HESS QANUNU - termokimyanın әsas qanunu; bu qanuna görә kimyәvi reaksiyanın istilik effekti sistemin aralıq hallarından deyil, başlanğıc vә son hallarından asılıdır. H.q. kimyәvi reaksiya gedәn sistemlәr üçün enerjinin saxlanması qanununun ifadәsi vә termodinami kanın birinci qanunundan әvvәl kәşf edilmәsinә baxmayaraq onun nәticәsidir. H.q. izoxor-izotermik vә izobarizotermik şәraitdә gedәn reaksiyalar üçün doğrudur. Kimyәvi reaksiya nәticәsindә izoxor istilik effekti sistemin daxili enerjisinin, izobar istilik effekti isә sistemin entalpiyasının dәyişmәsinә bәrabәrdir. Reaksiyaların (o cümlәdәn, praktiki olaraq hәyata keçirilmәsi mümkün olmayan reaksiyaların) istilik effektlәrini hesablamaq üçün verilmiş temp-rda müvafiq istilik effektlәri ilә yazılmış reaksiya tәnliklәrindәn ibarәt olan termokimyәvi tәnliklәr sistemi qurulur. Bu zaman reaksiyaya daxil olan maddәlәrin aqreqat hallarını göstәrmәk vacibdir, çünki reaksiyanın istilik effektinin qiymәti onlardan asılıdır. H.q. maddәlәrin termodinamik funksiyalarının tәcrübi yolla öyrәnilmәsindә, mәlum proseslәrin verilәnlәri әsasında kimyәvi proseslәrin istilik effektlәrinin nәzәri hesablanmasında geniş istifadә olunur. Qanun 1840 ildә G.İ.Hess tәrәfindәn tәcrübi yolla kәşf edilmişdir.
Azərbaycan Milli Ensiklopediyası
“Azərbaycan” xüsusi cildi (Az)“Azərbaycan” xüsusi cildi (rus)I CİLDII CİLDIII CİLDIV CİLDV CİLDVI CİLDVII CİLDVIII CİLDIX CİLDX CİLDXI CİLD
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, “Azərbaycan” xüsusi cildi (Azərbaycan dilində) |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2007 |
| ISBN: | 978-9952-441-01-7 |
| Səhifələrin sayı: | 881 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, “Azərbaycan” xüsusi cildi (rus dilində) |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2012 |
| ISBN: | 978-9952-441-01-7 |
| Səhifələrin sayı: | 881 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, I CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2009 |
| ISBN: | 978-9952-441-02-4 |
| Səhifələrin sayı: | 608 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, II CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2010 |
| ISBN: | 978-9952-441-05-5 |
| Səhifələrin sayı: | 604 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, III CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2011 |
| ISBN: | 978-9952-441-07-9 |
| Səhifələrin sayı: | 604 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, IV CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2013 |
| ISBN: | 978-9952-441-03-1 |
| Səhifələrin sayı: | 608 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, V CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2014 |
| ISBN: | 978-9952-441-10-9 |
| Səhifələrin sayı: | 592 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VI CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2015 |
| ISBN: | 978-9952-441-11-6 |
| Səhifələrin sayı: | 608 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VII CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2016 |
| ISBN: | 978-9952-441-12-3 |
| Səhifələrin sayı: | 608 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VIII CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | |
| ISBN: | |
| Səhifələrin sayı: |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, IX CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2019 |
| ISBN: | 978-9952-441-17-8 |
| Səhifələrin sayı: | 600 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, X CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili | 2020 |
| ISBN: | 978-9952-441-18-5 |
| Səhifələrin sayı: | 600 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, XI CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2024 |
| ISBN: | 978-9952-441-20-8 |
| Səhifələrin sayı: | 600 |
GİYAN – HƏŞTƏRXAN DÖVLƏT TƏBİƏT BİOSFER QORUĞU
HESS QANUNU
HESS QANUNU - termokimyanın әsas qanunu; bu qanuna görә kimyәvi reaksiyanın istilik effekti sistemin aralıq hallarından deyil, başlanğıc vә son hallarından asılıdır. H.q. kimyәvi reaksiya gedәn sistemlәr üçün enerjinin saxlanması qanununun ifadәsi vә termodinami kanın birinci qanunundan әvvәl kәşf edilmәsinә baxmayaraq onun nәticәsidir. H.q. izoxor-izotermik vә izobarizotermik şәraitdә gedәn reaksiyalar üçün doğrudur. Kimyәvi reaksiya nәticәsindә izoxor istilik effekti sistemin daxili enerjisinin, izobar istilik effekti isә sistemin entalpiyasının dәyişmәsinә bәrabәrdir. Reaksiyaların (o cümlәdәn, praktiki olaraq hәyata keçirilmәsi mümkün olmayan reaksiyaların) istilik effektlәrini hesablamaq üçün verilmiş temp-rda müvafiq istilik effektlәri ilә yazılmış reaksiya tәnliklәrindәn ibarәt olan termokimyәvi tәnliklәr sistemi qurulur. Bu zaman reaksiyaya daxil olan maddәlәrin aqreqat hallarını göstәrmәk vacibdir, çünki reaksiyanın istilik effektinin qiymәti onlardan asılıdır. H.q. maddәlәrin termodinamik funksiyalarının tәcrübi yolla öyrәnilmәsindә, mәlum proseslәrin verilәnlәri әsasında kimyәvi proseslәrin istilik effektlәrinin nәzәri hesablanmasında geniş istifadә olunur. Qanun 1840 ildә G.İ.Hess tәrәfindәn tәcrübi yolla kәşf edilmişdir.
HESS QANUNU
HESS QANUNU - termokimyanın әsas qanunu; bu qanuna görә kimyәvi reaksiyanın istilik effekti sistemin aralıq hallarından deyil, başlanğıc vә son hallarından asılıdır. H.q. kimyәvi reaksiya gedәn sistemlәr üçün enerjinin saxlanması qanununun ifadәsi vә termodinami kanın birinci qanunundan әvvәl kәşf edilmәsinә baxmayaraq onun nәticәsidir. H.q. izoxor-izotermik vә izobarizotermik şәraitdә gedәn reaksiyalar üçün doğrudur. Kimyәvi reaksiya nәticәsindә izoxor istilik effekti sistemin daxili enerjisinin, izobar istilik effekti isә sistemin entalpiyasının dәyişmәsinә bәrabәrdir. Reaksiyaların (o cümlәdәn, praktiki olaraq hәyata keçirilmәsi mümkün olmayan reaksiyaların) istilik effektlәrini hesablamaq üçün verilmiş temp-rda müvafiq istilik effektlәri ilә yazılmış reaksiya tәnliklәrindәn ibarәt olan termokimyәvi tәnliklәr sistemi qurulur. Bu zaman reaksiyaya daxil olan maddәlәrin aqreqat hallarını göstәrmәk vacibdir, çünki reaksiyanın istilik effektinin qiymәti onlardan asılıdır. H.q. maddәlәrin termodinamik funksiyalarının tәcrübi yolla öyrәnilmәsindә, mәlum proseslәrin verilәnlәri әsasında kimyәvi proseslәrin istilik effektlәrinin nәzәri hesablanmasında geniş istifadә olunur. Qanun 1840 ildә G.İ.Hess tәrәfindәn tәcrübi yolla kәşf edilmişdir.
