HERAKLİD PONTLU (‘Hρακλείδηςό Ποντικός; Evksin Pontunun cәnub sahilindәki Herakleya ş.-ndәn) (e.ә. 4 әsr) – qәdim yunan filosofu, Platonun Afina Akademiyasının üzvü. Sotiona görә, Aristotelin mühazirәlәrini dә dinlәmişdir. Bәzi mәtnlәrdә peripatetik mәktәbә aid edilir. Diogen Laerti H.P.-nun әsәrlәrinin kataloqunu saxlamışdır (әsasәn, dialoqlardan ibarәt 47 әsәr adı). H.P. paradoksallığa meyilli olan yazıçı kimi tanınırdı. Dialoqlarının iştirakçıları, bir qayda olaraq, tarixi personajlardır (mәs., Fales, Pifaqor; Pifaqorun “fәlsәfә” terminini kәşf etmәsi vә ilk dәfә özünü “filosof” adlandırması haqqında rәvayәt H.P.-nun dialoqundan qaynaqlanır). H.P.-nun әsәrlәri itirildiyinә görә, fәlsәfi görüşlәrinin bәrpası ayrı-ayrı fraqmentlәrә vә doksoqrafların mәlumatlarına әsaslanır. O, fizikada (“Tәbiәt haqqında”) Demokritin dәyişmәz vә keyfiyyәtә malik olmayan atomlarına әks olan, keyfiyyәt fәrqlәrinә malik vә ilahi dünya ağlı ilә idarә edilәn “bir-birilә bağlı olmayan molekullar” (άναρμοι όγκοι) haqqında tәsәvvürü inkişaf etdirdi. H.P.-nun konsepsiyası Lamp saklı Stratona vә e.ә. 1 әsrdә yaşamış Vifiniyalı hәkim-naturfilosof Asklepiada tәsir göstәrmişdir. H.P.-nun dialoqlarında Yer kürәsinin öz oxu әtrafında fırlanması, Venera vә Merkurinin Günәş әtrafında fırlanması, Günәşin Yer әtrafında fırlanması, heliosentrik fәrziyyә kimi astronomik nәzәriyyәlәr vә hәtta başqa planet sistemlәrinin mövcudluğu haqqında fәrziyyә (“hәr ulduz Yeri olan dünyadır...”) müzakirә olunurdu.
Azərbaycan Milli Ensiklopediyası
“Azərbaycan” xüsusi cildi (Az)“Azərbaycan” xüsusi cildi (rus)I CİLDII CİLDIII CİLDIV CİLDV CİLDVI CİLDVII CİLDVIII CİLDIX CİLDX CİLDXI CİLD
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, “Azərbaycan” xüsusi cildi (Azərbaycan dilində) |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2007 |
| ISBN: | 978-9952-441-01-7 |
| Səhifələrin sayı: | 881 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, “Azərbaycan” xüsusi cildi (rus dilində) |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2012 |
| ISBN: | 978-9952-441-01-7 |
| Səhifələrin sayı: | 881 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, I CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2009 |
| ISBN: | 978-9952-441-02-4 |
| Səhifələrin sayı: | 608 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, II CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2010 |
| ISBN: | 978-9952-441-05-5 |
| Səhifələrin sayı: | 604 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, III CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2011 |
| ISBN: | 978-9952-441-07-9 |
| Səhifələrin sayı: | 604 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, IV CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2013 |
| ISBN: | 978-9952-441-03-1 |
| Səhifələrin sayı: | 608 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, V CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2014 |
| ISBN: | 978-9952-441-10-9 |
| Səhifələrin sayı: | 592 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VI CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2015 |
| ISBN: | 978-9952-441-11-6 |
| Səhifələrin sayı: | 608 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VII CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2016 |
| ISBN: | 978-9952-441-12-3 |
| Səhifələrin sayı: | 608 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VIII CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | |
| ISBN: | |
| Səhifələrin sayı: |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, IX CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2019 |
| ISBN: | 978-9952-441-17-8 |
| Səhifələrin sayı: | 600 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, X CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili | 2020 |
| ISBN: | 978-9952-441-18-5 |
| Səhifələrin sayı: | 600 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, XI CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2024 |
| ISBN: | 978-9952-441-20-8 |
| Səhifələrin sayı: | 600 |
GİYAN – HƏŞTƏRXAN DÖVLƏT TƏBİƏT BİOSFER QORUĞU
HERAKLİD PONTLU
HERAKLİD PONTLU (‘Hρακλείδηςό Ποντικός; Evksin Pontunun cәnub sahilindәki Herakleya ş.-ndәn) (e.ә. 4 әsr) – qәdim yunan filosofu, Platonun Afina Akademiyasının üzvü. Sotiona görә, Aristotelin mühazirәlәrini dә dinlәmişdir. Bәzi mәtnlәrdә peripatetik mәktәbә aid edilir. Diogen Laerti H.P.-nun әsәrlәrinin kataloqunu saxlamışdır (әsasәn, dialoqlardan ibarәt 47 әsәr adı). H.P. paradoksallığa meyilli olan yazıçı kimi tanınırdı. Dialoqlarının iştirakçıları, bir qayda olaraq, tarixi personajlardır (mәs., Fales, Pifaqor; Pifaqorun “fәlsәfә” terminini kәşf etmәsi vә ilk dәfә özünü “filosof” adlandırması haqqında rәvayәt H.P.-nun dialoqundan qaynaqlanır). H.P.-nun әsәrlәri itirildiyinә görә, fәlsәfi görüşlәrinin bәrpası ayrı-ayrı fraqmentlәrә vә doksoqrafların mәlumatlarına әsaslanır. O, fizikada (“Tәbiәt haqqında”) Demokritin dәyişmәz vә keyfiyyәtә malik olmayan atomlarına әks olan, keyfiyyәt fәrqlәrinә malik vә ilahi dünya ağlı ilә idarә edilәn “bir-birilә bağlı olmayan molekullar” (άναρμοι όγκοι) haqqında tәsәvvürü inkişaf etdirdi. H.P.-nun konsepsiyası Lamp saklı Stratona vә e.ә. 1 әsrdә yaşamış Vifiniyalı hәkim-naturfilosof Asklepiada tәsir göstәrmişdir. H.P.-nun dialoqlarında Yer kürәsinin öz oxu әtrafında fırlanması, Venera vә Merkurinin Günәş әtrafında fırlanması, Günәşin Yer әtrafında fırlanması, heliosentrik fәrziyyә kimi astronomik nәzәriyyәlәr vә hәtta başqa planet sistemlәrinin mövcudluğu haqqında fәrziyyә (“hәr ulduz Yeri olan dünyadır...”) müzakirә olunurdu.
HERAKLİD PONTLU
HERAKLİD PONTLU (‘Hρακλείδηςό Ποντικός; Evksin Pontunun cәnub sahilindәki Herakleya ş.-ndәn) (e.ә. 4 әsr) – qәdim yunan filosofu, Platonun Afina Akademiyasının üzvü. Sotiona görә, Aristotelin mühazirәlәrini dә dinlәmişdir. Bәzi mәtnlәrdә peripatetik mәktәbә aid edilir. Diogen Laerti H.P.-nun әsәrlәrinin kataloqunu saxlamışdır (әsasәn, dialoqlardan ibarәt 47 әsәr adı). H.P. paradoksallığa meyilli olan yazıçı kimi tanınırdı. Dialoqlarının iştirakçıları, bir qayda olaraq, tarixi personajlardır (mәs., Fales, Pifaqor; Pifaqorun “fәlsәfә” terminini kәşf etmәsi vә ilk dәfә özünü “filosof” adlandırması haqqında rәvayәt H.P.-nun dialoqundan qaynaqlanır). H.P.-nun әsәrlәri itirildiyinә görә, fәlsәfi görüşlәrinin bәrpası ayrı-ayrı fraqmentlәrә vә doksoqrafların mәlumatlarına әsaslanır. O, fizikada (“Tәbiәt haqqında”) Demokritin dәyişmәz vә keyfiyyәtә malik olmayan atomlarına әks olan, keyfiyyәt fәrqlәrinә malik vә ilahi dünya ağlı ilә idarә edilәn “bir-birilә bağlı olmayan molekullar” (άναρμοι όγκοι) haqqında tәsәvvürü inkişaf etdirdi. H.P.-nun konsepsiyası Lamp saklı Stratona vә e.ә. 1 әsrdә yaşamış Vifiniyalı hәkim-naturfilosof Asklepiada tәsir göstәrmişdir. H.P.-nun dialoqlarında Yer kürәsinin öz oxu әtrafında fırlanması, Venera vә Merkurinin Günәş әtrafında fırlanması, Günәşin Yer әtrafında fırlanması, heliosentrik fәrziyyә kimi astronomik nәzәriyyәlәr vә hәtta başqa planet sistemlәrinin mövcudluğu haqqında fәrziyyә (“hәr ulduz Yeri olan dünyadır...”) müzakirә olunurdu.
