HÁNSVURST (alm. Hanswurst, hәrfi mәnası – Hans-kolbasa) – alman xalq teatrında komik personaj. 16 әsrdә fastnaxtşpil tamaşalarında meydana çıxmışdır. 17 әsrdә gәzәrgi truppaların komik intermediyalarının müxtәlif hissәlәrini birlәşdirәn әsas sima kimi tanınmışdı. Sadәlövh, avam, hiylәgәr, şәn, qorxaq vә qarınqulu H. tamaşaçıları zarafatla, hoqqabazlıqla әylәndirirdi. Tamaşa boyunca adәtәn xalqa müraciәt edәn H. improvizasiyadan geniş istifadә edirdi. H.-un alman variantından başqa italyan “Komedi del arte” nin tәsiri ilә Arlekinin bәzi xüsusiyyәtlәrini mәnimsәmiş Avstriya variantı da mövcud olmuşdur. 18 әsrin birinci yarısında klassisist İ.K. Qotşed pis zövqün tәzahürü kimi H.-un iştirak ilә tamaşalara qarşı çıxmışdır. Onun tәsiri ilә aktrisa vә teatr xadimi F.K. Noyber 1737 ildә özünün Leypsiqdәki teatrının sәhnәsindә H. üzәrindә dramatik mәhkәmә tәşkil etmişdir (tamaşanın proloqunda H.-un saman müqәvvası yandırılırdı). Sonralar Q.E. Lessinq H.-un sәhnәdәn uzaqlaşdırılması cәhdlәrini kәskin tәnqid etmiş, bunu alman xalq yaradıcılığı әnәnәlәri ilә qırılma kimi qiymәtlәndirmiş vә H.-u Hamburq Milli Teatrında (1767–68) bәrpa etmәyә sәy göstәrmişdir. 18 әsrin sonlarında H. öz yerini vodevil vә zinqşpil komik personajlarına verәrәk tamamilә sәhnәdәn getmişdir.
Azərbaycan Milli Ensiklopediyası
“Azərbaycan” xüsusi cildi (Az)“Azərbaycan” xüsusi cildi (rus)I CİLDII CİLDIII CİLDIV CİLDV CİLDVI CİLDVII CİLDVIII CİLDIX CİLDX CİLDXI CİLD
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, “Azərbaycan” xüsusi cildi (Azərbaycan dilində) |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2007 |
| ISBN: | 978-9952-441-01-7 |
| Səhifələrin sayı: | 881 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, “Azərbaycan” xüsusi cildi (rus dilində) |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2012 |
| ISBN: | 978-9952-441-01-7 |
| Səhifələrin sayı: | 881 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, I CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2009 |
| ISBN: | 978-9952-441-02-4 |
| Səhifələrin sayı: | 608 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, II CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2010 |
| ISBN: | 978-9952-441-05-5 |
| Səhifələrin sayı: | 604 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, III CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2011 |
| ISBN: | 978-9952-441-07-9 |
| Səhifələrin sayı: | 604 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, IV CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2013 |
| ISBN: | 978-9952-441-03-1 |
| Səhifələrin sayı: | 608 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, V CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2014 |
| ISBN: | 978-9952-441-10-9 |
| Səhifələrin sayı: | 592 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VI CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2015 |
| ISBN: | 978-9952-441-11-6 |
| Səhifələrin sayı: | 608 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VII CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2016 |
| ISBN: | 978-9952-441-12-3 |
| Səhifələrin sayı: | 608 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VIII CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | |
| ISBN: | |
| Səhifələrin sayı: |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, IX CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2019 |
| ISBN: | 978-9952-441-17-8 |
| Səhifələrin sayı: | 600 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, X CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili | 2020 |
| ISBN: | 978-9952-441-18-5 |
| Səhifələrin sayı: | 600 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, XI CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2024 |
| ISBN: | 978-9952-441-20-8 |
| Səhifələrin sayı: | 600 |
GİYAN – HƏŞTƏRXAN DÖVLƏT TƏBİƏT BİOSFER QORUĞU
HÁNSVURST
HÁNSVURST (alm. Hanswurst, hәrfi mәnası – Hans-kolbasa) – alman xalq teatrında komik personaj. 16 әsrdә fastnaxtşpil tamaşalarında meydana çıxmışdır. 17 әsrdә gәzәrgi truppaların komik intermediyalarının müxtәlif hissәlәrini birlәşdirәn әsas sima kimi tanınmışdı. Sadәlövh, avam, hiylәgәr, şәn, qorxaq vә qarınqulu H. tamaşaçıları zarafatla, hoqqabazlıqla әylәndirirdi. Tamaşa boyunca adәtәn xalqa müraciәt edәn H. improvizasiyadan geniş istifadә edirdi. H.-un alman variantından başqa italyan “Komedi del arte” nin tәsiri ilә Arlekinin bәzi xüsusiyyәtlәrini mәnimsәmiş Avstriya variantı da mövcud olmuşdur. 18 әsrin birinci yarısında klassisist İ.K. Qotşed pis zövqün tәzahürü kimi H.-un iştirak ilә tamaşalara qarşı çıxmışdır. Onun tәsiri ilә aktrisa vә teatr xadimi F.K. Noyber 1737 ildә özünün Leypsiqdәki teatrının sәhnәsindә H. üzәrindә dramatik mәhkәmә tәşkil etmişdir (tamaşanın proloqunda H.-un saman müqәvvası yandırılırdı). Sonralar Q.E. Lessinq H.-un sәhnәdәn uzaqlaşdırılması cәhdlәrini kәskin tәnqid etmiş, bunu alman xalq yaradıcılığı әnәnәlәri ilә qırılma kimi qiymәtlәndirmiş vә H.-u Hamburq Milli Teatrında (1767–68) bәrpa etmәyә sәy göstәrmişdir. 18 әsrin sonlarında H. öz yerini vodevil vә zinqşpil komik personajlarına verәrәk tamamilә sәhnәdәn getmişdir.
HÁNSVURST
HÁNSVURST (alm. Hanswurst, hәrfi mәnası – Hans-kolbasa) – alman xalq teatrında komik personaj. 16 әsrdә fastnaxtşpil tamaşalarında meydana çıxmışdır. 17 әsrdә gәzәrgi truppaların komik intermediyalarının müxtәlif hissәlәrini birlәşdirәn әsas sima kimi tanınmışdı. Sadәlövh, avam, hiylәgәr, şәn, qorxaq vә qarınqulu H. tamaşaçıları zarafatla, hoqqabazlıqla әylәndirirdi. Tamaşa boyunca adәtәn xalqa müraciәt edәn H. improvizasiyadan geniş istifadә edirdi. H.-un alman variantından başqa italyan “Komedi del arte” nin tәsiri ilә Arlekinin bәzi xüsusiyyәtlәrini mәnimsәmiş Avstriya variantı da mövcud olmuşdur. 18 әsrin birinci yarısında klassisist İ.K. Qotşed pis zövqün tәzahürü kimi H.-un iştirak ilә tamaşalara qarşı çıxmışdır. Onun tәsiri ilә aktrisa vә teatr xadimi F.K. Noyber 1737 ildә özünün Leypsiqdәki teatrının sәhnәsindә H. üzәrindә dramatik mәhkәmә tәşkil etmişdir (tamaşanın proloqunda H.-un saman müqәvvası yandırılırdı). Sonralar Q.E. Lessinq H.-un sәhnәdәn uzaqlaşdırılması cәhdlәrini kәskin tәnqid etmiş, bunu alman xalq yaradıcılığı әnәnәlәri ilә qırılma kimi qiymәtlәndirmiş vә H.-u Hamburq Milli Teatrında (1767–68) bәrpa etmәyә sәy göstәrmişdir. 18 әsrin sonlarında H. öz yerini vodevil vә zinqşpil komik personajlarına verәrәk tamamilә sәhnәdәn getmişdir.
