HÁAVELMO (Haavelmo) Trüqve (13.12.1911, indiki Oslonun tәrkibindә Skedsmo – 28.7.1999, Oslo) – Norveç iqtisadçısı, Nobel mükafatı laureatı (1989). Oslo Un-tini bitirdikdәn (1933) sonra R.Frişin rәhbәrliyi altında İqtisadiyyat İn-tunda (1938 ilә qәdәr) çalışmışdır. H. 1940 ildә Rokfeller Fondunun tәqaüdçüsü kimi ABŞ-a getmişdir. Norveçin ticarәt missiyasının әmәk daşı (1942–44), dövlәt qulluqçusu (1947–48); Oslo Un-tindә iqtisadiyyat üzrә prof. (1948–79) olmuşdur. H. ekonometrik tәdqiqin ümumi prinsip vә metodlarını işlәyib hazırlamış, ehtimali vә riyazi-statistik yanaşmalardan (nәzәri müddәalar ehtimal nәzәriyyәsinin terminlәri ilә formulә edilәrsә, o zaman riyazi statistikada istifadә olunan metodlar iqtisadi hadisәlәrin әsasında duran asılılıqların müәyyәnlәşdirilmәsindә, hәmçinin iqtisadi nәzәriyyәlәrin testlәşdirilmәsindә vә iqtisadi proseslәrin proqnozlaşdırılmasında tәtbiq oluna bilәr) istifadә etmәyә çalışmışdır. İqtisadi münasibәtlәrin qiymәtlәndirilmәsindә riyazi statistika metodlarını ilk dәfә olaraq H. tәtbiq etmişdir. “İqtisadi tәkamül nәzәriyyәsinin tәdqiqi” (“A study in the theory of economic evolution”, 1954) kitabında iqtisadi geriliyin mümkün sәbәblәrini araşdırmış, ilk dәfә olaraq neoklassik birsektorlu artım modelini tәklif etmişdir. “İnvestisiyalar nәzәriyyәsinin tәdqiqi” (“A study in the theory of investment”, 1960) әsәrindә H. investisiyalara tәlәbatın mikroiqtisadi әsaslarını qeyd edәrkәn, kapitala neoklassik yanaşmanı Avstriya mәktәbinin mövqeyi ilә uyğunlaşdırmağa çalışmışdır.
Ə s ә r l ә r i: On the theory and measurement of economic relations. Camb., 1941; The statistical implications of a system of simultaneous equations // Econometrica. 1943. Vol. 11. № 1; The probability approach in econometrics // Ibid. 1944. Vol. 12. Suppl.; On the dynamics of global economic inequality. Oslo, 1980.
