HÁMELN – AFR-dә, Aşağı Saksoniya federal әrazisindә şәhәr. Əh. 57,3 (2011). Nәql. qovşağı. Vezer çayı sahilindә port. Elektrotexnika, metal emalı, toxuculuq (mahud parça), yeyinti (o cümlәdәn un üyütmә) sәnayesi müәssisәlәri fәaliyyәt göstәrir. 16–17 әsrlәrә aid memarlıq abidәlәri var. Turizm inkişaf etmişdir. 9 әsrin әvvәllәrindә bu әrazidә kilsәtikilmiş, 851 ildә benediktçilәrin monastırı yaradılmışdır. Ərazi ilk dәfә Hamela, yaxud Hameloa kimi qeyd olunmuşdur. Monastırın әtrafında yaranmış qәsәbә 1200 ildә şәhәrә çevrilmiş, 13 әsrdә qala divarları ilә әhatәlәnmişdi. 1426 ildә H. Hanza ittifaqına qoşulmuşdur. 16 әsrdә başlanmış iqtisadi dirçәliş Otuzillik müharibәyә (1618–48) qәdәr davam etmişdir. 1690 ildә hersoq tәrәfindәn imtiyazlar almış fransız qaçqınları (hugenotlar) H.-dә mәskunlaşmışdılar. Napoleonun dövründә H. fransızlara tәslim olmuş (1806), sonra isә Prussiyanın tәrkibinә qatılmışdır (1866). 1885– 1923 illәrdә Hameln dairәsinin mәrkәzi idi. 1897 ildә Hameln-Lage d.y. çәkilmiş, 20 әsrin birinci rübündә şәhәrdә avtomobil istehsalı inkişaf etmişdi. İkinci dünya müharibәsi gedişindә müttәfiqlәrin aviasiyasının bombardmanları (1945) nәticәsindә dağıntılara mәruz qalmışdı. “Soyuq müharibә” dövründә H. Britaniya Reyn ordusunun әsas bazası idi.










