HABENÉK, A b e n e k (Habeneck) Fransua Antuan (22.1.1781, Arden dep-ti, Mezyer – 8.2.1849, Paris) – fransız violinçalanı, dirijor, pedaqoq vә bәstәkar. Peşәkar hәrbi musiqiçinin oğludur. 1804 ildә Paris konservatoriyasını (P.Bayonun sinfini) bitirmişdir. 1806–15 illәrdә konservatoriyanın tәlәbә ork.-nә dirijorluq etmişdir. 1821–24 illәrdә Paris operasının direktoru, 1824–46 illәrdә baş dirijoru olmuş, C.Rossininin “Vilhelm Tell” (1829), C.Meyerberin “Robert-İblis” vә “Hugenotlar” (1831, 1836), F.Halevinin “Yәhudi qız” (1835), H.Berliozun “Benvenuto Çellini” (1838) vә s. әsәrlәrin ilk tamaşalarına dirijorluq etmişdir. 1828 ildә Paris konservatoriyasının Konsert cәmiyyәti ork.-ni yaratmış vә onun rәhbәri olmuşdur; bu ork.-lә 1830 ildә Berliozun “Fantastik simfoniya”sının ilk ifasına, 1831 ildә Bethovenin 9-cu simfoniyasının Paris premyerasına dirijorluq etmişdir. H.-in sağlığında bu kollektiv әn yaxşı fransız ork.-lәrindәn biri idi. 1808–16 vә 1825–48 illәrdә Paris konservatoriyasında dәrs demiş (violin), J.D.Alar, E.Lalo, Y.Leonar onun tәlәbәlәri olmuşlar. “Violindә çalmağın nәzәri vә tәcrübi üsulu” (1835) dәrsliyinin müәllifidir. “Əlәddin, vә yaxud Sehrli çıraq” (Paris, 1822) operasının, violin üçün çoxlu әsәrin, o cümlәdәn 2 konsertin, “Air varié” vә Böyük polonezin (hamısı ork. ilә), Böyük fantaziyanın (fp. ilә) müәllifidir.










