Azərbaycan Milli Ensiklopediyası
X CİLD (GİYAN  - HƏŞTƏRXAN DÖVLƏT TƏBİƏT BİOSFER QORUĞU)
    HABİTOSKOPİYA
    HABİTOSKOPİYA (lat. habitus – insanın zahiri görünüşü, bәdәn quruluşu + …skopiya), h a b i t o l o g i y a – cinayәtin qeydә alınması vә şәxsiyyәtin eynilәşdirilmәsi mәqsәdilә insanın zahiri görünüşünün әlamәt vә elementlәrini öyrәnәn kriminalistika texnikası bölmәsi. Cinayәtin açılması zamanı zahiri görünüş әlamәtlәrindәn istifadәnin elmi әsaslarını fransız kriminalisti A.Bertilyon qoymuşdur (1885). Zahiri görünüş elementlәrinә insanın ayrıca anatomik orqanları vә nahiyәlәri, yaxud onun funksiyalarının ifadәsi (mәs., burun, ağız, göz vә s.), hәmçinin geyim predmetlәri vә әlavә әşyalar (әsa, çәtir vә s.) aiddir. Zahiri görünüş әlamәtlәri insanı fәrqlәndirmәyә (tanımağa), yaxud onu müәyyәn insan qrupuna aid etmәyә imkan verәn bütövlükdә zahiri görünüşün vә ya onun ayrı-ayrı elementlәrinin xarakteristikalarıdır. H.-da zahiri görünüş әlamәtlәri şәxsi vә müşayiәtedici әlamәtlәrә bölünür. Ş ә x s i әlamәtlәr: ümumfiziki (yaş, cins, irqi, yaxud etnik mәnsubiyyәt, boy, bәdәn quruluşu); anatomik (sabit) – insanın bәdәn vә üzünün xarici quruluşunun әlamәtlәri; funksional (dinamik) – insanın adi vәziyyәtinin vә onun hәrәkәtlәrinin nәzәrәçarpan әlamәtlәri. M ü ş a y i ә t e d i c i әlamәtlәr insanın istifadә etdiyi әşyaların әlamәtlәridir. Şәxsi әlamәtlәr içәrisindә nadir hallarda rast gәlinәn anadangәlmә, yaxud sonradan qazanılan әlamәtlәr, o cümlәdәn anatomik vә funksional anomaliyalar kimi x ü s u s i ә l a m ә t l ә r (mәs., çapıqlar, tatuirlәmәlәr, axsaqlıq, pәltәklik) fәrqlәndirilir. H. canlı şәxs vә meyitlәrin zahiri görünüşünün şifahi tәsviri (şifahi portret) metodlarının, kompozisiya portretlәrinin (fotorobot) tәrtibi metodunun vә mәhkәmә portret ekspertizasının elmi әsasıdır.
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, “Azərbaycan” xüsusi cildi (Azərbaycan dilində)
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2007
ISBN: 978-9952-441-01-7
Səhifələrin sayı: 881
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, “Azərbaycan” xüsusi cildi (rus dilində)
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2012
ISBN: 978-9952-441-01-7
Səhifələrin sayı: 881
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, I CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2009
ISBN: 978-9952-441-02-4
Səhifələrin sayı: 608
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, II CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2010
ISBN: 978-9952-441-05-5
Səhifələrin sayı: 604
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, III CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2011
ISBN: 978-9952-441-07-9
Səhifələrin sayı: 604
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, IV CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2013
ISBN: 978-9952-441-03-1
Səhifələrin sayı: 608
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, V CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2014
ISBN: 978-9952-441-10-9
Səhifələrin sayı: 592
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VI CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2015
ISBN: 978-9952-441-11-6
Səhifələrin sayı: 608
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VII CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2016
ISBN: 978-9952-441-12-3
Səhifələrin sayı: 608
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VIII CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili:
ISBN:
Səhifələrin sayı:
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, IX CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2019
ISBN: 978-9952-441-17-8
Səhifələrin sayı: 600
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, X CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili 2020
ISBN: 978-9952-441-18-5
Səhifələrin sayı: 600
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, XI CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2024
ISBN: 978-9952-441-20-8
Səhifələrin sayı: 600
GİYAN  – HƏŞTƏRXAN DÖVLƏT TƏBİƏT BİOSFER QORUĞU
    HABİTOSKOPİYA
    HABİTOSKOPİYA (lat. habitus – insanın zahiri görünüşü, bәdәn quruluşu + …skopiya), h a b i t o l o g i y a – cinayәtin qeydә alınması vә şәxsiyyәtin eynilәşdirilmәsi mәqsәdilә insanın zahiri görünüşünün әlamәt vә elementlәrini öyrәnәn kriminalistika texnikası bölmәsi. Cinayәtin açılması zamanı zahiri görünüş әlamәtlәrindәn istifadәnin elmi әsaslarını fransız kriminalisti A.Bertilyon qoymuşdur (1885). Zahiri görünüş elementlәrinә insanın ayrıca anatomik orqanları vә nahiyәlәri, yaxud onun funksiyalarının ifadәsi (mәs., burun, ağız, göz vә s.), hәmçinin geyim predmetlәri vә әlavә әşyalar (әsa, çәtir vә s.) aiddir. Zahiri görünüş әlamәtlәri insanı fәrqlәndirmәyә (tanımağa), yaxud onu müәyyәn insan qrupuna aid etmәyә imkan verәn bütövlükdә zahiri görünüşün vә ya onun ayrı-ayrı elementlәrinin xarakteristikalarıdır. H.-da zahiri görünüş әlamәtlәri şәxsi vә müşayiәtedici әlamәtlәrә bölünür. Ş ә x s i әlamәtlәr: ümumfiziki (yaş, cins, irqi, yaxud etnik mәnsubiyyәt, boy, bәdәn quruluşu); anatomik (sabit) – insanın bәdәn vә üzünün xarici quruluşunun әlamәtlәri; funksional (dinamik) – insanın adi vәziyyәtinin vә onun hәrәkәtlәrinin nәzәrәçarpan әlamәtlәri. M ü ş a y i ә t e d i c i әlamәtlәr insanın istifadә etdiyi әşyaların әlamәtlәridir. Şәxsi әlamәtlәr içәrisindә nadir hallarda rast gәlinәn anadangәlmә, yaxud sonradan qazanılan әlamәtlәr, o cümlәdәn anatomik vә funksional anomaliyalar kimi x ü s u s i ә l a m ә t l ә r (mәs., çapıqlar, tatuirlәmәlәr, axsaqlıq, pәltәklik) fәrqlәndirilir. H. canlı şәxs vә meyitlәrin zahiri görünüşünün şifahi tәsviri (şifahi portret) metodlarının, kompozisiya portretlәrinin (fotorobot) tәrtibi metodunun vә mәhkәmә portret ekspertizasının elmi әsasıdır.
    HABİTOSKOPİYA
    HABİTOSKOPİYA (lat. habitus – insanın zahiri görünüşü, bәdәn quruluşu + …skopiya), h a b i t o l o g i y a – cinayәtin qeydә alınması vә şәxsiyyәtin eynilәşdirilmәsi mәqsәdilә insanın zahiri görünüşünün әlamәt vә elementlәrini öyrәnәn kriminalistika texnikası bölmәsi. Cinayәtin açılması zamanı zahiri görünüş әlamәtlәrindәn istifadәnin elmi әsaslarını fransız kriminalisti A.Bertilyon qoymuşdur (1885). Zahiri görünüş elementlәrinә insanın ayrıca anatomik orqanları vә nahiyәlәri, yaxud onun funksiyalarının ifadәsi (mәs., burun, ağız, göz vә s.), hәmçinin geyim predmetlәri vә әlavә әşyalar (әsa, çәtir vә s.) aiddir. Zahiri görünüş әlamәtlәri insanı fәrqlәndirmәyә (tanımağa), yaxud onu müәyyәn insan qrupuna aid etmәyә imkan verәn bütövlükdә zahiri görünüşün vә ya onun ayrı-ayrı elementlәrinin xarakteristikalarıdır. H.-da zahiri görünüş әlamәtlәri şәxsi vә müşayiәtedici әlamәtlәrә bölünür. Ş ә x s i әlamәtlәr: ümumfiziki (yaş, cins, irqi, yaxud etnik mәnsubiyyәt, boy, bәdәn quruluşu); anatomik (sabit) – insanın bәdәn vә üzünün xarici quruluşunun әlamәtlәri; funksional (dinamik) – insanın adi vәziyyәtinin vә onun hәrәkәtlәrinin nәzәrәçarpan әlamәtlәri. M ü ş a y i ә t e d i c i әlamәtlәr insanın istifadә etdiyi әşyaların әlamәtlәridir. Şәxsi әlamәtlәr içәrisindә nadir hallarda rast gәlinәn anadangәlmә, yaxud sonradan qazanılan әlamәtlәr, o cümlәdәn anatomik vә funksional anomaliyalar kimi x ü s u s i ә l a m ә t l ә r (mәs., çapıqlar, tatuirlәmәlәr, axsaqlıq, pәltәklik) fәrqlәndirilir. H. canlı şәxs vә meyitlәrin zahiri görünüşünün şifahi tәsviri (şifahi portret) metodlarının, kompozisiya portretlәrinin (fotorobot) tәrtibi metodunun vә mәhkәmә portret ekspertizasının elmi әsasıdır.