HEMOBLASTÒZLAR (hemo... + blasto... + ...öz) – qanyaradıcı hüceyrәlәrdәn yaranan şişlәrin ümumi adı. Bütün H. leykozlara vә hematosarkomalara (lokal şiş şәklindә sümük iliyindәn kәnarda, mәs., limfa vәzilәrindә, dalaqda әmәlә gәlir) bölünür. Hematosarkomalara limfosarkomalar (blast hüceyrәlәrin şişlәri), limfositomalar (yetişmiş limfositlәrdәn) vә qeyrilimfatik şişlәr (mieloblast, eritroblast, monoblast vә digәr sarkomalar) aiddir. S ә b ә b l ә r i: xromosomların radiasiya vә s. mutagenlәrlә, viruslarla zәdәlәnmәsi; xromosomların öz-özünә kövrәkliyi. H.-a meyilliyin formalaşmasında genetik amillәrin rolu müәyyәn edilmişdir. H.-ın patogenezinin әsasında şiş hüceyrәlәrinin orqanizmdә yayılması vә sonradan anemiyanın, qranulositopeniyanın, trombositopeniyanın inkişaf etmәsi ilә hemopoezin boğulması durur. H.-ın bәdxassәli formaları üçün şişin şiddәtlәnmәsi xarakterikdir. H.-ın inkişafında gizli dövr 3–8 ildir. H.-ın klinik әlamәtlәri qeyri-spesifikdir: zәiflik, tәrlәmә, dәrinin avazıması, limfa düyünlәrinin vә dalağın böyümәsi. Diaqnoz periferik qanın vә sümük iliyi punktatının sitoloji müayinәsinә, karioloji vә histoloji analizә (mәs., limfa düyünlәrinin), hüceyrәlәrin immunofenotiplәnmәsinә vә s. әsaslanır. Müalicәyә stasionar şәraitindә başlanılır (kimyaterapiya, şüa terapiyası, allomielotransplantasiya). Çox hallarda H.-ın uzunmüddәtli remissiyası mümkündür.
P r o f i l a k t i k a s ı: mutagenlәrin tәsirinin kәnar edilmәsi, T-hüceyrә immunitetinin qorunması.
