HERSEQOVİNA-BOSNİYA ÜSYANI (1875–78) – Osmanlı imperiyasına qarşı Herseqovina vә Bosniyada baş vermiş milli azadlıq üsyanı. Üsyan üçün bәhanә әhalidәn yığılan onda bir vergisinin artırılması oldu. Üsyan 1875 il iyulun 5-dә Bişina dağı yaxınlığında hayduklar dәstәsinin türk karvanına hücumu ilә başladı. Avqustun әvvәlindә üsyan Herseqovinanın әrazisinin böyük hissәsini әhatә etdi, avqustun ortalarında isә Bosniyanın bir çox rayonlarına da yayıldı. Üsyançılar bir sıra şәhәr vә qalaları – Nikşiç, Qoransko, Nevesine, Qatsko, Bileça, Priyedor, Kostaynitsa, Dubitsa vә Qradişkanı mühasirәyә aldılar. 1875 il sentyabrın 15-dә onlar türklәrin dayaq mәntәqәsi olan Tişkovatsı әlә keçirdilәr, oktyabr ayında Nova-Qradişkada azadlıq uğrunda Bosniya üsyanının Baş Komitәsi yaradıldı. Üsyançıların V.Pelaqiçin rәhbәrlik etdiyi inqilabi-demokratik qanadı hәmçinin bütün torpaqların kәndlilәrә verilmәsi, dәrin demokratik islahatların aparılması şәrtilә Herse qovina vә Bosniyanın Serbiya vә Çernoqoriya (indiki Monteneqro) ilә birlәşdirilmәsi tәlәblәrini irәli sürürdü. Serbiya, Xorvatiya vә Çernoqoriyada üsyançılara yardım komitәlәri meydana gәldi. 1875 ilin avqustunda Parisdә Üsyançılara yardım beynәlxalq komitәsi yaradıldı. Rusiya, Serbiya, Xorvatiya, Çernoqoriya, Bolqarıstan vә İtaliyadan üsyançılara maliyyә vә maddi yardım göstәrildi, könüllülәr göndәrildi. H.-B.ü. Bosniya böhranının (1875–78) başlanmasını sürәtlәndirdi. 1876 il iyunun 30-da Serbiya vә Çernoqoriya Osmanlı dövlәtinә müharibә elan etdi. Çernoqoriya ordusunun bütün döyüş әmәliyyatları üsyançılarla müştәrәk keçirildi. Bosniyaya Serbiya hökümәti tәrәfin-dәn üsyançı dәstәlәrә rәhbәrliyi üzәrinә götürәn M.Despotovoçin başçılığı ilә bir qrup zabit göndәrildi. 1877–78 illәrdә Rusiya-Türkiyә müharibәsi dövründә (bax Rusiya-Türkiyә müharibәlәri) üsyançılarla türk ordusu arasında bir sıra vuruşma baş verdi. Lakin 1877 il avqustun әvvәlindә Bosniyanın c.-q.-indә üsyançılarının әn iri qrupu türklәr tәrәfindәn darmadağın edildi. Berlin konqresinin (1878) qәrarına görә, 1878 ilin iyulunda Avstriya-Macarıstan qoşunları Bosniya vә Herseqovina әrazisinә daxil oldu. Hәmin ilin oktyabrında H.-B.ü.-nın son ocaqları bu qoşunlar tәrәfindәn yatırıldı.
Azərbaycan Milli Ensiklopediyası
“Azərbaycan” xüsusi cildi (Az)“Azərbaycan” xüsusi cildi (rus)I CİLDII CİLDIII CİLDIV CİLDV CİLDVI CİLDVII CİLDVIII CİLDIX CİLDX CİLDXI CİLD
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, “Azərbaycan” xüsusi cildi (Azərbaycan dilində) |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2007 |
| ISBN: | 978-9952-441-01-7 |
| Səhifələrin sayı: | 881 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, “Azərbaycan” xüsusi cildi (rus dilində) |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2012 |
| ISBN: | 978-9952-441-01-7 |
| Səhifələrin sayı: | 881 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, I CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2009 |
| ISBN: | 978-9952-441-02-4 |
| Səhifələrin sayı: | 608 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, II CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2010 |
| ISBN: | 978-9952-441-05-5 |
| Səhifələrin sayı: | 604 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, III CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2011 |
| ISBN: | 978-9952-441-07-9 |
| Səhifələrin sayı: | 604 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, IV CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2013 |
| ISBN: | 978-9952-441-03-1 |
| Səhifələrin sayı: | 608 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, V CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2014 |
| ISBN: | 978-9952-441-10-9 |
| Səhifələrin sayı: | 592 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VI CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2015 |
| ISBN: | 978-9952-441-11-6 |
| Səhifələrin sayı: | 608 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VII CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2016 |
| ISBN: | 978-9952-441-12-3 |
| Səhifələrin sayı: | 608 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VIII CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | |
| ISBN: | |
| Səhifələrin sayı: |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, IX CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2019 |
| ISBN: | 978-9952-441-17-8 |
| Səhifələrin sayı: | 600 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, X CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili | 2020 |
| ISBN: | 978-9952-441-18-5 |
| Səhifələrin sayı: | 600 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, XI CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2024 |
| ISBN: | 978-9952-441-20-8 |
| Səhifələrin sayı: | 600 |
GİYAN – HƏŞTƏRXAN DÖVLƏT TƏBİƏT BİOSFER QORUĞU
HERSEQOVİNA-BOSNİYA ÜSYANI
HERSEQOVİNA-BOSNİYA ÜSYANI (1875–78) – Osmanlı imperiyasına qarşı Herseqovina vә Bosniyada baş vermiş milli azadlıq üsyanı. Üsyan üçün bәhanә әhalidәn yığılan onda bir vergisinin artırılması oldu. Üsyan 1875 il iyulun 5-dә Bişina dağı yaxınlığında hayduklar dәstәsinin türk karvanına hücumu ilә başladı. Avqustun әvvәlindә üsyan Herseqovinanın әrazisinin böyük hissәsini әhatә etdi, avqustun ortalarında isә Bosniyanın bir çox rayonlarına da yayıldı. Üsyançılar bir sıra şәhәr vә qalaları – Nikşiç, Qoransko, Nevesine, Qatsko, Bileça, Priyedor, Kostaynitsa, Dubitsa vә Qradişkanı mühasirәyә aldılar. 1875 il sentyabrın 15-dә onlar türklәrin dayaq mәntәqәsi olan Tişkovatsı әlә keçirdilәr, oktyabr ayında Nova-Qradişkada azadlıq uğrunda Bosniya üsyanının Baş Komitәsi yaradıldı. Üsyançıların V.Pelaqiçin rәhbәrlik etdiyi inqilabi-demokratik qanadı hәmçinin bütün torpaqların kәndlilәrә verilmәsi, dәrin demokratik islahatların aparılması şәrtilә Herse qovina vә Bosniyanın Serbiya vә Çernoqoriya (indiki Monteneqro) ilә birlәşdirilmәsi tәlәblәrini irәli sürürdü. Serbiya, Xorvatiya vә Çernoqoriyada üsyançılara yardım komitәlәri meydana gәldi. 1875 ilin avqustunda Parisdә Üsyançılara yardım beynәlxalq komitәsi yaradıldı. Rusiya, Serbiya, Xorvatiya, Çernoqoriya, Bolqarıstan vә İtaliyadan üsyançılara maliyyә vә maddi yardım göstәrildi, könüllülәr göndәrildi. H.-B.ü. Bosniya böhranının (1875–78) başlanmasını sürәtlәndirdi. 1876 il iyunun 30-da Serbiya vә Çernoqoriya Osmanlı dövlәtinә müharibә elan etdi. Çernoqoriya ordusunun bütün döyüş әmәliyyatları üsyançılarla müştәrәk keçirildi. Bosniyaya Serbiya hökümәti tәrәfin-dәn üsyançı dәstәlәrә rәhbәrliyi üzәrinә götürәn M.Despotovoçin başçılığı ilә bir qrup zabit göndәrildi. 1877–78 illәrdә Rusiya-Türkiyә müharibәsi dövründә (bax Rusiya-Türkiyә müharibәlәri) üsyançılarla türk ordusu arasında bir sıra vuruşma baş verdi. Lakin 1877 il avqustun әvvәlindә Bosniyanın c.-q.-indә üsyançılarının әn iri qrupu türklәr tәrәfindәn darmadağın edildi. Berlin konqresinin (1878) qәrarına görә, 1878 ilin iyulunda Avstriya-Macarıstan qoşunları Bosniya vә Herseqovina әrazisinә daxil oldu. Hәmin ilin oktyabrında H.-B.ü.-nın son ocaqları bu qoşunlar tәrәfindәn yatırıldı.
HERSEQOVİNA-BOSNİYA ÜSYANI
HERSEQOVİNA-BOSNİYA ÜSYANI (1875–78) – Osmanlı imperiyasına qarşı Herseqovina vә Bosniyada baş vermiş milli azadlıq üsyanı. Üsyan üçün bәhanә әhalidәn yığılan onda bir vergisinin artırılması oldu. Üsyan 1875 il iyulun 5-dә Bişina dağı yaxınlığında hayduklar dәstәsinin türk karvanına hücumu ilә başladı. Avqustun әvvәlindә üsyan Herseqovinanın әrazisinin böyük hissәsini әhatә etdi, avqustun ortalarında isә Bosniyanın bir çox rayonlarına da yayıldı. Üsyançılar bir sıra şәhәr vә qalaları – Nikşiç, Qoransko, Nevesine, Qatsko, Bileça, Priyedor, Kostaynitsa, Dubitsa vә Qradişkanı mühasirәyә aldılar. 1875 il sentyabrın 15-dә onlar türklәrin dayaq mәntәqәsi olan Tişkovatsı әlә keçirdilәr, oktyabr ayında Nova-Qradişkada azadlıq uğrunda Bosniya üsyanının Baş Komitәsi yaradıldı. Üsyançıların V.Pelaqiçin rәhbәrlik etdiyi inqilabi-demokratik qanadı hәmçinin bütün torpaqların kәndlilәrә verilmәsi, dәrin demokratik islahatların aparılması şәrtilә Herse qovina vә Bosniyanın Serbiya vә Çernoqoriya (indiki Monteneqro) ilә birlәşdirilmәsi tәlәblәrini irәli sürürdü. Serbiya, Xorvatiya vә Çernoqoriyada üsyançılara yardım komitәlәri meydana gәldi. 1875 ilin avqustunda Parisdә Üsyançılara yardım beynәlxalq komitәsi yaradıldı. Rusiya, Serbiya, Xorvatiya, Çernoqoriya, Bolqarıstan vә İtaliyadan üsyançılara maliyyә vә maddi yardım göstәrildi, könüllülәr göndәrildi. H.-B.ü. Bosniya böhranının (1875–78) başlanmasını sürәtlәndirdi. 1876 il iyunun 30-da Serbiya vә Çernoqoriya Osmanlı dövlәtinә müharibә elan etdi. Çernoqoriya ordusunun bütün döyüş әmәliyyatları üsyançılarla müştәrәk keçirildi. Bosniyaya Serbiya hökümәti tәrәfin-dәn üsyançı dәstәlәrә rәhbәrliyi üzәrinә götürәn M.Despotovoçin başçılığı ilә bir qrup zabit göndәrildi. 1877–78 illәrdә Rusiya-Türkiyә müharibәsi dövründә (bax Rusiya-Türkiyә müharibәlәri) üsyançılarla türk ordusu arasında bir sıra vuruşma baş verdi. Lakin 1877 il avqustun әvvәlindә Bosniyanın c.-q.-indә üsyançılarının әn iri qrupu türklәr tәrәfindәn darmadağın edildi. Berlin konqresinin (1878) qәrarına görә, 1878 ilin iyulunda Avstriya-Macarıstan qoşunları Bosniya vә Herseqovina әrazisinә daxil oldu. Hәmin ilin oktyabrında H.-B.ü.-nın son ocaqları bu qoşunlar tәrәfindәn yatırıldı.
