Azərbaycan Milli Ensiklopediyası
X CİLD (GİYAN  - HƏŞTƏRXAN DÖVLƏT TƏBİƏT BİOSFER QORUĞU)
    “HALAY”
    “HALAY” – qәdim Azәrb. kütlәvi rәqsmahnı janrı. Xalq arasında “halay çәkmәk”, “halay qurmaq”, “halay vurmaq” (dövrә vurmaq, dairә üzrә oturmaq), “halay gәlmәk” (rәqs etmәk üçün iki dәstәyә bölünmә) ifadәlәri var. “H.”-a daxil olan rәqs-mahnılar әvvәllәr yalnız әmәk prosesi ilә bağlı olmuş, sonralar yeni mәzmunla (mәişәt, mәhәbbәt vә s.) zәnginlәşmişdir. Yallıdan fәrqli olaraq H. әsasәn, qadınlar tәrәfindәn ifa edilir. “H.”-da ifaçılar iki dәstәyә bölünәrәk bir-birindәn 3–4 m mәsafәdә düz xәtt üzrә üz-üzә dayanırlar. Hәr dәstәyә 8–10, bәzәn 20–30 nәfәr düzülür. 1-ci dәstә mahnı oxumağa başlayır vә birinci misranı oxuyub qurtardıqdan sonra 2-ci dәstә hәmin misranı olduğu kimi tәkrar edir. Bu zaman 1-ci dәstә müxtәlif xoreoqrafik mizanla öz yerinә qayıdır; 2-ci misranı oxuyan zaman 2-ci dәstә hәmin rәqs hәrәkәtlәrini eynilә tәkrar edir. Hәr dәstәnin başında әlindә qaval tutmuş halaybaşı dayanır. “H.”-da xoreoqrafik hәrәkәtlәr sadә vә orijinaldır. Ənәnәvi “H.” rәqs-mahnılarının mәtni, әsasәn, bayatılardan ibarәtdir. Poetik mәtnә uyğun olaraq melodiyası da sadә, yad daqalandır. “Hәsiri basma, dolan gәl”, “Basma, basma tağları”, “Ay lo-lo, lo-lo” vә s. geniş yayılmış “H.” rәqs-mahnılarındandır.
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, “Azərbaycan” xüsusi cildi (Azərbaycan dilində)
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2007
ISBN: 978-9952-441-01-7
Səhifələrin sayı: 881
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, “Azərbaycan” xüsusi cildi (rus dilində)
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2012
ISBN: 978-9952-441-01-7
Səhifələrin sayı: 881
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, I CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2009
ISBN: 978-9952-441-02-4
Səhifələrin sayı: 608
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, II CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2010
ISBN: 978-9952-441-05-5
Səhifələrin sayı: 604
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, III CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2011
ISBN: 978-9952-441-07-9
Səhifələrin sayı: 604
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, IV CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2013
ISBN: 978-9952-441-03-1
Səhifələrin sayı: 608
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, V CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2014
ISBN: 978-9952-441-10-9
Səhifələrin sayı: 592
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VI CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2015
ISBN: 978-9952-441-11-6
Səhifələrin sayı: 608
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VII CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2016
ISBN: 978-9952-441-12-3
Səhifələrin sayı: 608
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VIII CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili:
ISBN:
Səhifələrin sayı:
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, IX CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2019
ISBN: 978-9952-441-17-8
Səhifələrin sayı: 600
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, X CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili 2020
ISBN: 978-9952-441-18-5
Səhifələrin sayı: 600
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, XI CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2024
ISBN: 978-9952-441-20-8
Səhifələrin sayı: 600
GİYAN  – HƏŞTƏRXAN DÖVLƏT TƏBİƏT BİOSFER QORUĞU
    “HALAY”
    “HALAY” – qәdim Azәrb. kütlәvi rәqsmahnı janrı. Xalq arasında “halay çәkmәk”, “halay qurmaq”, “halay vurmaq” (dövrә vurmaq, dairә üzrә oturmaq), “halay gәlmәk” (rәqs etmәk üçün iki dәstәyә bölünmә) ifadәlәri var. “H.”-a daxil olan rәqs-mahnılar әvvәllәr yalnız әmәk prosesi ilә bağlı olmuş, sonralar yeni mәzmunla (mәişәt, mәhәbbәt vә s.) zәnginlәşmişdir. Yallıdan fәrqli olaraq H. әsasәn, qadınlar tәrәfindәn ifa edilir. “H.”-da ifaçılar iki dәstәyә bölünәrәk bir-birindәn 3–4 m mәsafәdә düz xәtt üzrә üz-üzә dayanırlar. Hәr dәstәyә 8–10, bәzәn 20–30 nәfәr düzülür. 1-ci dәstә mahnı oxumağa başlayır vә birinci misranı oxuyub qurtardıqdan sonra 2-ci dәstә hәmin misranı olduğu kimi tәkrar edir. Bu zaman 1-ci dәstә müxtәlif xoreoqrafik mizanla öz yerinә qayıdır; 2-ci misranı oxuyan zaman 2-ci dәstә hәmin rәqs hәrәkәtlәrini eynilә tәkrar edir. Hәr dәstәnin başında әlindә qaval tutmuş halaybaşı dayanır. “H.”-da xoreoqrafik hәrәkәtlәr sadә vә orijinaldır. Ənәnәvi “H.” rәqs-mahnılarının mәtni, әsasәn, bayatılardan ibarәtdir. Poetik mәtnә uyğun olaraq melodiyası da sadә, yad daqalandır. “Hәsiri basma, dolan gәl”, “Basma, basma tağları”, “Ay lo-lo, lo-lo” vә s. geniş yayılmış “H.” rәqs-mahnılarındandır.
    “HALAY”
    “HALAY” – qәdim Azәrb. kütlәvi rәqsmahnı janrı. Xalq arasında “halay çәkmәk”, “halay qurmaq”, “halay vurmaq” (dövrә vurmaq, dairә üzrә oturmaq), “halay gәlmәk” (rәqs etmәk üçün iki dәstәyә bölünmә) ifadәlәri var. “H.”-a daxil olan rәqs-mahnılar әvvәllәr yalnız әmәk prosesi ilә bağlı olmuş, sonralar yeni mәzmunla (mәişәt, mәhәbbәt vә s.) zәnginlәşmişdir. Yallıdan fәrqli olaraq H. әsasәn, qadınlar tәrәfindәn ifa edilir. “H.”-da ifaçılar iki dәstәyә bölünәrәk bir-birindәn 3–4 m mәsafәdә düz xәtt üzrә üz-üzә dayanırlar. Hәr dәstәyә 8–10, bәzәn 20–30 nәfәr düzülür. 1-ci dәstә mahnı oxumağa başlayır vә birinci misranı oxuyub qurtardıqdan sonra 2-ci dәstә hәmin misranı olduğu kimi tәkrar edir. Bu zaman 1-ci dәstә müxtәlif xoreoqrafik mizanla öz yerinә qayıdır; 2-ci misranı oxuyan zaman 2-ci dәstә hәmin rәqs hәrәkәtlәrini eynilә tәkrar edir. Hәr dәstәnin başında әlindә qaval tutmuş halaybaşı dayanır. “H.”-da xoreoqrafik hәrәkәtlәr sadә vә orijinaldır. Ənәnәvi “H.” rәqs-mahnılarının mәtni, әsasәn, bayatılardan ibarәtdir. Poetik mәtnә uyğun olaraq melodiyası da sadә, yad daqalandır. “Hәsiri basma, dolan gәl”, “Basma, basma tağları”, “Ay lo-lo, lo-lo” vә s. geniş yayılmış “H.” rәqs-mahnılarındandır.