HAKİM, h ü q u q d a – dövlәtin mәhkәmә hakimiyyәtinin daşıyıcısı olan, әdalәt mühakimәsini hәyata keçirmәk sәlahiyyәtlәri konstitusional qaydada verilmiş vәzifәli şәxs. H. heç bir başqa seçkili vә tәyinatlı vәzifә tuta bilmәz, elmi, pedaqoji vә yaradıcılıq fәaliyyәtindәn başqa heç bir sahibkarlıq, kommersiya vә digәr ödәnişli fәaliyyәtlә mәşğul ola bilmәz. Azәrb. Resp.-nın Konstitusiyasına әsasәn yaşı 30-dan aşağı olmayan, seçkilәrdә iştirak etmәk hüququna malik olan, ali hüquq tәhsilli vә hüquqşünas ixtisası üzrә 5 ildәn artıq işlәyәn Azәrb. Resp. vәtәndaşı H. ola bilәr (maddә 126). Azәrb. Resp.-nın “Mәhkәmәlәr vә hakimlәr haqqında” qanununa (1997) әsasәn ikili vәtәndaşlığı, digәr dövlәtlәr qarşısında öhdәliklәri olanlar, din xadimlәri, fәaliyyәt qabiliyyәtsizliyi vә ya mәhdud fәaliyyәt qabiliyyәti mәhkәmә tәrәfindәn tәsdiq edilmiş, tibbi rәyә әsasәn fiziki vә әqli qüsurlarına görә H. sәlahiyyәtlәrini yerinә yetirmәyә qadir olmayan, cinayәt törәtmәyә görә әvvәllәr mәhkum olunmuş, barәsindә cinayәt tәqibinә bәraәt verici әsaslar olmadan xitam verilmiş, H. vәzifәsindәn intizam qaydasında azad edilmiş şәxslәr H. ola bilmәzlәr. H.-lәr müstәqildir, yalnız Konstitusiya vә qanunlara tabedirlәr vә sәlahiyyәtlәri müddәtindә dәyişmәzdirlәr. İşlәrә qәrәzsiz, әdalәtlә, tәrәflәrin hüquq bәrabәrliyinә, faktlara әsasәn vә qanuna müvafiq baxırlar. Hәr hansı bir şәxs tәrәfindәn vә hәr hansı bir sәbәbdәn bilavasitә, yaxud dolayı yolla mәhkәmә hakimiyyәtinә mәhdudiyyәt qoyulması, qanunazidd tәsir, hәdә vә müdaxilә edilmәsi yolverilmәzdir. Sәlahiyyәt müddәti әrzindә H.-lәrin şәxsiyyәti, şәrәf vә lәyaqәti qanunla qorunur. H. toxunulmazdır, cinayәt mәsuliyyәtinә yalnız qanunda nәzәrdә tutulan qaydada cәlb oluna bilәr, sәlahiyyәtlәrinә yalnız qanunda nәzәrdә tutulmuş әsaslarla vә qaydalara müvafiq surәtdә xitam verilә bilәr (bax Toxunul mazlıqlar). Azәrb. Resp.-nda H.-lәrin statusu Azәrb. Resp.-nın “Mәhkәmәlәr vә hakimlәr haqqında” qanunu ilә tәnzimlәnir.










