HAMMURÁPİ (tәqr. e.ә. 1792 – e.ә. 1750) – Cәnubi İkiçayarasında I Babil sülalәsinin 6-cı hökmdarı. Əvvәlki çar Sinmuballitin oğludur. Hakimiyyәtinin 2-ci ilindә mәhbusların әfvini, borc üzündәn kölә olmuş qulların azad edilmәsini vә qeyri-qanuni sövdәlәşmәlәrin lәğvini nәzәrdә tutan “Ədalәt haqqında qanun”u qәbul etmişdir. 7-ci ilindә Uruk vә İsin şәhәrlәrini әlә keçirmiş, lakin Larsanı tuta bilmәmiş vә onun çarı I Rim-Sinlә barışıq bağlamışdır. Mari çarı I Şamsi-Adad vә Eşnunna çarı II İbalpi- El ilә hәrbi ittifaqa girmişdir. Üçlәr ittifaqı Malgium ölkәsini mühasirәyә almış vә onun hökmdarını sülh üçün böyük mәblәğdә fidyә ödәmәyә mәcbur etmişdir. I Şamsi-Adadın ölümündәn sonra H. onun oğlu Yasmax-Addunu taxtdan uzaqlaşdırmış vә Maridә hakimiyyәtә öz adamı olan ZimriLimi gәtirmişdir. Hakimiyyәtinin 30-cu ilindә Eşnunna, Malgium, Elam vә Kutilәr ölkәsinin ordularını darmadağın etmişdir. Sonra Zimri-Lim ilә ittifaqda Nippuru әlә keçirәrәk Larsaya yaxınlaşmışdı (mühasirә 2 il davam etmişdi). 32-ci ilindә Larsanı tutmuş vә Rim-Sini devirmişdir. Bu qәlәbәdәn sonra “amorilәrin atası” (bax Amorilәr) titulunu qәbul etmişdir. Hakimiyyәtinin 33-cü ilindә Marini tutaraq Zimri-Limi devirmiş vә, ehtimal ki, edam etdirmişdir. 37-ci ilindә Aşşuru, növbәti ildә isә Eşnunnanı tabe etmişdir. Hәyatının son illәri quru culuq işlәrinә hәsr olunmuşdur. H.-nin oğlu Samsuilunanın mәktubunda deyilir ki, xәstәlikdәn vәfat etmiş atasının idarәçiliyinin son illәrindә hakimiyyәt faktiki olaraq Sam suilunaya keçmişdi. H. dövründәn çoxlu sәnәdlәr [hökmdar kitabәlәri, mәktublar, üzәrindә qanunlar yazılmış stela, gil lövhәlәrdә qanunların surәti (bax Hammurapi qanunları)] saxlanılmı ş -dır. H.-nin nüfuzu Babildә o qәdәr güclü idi ki, e.ә. 2-ci minilliyin әvvәllәrinә aid bir әdәbi mәtndә qeyd edildiyi kimi, gәnc oğlan öz nişanlısı qarşısında onun adı ilә sadiqlik andı içirdi.
Azərbaycan Milli Ensiklopediyası
“Azərbaycan” xüsusi cildi (Az)“Azərbaycan” xüsusi cildi (rus)I CİLDII CİLDIII CİLDIV CİLDV CİLDVI CİLDVII CİLDVIII CİLDIX CİLDX CİLDXI CİLD
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, “Azərbaycan” xüsusi cildi (Azərbaycan dilində) |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2007 |
| ISBN: | 978-9952-441-01-7 |
| Səhifələrin sayı: | 881 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, “Azərbaycan” xüsusi cildi (rus dilində) |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2012 |
| ISBN: | 978-9952-441-01-7 |
| Səhifələrin sayı: | 881 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, I CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2009 |
| ISBN: | 978-9952-441-02-4 |
| Səhifələrin sayı: | 608 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, II CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2010 |
| ISBN: | 978-9952-441-05-5 |
| Səhifələrin sayı: | 604 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, III CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2011 |
| ISBN: | 978-9952-441-07-9 |
| Səhifələrin sayı: | 604 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, IV CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2013 |
| ISBN: | 978-9952-441-03-1 |
| Səhifələrin sayı: | 608 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, V CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2014 |
| ISBN: | 978-9952-441-10-9 |
| Səhifələrin sayı: | 592 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VI CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2015 |
| ISBN: | 978-9952-441-11-6 |
| Səhifələrin sayı: | 608 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VII CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2016 |
| ISBN: | 978-9952-441-12-3 |
| Səhifələrin sayı: | 608 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VIII CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | |
| ISBN: | |
| Səhifələrin sayı: |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, IX CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2019 |
| ISBN: | 978-9952-441-17-8 |
| Səhifələrin sayı: | 600 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, X CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili | 2020 |
| ISBN: | 978-9952-441-18-5 |
| Səhifələrin sayı: | 600 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, XI CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2024 |
| ISBN: | 978-9952-441-20-8 |
| Səhifələrin sayı: | 600 |
GİYAN – HƏŞTƏRXAN DÖVLƏT TƏBİƏT BİOSFER QORUĞU
HAMMURÁPİ
HAMMURÁPİ (tәqr. e.ә. 1792 – e.ә. 1750) – Cәnubi İkiçayarasında I Babil sülalәsinin 6-cı hökmdarı. Əvvәlki çar Sinmuballitin oğludur. Hakimiyyәtinin 2-ci ilindә mәhbusların әfvini, borc üzündәn kölә olmuş qulların azad edilmәsini vә qeyri-qanuni sövdәlәşmәlәrin lәğvini nәzәrdә tutan “Ədalәt haqqında qanun”u qәbul etmişdir. 7-ci ilindә Uruk vә İsin şәhәrlәrini әlә keçirmiş, lakin Larsanı tuta bilmәmiş vә onun çarı I Rim-Sinlә barışıq bağlamışdır. Mari çarı I Şamsi-Adad vә Eşnunna çarı II İbalpi- El ilә hәrbi ittifaqa girmişdir. Üçlәr ittifaqı Malgium ölkәsini mühasirәyә almış vә onun hökmdarını sülh üçün böyük mәblәğdә fidyә ödәmәyә mәcbur etmişdir. I Şamsi-Adadın ölümündәn sonra H. onun oğlu Yasmax-Addunu taxtdan uzaqlaşdırmış vә Maridә hakimiyyәtә öz adamı olan ZimriLimi gәtirmişdir. Hakimiyyәtinin 30-cu ilindә Eşnunna, Malgium, Elam vә Kutilәr ölkәsinin ordularını darmadağın etmişdir. Sonra Zimri-Lim ilә ittifaqda Nippuru әlә keçirәrәk Larsaya yaxınlaşmışdı (mühasirә 2 il davam etmişdi). 32-ci ilindә Larsanı tutmuş vә Rim-Sini devirmişdir. Bu qәlәbәdәn sonra “amorilәrin atası” (bax Amorilәr) titulunu qәbul etmişdir. Hakimiyyәtinin 33-cü ilindә Marini tutaraq Zimri-Limi devirmiş vә, ehtimal ki, edam etdirmişdir. 37-ci ilindә Aşşuru, növbәti ildә isә Eşnunnanı tabe etmişdir. Hәyatının son illәri quru culuq işlәrinә hәsr olunmuşdur. H.-nin oğlu Samsuilunanın mәktubunda deyilir ki, xәstәlikdәn vәfat etmiş atasının idarәçiliyinin son illәrindә hakimiyyәt faktiki olaraq Sam suilunaya keçmişdi. H. dövründәn çoxlu sәnәdlәr [hökmdar kitabәlәri, mәktublar, üzәrindә qanunlar yazılmış stela, gil lövhәlәrdә qanunların surәti (bax Hammurapi qanunları)] saxlanılmı ş -dır. H.-nin nüfuzu Babildә o qәdәr güclü idi ki, e.ә. 2-ci minilliyin әvvәllәrinә aid bir әdәbi mәtndә qeyd edildiyi kimi, gәnc oğlan öz nişanlısı qarşısında onun adı ilә sadiqlik andı içirdi.
HAMMURÁPİ
HAMMURÁPİ (tәqr. e.ә. 1792 – e.ә. 1750) – Cәnubi İkiçayarasında I Babil sülalәsinin 6-cı hökmdarı. Əvvәlki çar Sinmuballitin oğludur. Hakimiyyәtinin 2-ci ilindә mәhbusların әfvini, borc üzündәn kölә olmuş qulların azad edilmәsini vә qeyri-qanuni sövdәlәşmәlәrin lәğvini nәzәrdә tutan “Ədalәt haqqında qanun”u qәbul etmişdir. 7-ci ilindә Uruk vә İsin şәhәrlәrini әlә keçirmiş, lakin Larsanı tuta bilmәmiş vә onun çarı I Rim-Sinlә barışıq bağlamışdır. Mari çarı I Şamsi-Adad vә Eşnunna çarı II İbalpi- El ilә hәrbi ittifaqa girmişdir. Üçlәr ittifaqı Malgium ölkәsini mühasirәyә almış vә onun hökmdarını sülh üçün böyük mәblәğdә fidyә ödәmәyә mәcbur etmişdir. I Şamsi-Adadın ölümündәn sonra H. onun oğlu Yasmax-Addunu taxtdan uzaqlaşdırmış vә Maridә hakimiyyәtә öz adamı olan ZimriLimi gәtirmişdir. Hakimiyyәtinin 30-cu ilindә Eşnunna, Malgium, Elam vә Kutilәr ölkәsinin ordularını darmadağın etmişdir. Sonra Zimri-Lim ilә ittifaqda Nippuru әlә keçirәrәk Larsaya yaxınlaşmışdı (mühasirә 2 il davam etmişdi). 32-ci ilindә Larsanı tutmuş vә Rim-Sini devirmişdir. Bu qәlәbәdәn sonra “amorilәrin atası” (bax Amorilәr) titulunu qәbul etmişdir. Hakimiyyәtinin 33-cü ilindә Marini tutaraq Zimri-Limi devirmiş vә, ehtimal ki, edam etdirmişdir. 37-ci ilindә Aşşuru, növbәti ildә isә Eşnunnanı tabe etmişdir. Hәyatının son illәri quru culuq işlәrinә hәsr olunmuşdur. H.-nin oğlu Samsuilunanın mәktubunda deyilir ki, xәstәlikdәn vәfat etmiş atasının idarәçiliyinin son illәrindә hakimiyyәt faktiki olaraq Sam suilunaya keçmişdi. H. dövründәn çoxlu sәnәdlәr [hökmdar kitabәlәri, mәktublar, üzәrindә qanunlar yazılmış stela, gil lövhәlәrdә qanunların surәti (bax Hammurapi qanunları)] saxlanılmı ş -dır. H.-nin nüfuzu Babildә o qәdәr güclü idi ki, e.ә. 2-ci minilliyin әvvәllәrinә aid bir әdәbi mәtndә qeyd edildiyi kimi, gәnc oğlan öz nişanlısı qarşısında onun adı ilә sadiqlik andı içirdi.
