HEMOSPORİDİLƏR – qan sporluları (Haemosporida). Apicomplexa tipindәn hüceyrәdaxili parazit ibtidailәr dәstәsi. Tәrq. 200 növü var. Sürünәnlәrin, quşların, mәmәlilәrin, o cümlәdәn insanın qara ciyәr hüceyrәlәrini vә eritrositlәrini zәdәlәyir. H.-in hәyat tsikli sahiblәrin növbәlәşmәsi ilә davam edir. Aralıq sahib (onurğalı heyvanlar vә insan) qansoran cücülәrin (axırıncı sahib) sancması zamanı yoluxur. Aralıq sahibinin daxili orqanlarında parazitlәr bir neçә generasiya (şizoqoniya) yolu ilә çoxaldıqdan sonra eritrositlәrә girir, orada erkәk vә dişi qametlәrә çevrilirlәr. Cinsi proses axırıncı sahibin mәdәsindә hәyata keçir. Hәrәkәtli ziqota (ookineta) mәdәdivarından keçәrәk oosistaya çevrilir. Onun içәrisindә çoxlu miqdarda sporozoitlәr әmәlә gәlir, sonda axırıncı sahibin ağız suyu (tüpürcәk) vәzilәrinә keçir. İnsan üçün patogen malyariya törәdicilәri olan plazmodilәrdir (o cümlәdәn tropik qızdırma törәdәn Plasmodium falciparum vә P. vivax).
Azərbaycan Milli Ensiklopediyası
“Azərbaycan” xüsusi cildi (Az)“Azərbaycan” xüsusi cildi (rus)I CİLDII CİLDIII CİLDIV CİLDV CİLDVI CİLDVII CİLDVIII CİLDIX CİLDX CİLDXI CİLD
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, “Azərbaycan” xüsusi cildi (Azərbaycan dilində) |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2007 |
| ISBN: | 978-9952-441-01-7 |
| Səhifələrin sayı: | 881 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, “Azərbaycan” xüsusi cildi (rus dilində) |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2012 |
| ISBN: | 978-9952-441-01-7 |
| Səhifələrin sayı: | 881 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, I CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2009 |
| ISBN: | 978-9952-441-02-4 |
| Səhifələrin sayı: | 608 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, II CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2010 |
| ISBN: | 978-9952-441-05-5 |
| Səhifələrin sayı: | 604 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, III CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2011 |
| ISBN: | 978-9952-441-07-9 |
| Səhifələrin sayı: | 604 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, IV CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2013 |
| ISBN: | 978-9952-441-03-1 |
| Səhifələrin sayı: | 608 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, V CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2014 |
| ISBN: | 978-9952-441-10-9 |
| Səhifələrin sayı: | 592 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VI CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2015 |
| ISBN: | 978-9952-441-11-6 |
| Səhifələrin sayı: | 608 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VII CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2016 |
| ISBN: | 978-9952-441-12-3 |
| Səhifələrin sayı: | 608 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VIII CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | |
| ISBN: | |
| Səhifələrin sayı: |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, IX CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2019 |
| ISBN: | 978-9952-441-17-8 |
| Səhifələrin sayı: | 600 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, X CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili | 2020 |
| ISBN: | 978-9952-441-18-5 |
| Səhifələrin sayı: | 600 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, XI CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2024 |
| ISBN: | 978-9952-441-20-8 |
| Səhifələrin sayı: | 600 |
GİYAN – HƏŞTƏRXAN DÖVLƏT TƏBİƏT BİOSFER QORUĞU
HEMOSPORİDİLƏR
HEMOSPORİDİLƏR – qan sporluları (Haemosporida). Apicomplexa tipindәn hüceyrәdaxili parazit ibtidailәr dәstәsi. Tәrq. 200 növü var. Sürünәnlәrin, quşların, mәmәlilәrin, o cümlәdәn insanın qara ciyәr hüceyrәlәrini vә eritrositlәrini zәdәlәyir. H.-in hәyat tsikli sahiblәrin növbәlәşmәsi ilә davam edir. Aralıq sahib (onurğalı heyvanlar vә insan) qansoran cücülәrin (axırıncı sahib) sancması zamanı yoluxur. Aralıq sahibinin daxili orqanlarında parazitlәr bir neçә generasiya (şizoqoniya) yolu ilә çoxaldıqdan sonra eritrositlәrә girir, orada erkәk vә dişi qametlәrә çevrilirlәr. Cinsi proses axırıncı sahibin mәdәsindә hәyata keçir. Hәrәkәtli ziqota (ookineta) mәdәdivarından keçәrәk oosistaya çevrilir. Onun içәrisindә çoxlu miqdarda sporozoitlәr әmәlә gәlir, sonda axırıncı sahibin ağız suyu (tüpürcәk) vәzilәrinә keçir. İnsan üçün patogen malyariya törәdicilәri olan plazmodilәrdir (o cümlәdәn tropik qızdırma törәdәn Plasmodium falciparum vә P. vivax).
HEMOSPORİDİLƏR
HEMOSPORİDİLƏR – qan sporluları (Haemosporida). Apicomplexa tipindәn hüceyrәdaxili parazit ibtidailәr dәstәsi. Tәrq. 200 növü var. Sürünәnlәrin, quşların, mәmәlilәrin, o cümlәdәn insanın qara ciyәr hüceyrәlәrini vә eritrositlәrini zәdәlәyir. H.-in hәyat tsikli sahiblәrin növbәlәşmәsi ilә davam edir. Aralıq sahib (onurğalı heyvanlar vә insan) qansoran cücülәrin (axırıncı sahib) sancması zamanı yoluxur. Aralıq sahibinin daxili orqanlarında parazitlәr bir neçә generasiya (şizoqoniya) yolu ilә çoxaldıqdan sonra eritrositlәrә girir, orada erkәk vә dişi qametlәrә çevrilirlәr. Cinsi proses axırıncı sahibin mәdәsindә hәyata keçir. Hәrәkәtli ziqota (ookineta) mәdәdivarından keçәrәk oosistaya çevrilir. Onun içәrisindә çoxlu miqdarda sporozoitlәr әmәlә gәlir, sonda axırıncı sahibin ağız suyu (tüpürcәk) vәzilәrinә keçir. İnsan üçün patogen malyariya törәdicilәri olan plazmodilәrdir (o cümlәdәn tropik qızdırma törәdәn Plasmodium falciparum vә P. vivax).
