнд нахыш сяъиййявидир.


    Ади бирябитдян (Троэлодйтес троэлодйтес).

    Шимали Америкада, Аврасийанын хейли щиссясиндя вя Шимали Африкада йайылмышдыр. Азярб.-да даьятяйи вя даьлыг р-нларда мешя вя баьларда, суйа йахын коллар арасында мяскунлашыр. Ням йерляри, хцсусян субасарлары, коллуглу, хырда аьаълы вя чыр-чырпылы мешяляри цстцн тутур; щямчинин гураг сейряк мешялярдя (адятян су кянарында) вя отлу ландшафтларда йашайырлар (Атлантика вя Сакит океанларынын шм. а-ры). Субалп коллуглары гуршаьына гядяр галхыр (4000 м щцнд.-йя); даьларда мювсцми шагули йердяйишмяляр едир. Б.-ин шм. популйасийалары там, йахуд гисмян кючяридир. Еркяк фярд кцряшякилли йувасыны от вя мамырлардан гурур. Диши Б. 3–9 (чох вахт 5–8) йумурта гойур; 16 (12–20) эцн кцрт йатыр; ъаван фярдляр 17 (14–19) эцндян сонра йуваны тярк едирляр. Б. илдя адятян 2 дяфя бала чыхарыр.

    BİRƏBİTDƏN

    БИРЯБИТДЯН (Троэлодйтес троэлодйтес) – сярчякимиляр дястясинин бирябитдянляр фясилясиндян гуш. Юлчцляри вя ляляк юртцйцнцн рянэи чох дяйишкяндир. 40 йарымнювц вар. Уз. 8–14 см, кцтляси 7–20 г-дыр. Башы нисбятян ири; димдийи енсиз, узундур; ганадлары вя гуйруьу гыса, уъу дяйирми, айаглары узундур. Рянэи гонур-гящвяйи, йахуд сары-гящвяйидир (мцхтялиф чаларлы), боьазы вя синяси чох вахт даща ачыг рянэдядир; эюзляринин цстцндя ачыг рянэли “гаш”, бядянинин йанлары, ганадлары вя гуйруьунда кюндялян тцнд нахыш сяъиййявидир.


    Ади бирябитдян (Троэлодйтес троэлодйтес).

    Шимали Америкада, Аврасийанын хейли щиссясиндя вя Шимали Африкада йайылмышдыр. Азярб.-да даьятяйи вя даьлыг р-нларда мешя вя баьларда, суйа йахын коллар арасында мяскунлашыр. Ням йерляри, хцсусян субасарлары, коллуглу, хырда аьаълы вя чыр-чырпылы мешяляри цстцн тутур; щямчинин гураг сейряк мешялярдя (адятян су кянарында) вя отлу ландшафтларда йашайырлар (Атлантика вя Сакит океанларынын шм. а-ры). Субалп коллуглары гуршаьына гядяр галхыр (4000 м щцнд.-йя); даьларда мювсцми шагули йердяйишмяляр едир. Б.-ин шм. популйасийалары там, йахуд гисмян кючяридир. Еркяк фярд кцряшякилли йувасыны от вя мамырлардан гурур. Диши Б. 3–9 (чох вахт 5–8) йумурта гойур; 16 (12–20) эцн кцрт йатыр; ъаван фярдляр 17 (14–19) эцндян сонра йуваны тярк едирляр. Б. илдя адятян 2 дяфя бала чыхарыр.