HACIYEV Əhmәd-Cövdәt İsmayıl oğlu (18.6.1917, Nuxa, indiki Şәki –18.1.2002, Bakı) – Azәrb. bәstәkarı, pedaqoq, ictimai xadim. Əmәkdar incәsәnәt xadimi (1958), Azәrb. SSR xalq artisti (1960). SSRİ Dövlәt mükafatı laureatı (1946, 1952). 1935–38 illәrdә Azәrb. Dövlәt Konservatoriyasını (bәstәkarlıq üzrә L.M.Rudol funsinfini), 1947 ildә Moskva konservatoriyasını (D.D.Şostakoviçin sinfini) bitirmişdir. 1947 ildәn ömrünün sonunadәk Azәrb. Dövlәt Konservatoriyasında dәrs demişdir (1957–69 illәrdә rektor; 1963 ildәn prof.). Milli simfonizmin banilәrindәn olan H.-in yaradıcılığının formalaşmasında Azәrb. musiqi folklorunun, Ü.Hacıbәyli vә rus bәstәkarlarının (xüsusilә D.D.Şostakoviçin) böyük tәsiri olmuşdur. Onun ilk böyük әsәri bir hissәli “Simfoniya”dır (1936). Tәlәbәlik illәrindә “Sosialist Azәrbaycanı” (1936), A.S.Puşkinin ölümünün 100 illiyinә hәsr etdiyi “Sibirә mәktub” (1937) simfonik poemalarını, üç hissәli “Azәrbaycan süitası”nı (1939), simli kvartet (1941) vә s. bәstәlәmişdir. H. 1945 ildә Q.Qarayevlә birlikdә “Vәtәn” operasını yazmışdır. H. 8 simfoniya bәstәlәmişdir. Onun simfonik musiqisi üçün qәhrәmanlıq motivlәri, humanizm vә s. sәciyyәvidir. O, Azәrb. xalq musiqisinin müxtәlif janrlarından, elәcә dә muğam sәnәtinin bәdii ifadә vasitәlәrindәn, intonasiya-mәqam quruluşundan bacarıqla istifadә etmişdir. H.-in 1-ci (1944), 3-cü (1947) vә 4-cü (1956) simfoniyaları milli simfonik musiqinin inkişafında xüsusi yer tutur. 5-ci (“İnsan, Torpaq, Kosmos”, 1972) vә 6-cı (“1917–1977”; 1977) simfoniyalarında insan әmәyinin vüsәti öz әksini tapmışdır. 7-ci (“Şәhidlәr’, 1993) vә 8-ci (“Onu zaman seçib”, 1995) simfoniyaları bәstәkarın vәtәndaşlıq mövqeyinin parlaq ifadәsidir. H. “Sülh uğrunda” vә “Zirvәlәrә doğru” simfonik poemalarının (1957), ork. üçün simfoniyettanın (1938), xor, solist vә ork. üçün oratoriyanın (1949), fp. Üçün balladanın (1952), sonatanın (1956), skersonun (1957), “Musiqi lövhәlәri”nin (1972), elәcә dә xor üçün bir sıra әsәrlәrin müәllifidir. Bir çox aşıq mahnısını, xalq rәqslәrini işlәyib nota salmışdır. N.Əliverdibәyov, N.Mәmmәdov, F.Quliyeva, A.Əlizadә, R.Mirişli, O.Felzer vә b. onun yetirmәlәridir. Oktyabr inqilabı, Qırmızı Əmәk Bayrağı vә "Şәrәf nişanı" ordenlәri ilә tәltif edilmişdir.
