Azərbaycan Milli Ensiklopediyası
X CİLD (GİYAN  - HƏŞTƏRXAN DÖVLƏT TƏBİƏT BİOSFER QORUĞU)
    HEMOGÉN ÇÖKÜNTÜLƏR
    HEMOGÉN ÇÖKÜNTÜLƏR, k i m y ә v i ç ö k ü n t ü l ә r – su hövzәlәrinin dibindә mәhlullardan kimyәvi vә biokimyәvi reaksiyalar vә suyun temp-runun dәyişmәsi nәticәsindә çökmә yolu ilә әmәlә gәlәn süxurlar, minerallar vә faydalı qazıntılar. Onların tәrkibi vә әmәlәgәlmә şәraiti iqlimdәn asılı olaraq fәrqlәnirlәr. Belә ki, rütubәtli iqlim şәraitindә H.ç. dәmirli, manqanlı filizlәrdәn, boksitlәrdәn, fosforitlәrdәn, qismәn әhәngdaşından vә silisiumlu süxurlardan ibarәt olur. Yer kürәsinin quraq iqlim zonalarında yüksәk duzluluğa malik su hövzәlәrindә isә müxtәlif duzlar çökür. Zәif (15%-әdәk) duzluluğa malik dәniz sularının H.ç.-inә dolomit, flüorit, selestin, gips, anhidrit, maqnezit vә s. daxildir; tәqr. 25% duzluluqda daş duz (halit), 30–35% vә daha çox duzluluqda isә müxtәlif kalium vә kalium-maqnezium duzları (silvin, karnallit, bişofit, kainit, polihalit, lanqbeynit vә s.) çökür. H.ç. bir çox kimyәvi birlәşmә vә maddәlәrin alınması üçün xammaldır; hәmçinin tәbii şәkildә müxtәlif mәqsәdlәr üçün işlәdilir.
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, “Azərbaycan” xüsusi cildi (Azərbaycan dilində)
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2007
ISBN: 978-9952-441-01-7
Səhifələrin sayı: 881
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, “Azərbaycan” xüsusi cildi (rus dilində)
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2012
ISBN: 978-9952-441-01-7
Səhifələrin sayı: 881
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, I CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2009
ISBN: 978-9952-441-02-4
Səhifələrin sayı: 608
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, II CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2010
ISBN: 978-9952-441-05-5
Səhifələrin sayı: 604
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, III CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2011
ISBN: 978-9952-441-07-9
Səhifələrin sayı: 604
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, IV CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2013
ISBN: 978-9952-441-03-1
Səhifələrin sayı: 608
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, V CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2014
ISBN: 978-9952-441-10-9
Səhifələrin sayı: 592
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VI CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2015
ISBN: 978-9952-441-11-6
Səhifələrin sayı: 608
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VII CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2016
ISBN: 978-9952-441-12-3
Səhifələrin sayı: 608
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VIII CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili:
ISBN:
Səhifələrin sayı:
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, IX CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2019
ISBN: 978-9952-441-17-8
Səhifələrin sayı: 600
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, X CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili 2020
ISBN: 978-9952-441-18-5
Səhifələrin sayı: 600
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, XI CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2024
ISBN: 978-9952-441-20-8
Səhifələrin sayı: 600
GİYAN  – HƏŞTƏRXAN DÖVLƏT TƏBİƏT BİOSFER QORUĞU
    HEMOGÉN ÇÖKÜNTÜLƏR
    HEMOGÉN ÇÖKÜNTÜLƏR, k i m y ә v i ç ö k ü n t ü l ә r – su hövzәlәrinin dibindә mәhlullardan kimyәvi vә biokimyәvi reaksiyalar vә suyun temp-runun dәyişmәsi nәticәsindә çökmә yolu ilә әmәlә gәlәn süxurlar, minerallar vә faydalı qazıntılar. Onların tәrkibi vә әmәlәgәlmә şәraiti iqlimdәn asılı olaraq fәrqlәnirlәr. Belә ki, rütubәtli iqlim şәraitindә H.ç. dәmirli, manqanlı filizlәrdәn, boksitlәrdәn, fosforitlәrdәn, qismәn әhәngdaşından vә silisiumlu süxurlardan ibarәt olur. Yer kürәsinin quraq iqlim zonalarında yüksәk duzluluğa malik su hövzәlәrindә isә müxtәlif duzlar çökür. Zәif (15%-әdәk) duzluluğa malik dәniz sularının H.ç.-inә dolomit, flüorit, selestin, gips, anhidrit, maqnezit vә s. daxildir; tәqr. 25% duzluluqda daş duz (halit), 30–35% vә daha çox duzluluqda isә müxtәlif kalium vә kalium-maqnezium duzları (silvin, karnallit, bişofit, kainit, polihalit, lanqbeynit vә s.) çökür. H.ç. bir çox kimyәvi birlәşmә vә maddәlәrin alınması üçün xammaldır; hәmçinin tәbii şәkildә müxtәlif mәqsәdlәr üçün işlәdilir.
    HEMOGÉN ÇÖKÜNTÜLƏR
    HEMOGÉN ÇÖKÜNTÜLƏR, k i m y ә v i ç ö k ü n t ü l ә r – su hövzәlәrinin dibindә mәhlullardan kimyәvi vә biokimyәvi reaksiyalar vә suyun temp-runun dәyişmәsi nәticәsindә çökmә yolu ilә әmәlә gәlәn süxurlar, minerallar vә faydalı qazıntılar. Onların tәrkibi vә әmәlәgәlmә şәraiti iqlimdәn asılı olaraq fәrqlәnirlәr. Belә ki, rütubәtli iqlim şәraitindә H.ç. dәmirli, manqanlı filizlәrdәn, boksitlәrdәn, fosforitlәrdәn, qismәn әhәngdaşından vә silisiumlu süxurlardan ibarәt olur. Yer kürәsinin quraq iqlim zonalarında yüksәk duzluluğa malik su hövzәlәrindә isә müxtәlif duzlar çökür. Zәif (15%-әdәk) duzluluğa malik dәniz sularının H.ç.-inә dolomit, flüorit, selestin, gips, anhidrit, maqnezit vә s. daxildir; tәqr. 25% duzluluqda daş duz (halit), 30–35% vә daha çox duzluluqda isә müxtәlif kalium vә kalium-maqnezium duzları (silvin, karnallit, bişofit, kainit, polihalit, lanqbeynit vә s.) çökür. H.ç. bir çox kimyәvi birlәşmә vә maddәlәrin alınması üçün xammaldır; hәmçinin tәbii şәkildә müxtәlif mәqsәdlәr üçün işlәdilir.