Azərbaycan Milli Ensiklopediyası
X CİLD (GİYAN  - HƏŞTƏRXAN DÖVLƏT TƏBİƏT BİOSFER QORUĞU)
    HÁRTMAN GENERATORU
    HÁRTMAN GENERATORU – akustik rәqslәrin qaz-şırnaq şüalandırıcısı. İşprinsipi içiboş rezonator vasitәsilә lәngidilәn sәsdәn yüksәk sürәtli qaz axınında dayanıqsızlığın yaranmasına әsaslanır. 1922 ildә Danimarka alimi Y. Hartman (1881–1951) tәrәfindәn tәklif olunmuşdur. Dairәvi, qismәn daralan ucluqdan vә qaz axınında onunla eyni oxda yerlәşәn silindrik rezonatordan ibarәtdir. Rezonatorun açıq ucu qaz şırnağına tәrәf yönәlmişdir. Qaz (adәtәn, hava) sәsdәn yüksәk sürәtlә axaraq ucluqdan çıxır. Rezonatorun şüalandırdığı akustik rәqslәrlә (5–120 kHs tezlikli) qarşılıqlı tәsir zamanı qaz axınında periodik sıxlaşma vә seyrәklәşmә dalğaları yaranır. Sәs generasiyasının tezliyi ucluqla rezonator arasındakı mәsafәdәn vә rezonatorun ölçülәrindәn asılıdır. Hava әvәzinә hidrogen işlәdilәn hallarda akustik rәqslәrin tezliyi 500 kHs-ә qәdәr olur. H.g.-ndan qaz mühitindә (yaxud qaz-maye, qaz-bәrk cisim sәrhәdindә) gedәn istilik vә kütlә mübadilәsi proseslәrinin intensivlәşdirmәsi qurğularında, mayenin, o cümlәdәn әrintilәrin toz halına gәtirilmәsi üçün vә s.-dә is tifadә edilir.
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, “Azərbaycan” xüsusi cildi (Azərbaycan dilində)
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2007
ISBN: 978-9952-441-01-7
Səhifələrin sayı: 881
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, “Azərbaycan” xüsusi cildi (rus dilində)
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2012
ISBN: 978-9952-441-01-7
Səhifələrin sayı: 881
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, I CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2009
ISBN: 978-9952-441-02-4
Səhifələrin sayı: 608
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, II CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2010
ISBN: 978-9952-441-05-5
Səhifələrin sayı: 604
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, III CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2011
ISBN: 978-9952-441-07-9
Səhifələrin sayı: 604
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, IV CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2013
ISBN: 978-9952-441-03-1
Səhifələrin sayı: 608
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, V CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2014
ISBN: 978-9952-441-10-9
Səhifələrin sayı: 592
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VI CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2015
ISBN: 978-9952-441-11-6
Səhifələrin sayı: 608
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VII CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2016
ISBN: 978-9952-441-12-3
Səhifələrin sayı: 608
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VIII CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili:
ISBN:
Səhifələrin sayı:
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, IX CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2019
ISBN: 978-9952-441-17-8
Səhifələrin sayı: 600
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, X CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili 2020
ISBN: 978-9952-441-18-5
Səhifələrin sayı: 600
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, XI CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2024
ISBN: 978-9952-441-20-8
Səhifələrin sayı: 600
GİYAN  – HƏŞTƏRXAN DÖVLƏT TƏBİƏT BİOSFER QORUĞU
    HÁRTMAN GENERATORU
    HÁRTMAN GENERATORU – akustik rәqslәrin qaz-şırnaq şüalandırıcısı. İşprinsipi içiboş rezonator vasitәsilә lәngidilәn sәsdәn yüksәk sürәtli qaz axınında dayanıqsızlığın yaranmasına әsaslanır. 1922 ildә Danimarka alimi Y. Hartman (1881–1951) tәrәfindәn tәklif olunmuşdur. Dairәvi, qismәn daralan ucluqdan vә qaz axınında onunla eyni oxda yerlәşәn silindrik rezonatordan ibarәtdir. Rezonatorun açıq ucu qaz şırnağına tәrәf yönәlmişdir. Qaz (adәtәn, hava) sәsdәn yüksәk sürәtlә axaraq ucluqdan çıxır. Rezonatorun şüalandırdığı akustik rәqslәrlә (5–120 kHs tezlikli) qarşılıqlı tәsir zamanı qaz axınında periodik sıxlaşma vә seyrәklәşmә dalğaları yaranır. Sәs generasiyasının tezliyi ucluqla rezonator arasındakı mәsafәdәn vә rezonatorun ölçülәrindәn asılıdır. Hava әvәzinә hidrogen işlәdilәn hallarda akustik rәqslәrin tezliyi 500 kHs-ә qәdәr olur. H.g.-ndan qaz mühitindә (yaxud qaz-maye, qaz-bәrk cisim sәrhәdindә) gedәn istilik vә kütlә mübadilәsi proseslәrinin intensivlәşdirmәsi qurğularında, mayenin, o cümlәdәn әrintilәrin toz halına gәtirilmәsi üçün vә s.-dә is tifadә edilir.
    HÁRTMAN GENERATORU
    HÁRTMAN GENERATORU – akustik rәqslәrin qaz-şırnaq şüalandırıcısı. İşprinsipi içiboş rezonator vasitәsilә lәngidilәn sәsdәn yüksәk sürәtli qaz axınında dayanıqsızlığın yaranmasına әsaslanır. 1922 ildә Danimarka alimi Y. Hartman (1881–1951) tәrәfindәn tәklif olunmuşdur. Dairәvi, qismәn daralan ucluqdan vә qaz axınında onunla eyni oxda yerlәşәn silindrik rezonatordan ibarәtdir. Rezonatorun açıq ucu qaz şırnağına tәrәf yönәlmişdir. Qaz (adәtәn, hava) sәsdәn yüksәk sürәtlә axaraq ucluqdan çıxır. Rezonatorun şüalandırdığı akustik rәqslәrlә (5–120 kHs tezlikli) qarşılıqlı tәsir zamanı qaz axınında periodik sıxlaşma vә seyrәklәşmә dalğaları yaranır. Sәs generasiyasının tezliyi ucluqla rezonator arasındakı mәsafәdәn vә rezonatorun ölçülәrindәn asılıdır. Hava әvәzinә hidrogen işlәdilәn hallarda akustik rәqslәrin tezliyi 500 kHs-ә qәdәr olur. H.g.-ndan qaz mühitindә (yaxud qaz-maye, qaz-bәrk cisim sәrhәdindә) gedәn istilik vә kütlә mübadilәsi proseslәrinin intensivlәşdirmәsi qurğularında, mayenin, o cümlәdәn әrintilәrin toz halına gәtirilmәsi üçün vә s.-dә is tifadә edilir.