Azərbaycan Milli Ensiklopediyası
X CİLD (GİYAN  - HƏŞTƏRXAN DÖVLƏT TƏBİƏT BİOSFER QORUĞU)
    HARÓNNA OVALIĞI
    HARÓNNA OVALIĞI, A k v i t a n i y a o v a l ı ğ ı – Fransanın c.-q.-indә, Haronna çayının orta vә aşağı axınında, Mәrkәzi Fransa massivi, Pireney d-rı (Adur çayınadәk) vә Biskay körfәzi arasında alçaq düzәnlik. Biskay körfәzi boyu 300 km-әdәk uzanır; şm.-da tәdricәn Luara ovalığına keçir. Sәthi Biskay körfәzindәn ş.-ә vә şm.-dan c.-a doğru yüksәlir (200–300 m-әdәk). Kövrәk Kaynozoy çöküntülәrindәn ibarәtdir; dağarası çökәkliklәri Oliqosen-Miosen yaşlı molasslar doldurmuşdur. Jironda estuarisindәn c.-a doğru Biskay körfәzi sahili boyu qumlu bataqlıqlı düzәnlik – landlar yerlәşir. Sonuncular körfәzdәn eni 7–8 km-ә çatan dünlәr zolağı ilә ayrılır. İqlimi mülayim, subtropikdir. Orta temp-r yanvarda 8°C, iyulda 24°C-dir. İllik yağıntı tәqr. 600 mm-dir. Əsas çayları: Şaranta, Haronna, Dordon, Ler, Miduz (Adur çayının sağ qolu). Dünlәrin ş. әtәklәri boyu meridional istiqamәtdә uzanmış göllәr (Urten, Karkan, Kazo-e-Sangine, Biskarros-e-Parantis) zәnciri yerlәşir.
    Torpaqları. Əsasәn podzollaşmış qonur, Land ovalığında illivüal-dәmirli-humuslu podzol torpaqlardan ibarәtdir. Bitki örtüyündә әsasәn, palıd-şam meşәlәri, sahil boyunda şoranlaşmış sahillәrin halofitçәmәn bitkilәri üstünlük tәşkil edirdi. H.o.-ndan uzunmüddәtli istifadә olunması nәticәsindә yerli bitkilәr demәk olar ki, tamamilә yoxa çıxmışdır. Land ovalığının görkәmi dyunları bәrkidәn şam ağacı әkinlәri vә drenaj sisteminin formalaşması sayәsindә çox dәyişmişdir. H.o.-nda buğda, qarğıdalı, tütün, meyvәlәr, tәrәvәz becәrilir: Xüsusilә Bordo ş. r-nunda salınmış üzümlüklәr dünya şöhrәti qazanmışdır. Land ovalığında Landın Qaskoni regional milli parkı yerlәşir (sah. 260 min ha, süni meşә massivlәri).
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, “Azərbaycan” xüsusi cildi (Azərbaycan dilində)
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2007
ISBN: 978-9952-441-01-7
Səhifələrin sayı: 881
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, “Azərbaycan” xüsusi cildi (rus dilində)
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2012
ISBN: 978-9952-441-01-7
Səhifələrin sayı: 881
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, I CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2009
ISBN: 978-9952-441-02-4
Səhifələrin sayı: 608
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, II CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2010
ISBN: 978-9952-441-05-5
Səhifələrin sayı: 604
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, III CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2011
ISBN: 978-9952-441-07-9
Səhifələrin sayı: 604
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, IV CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2013
ISBN: 978-9952-441-03-1
Səhifələrin sayı: 608
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, V CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2014
ISBN: 978-9952-441-10-9
Səhifələrin sayı: 592
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VI CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2015
ISBN: 978-9952-441-11-6
Səhifələrin sayı: 608
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VII CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2016
ISBN: 978-9952-441-12-3
Səhifələrin sayı: 608
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VIII CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili:
ISBN:
Səhifələrin sayı:
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, IX CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2019
ISBN: 978-9952-441-17-8
Səhifələrin sayı: 600
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, X CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili 2020
ISBN: 978-9952-441-18-5
Səhifələrin sayı: 600
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, XI CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2024
ISBN: 978-9952-441-20-8
Səhifələrin sayı: 600
GİYAN  – HƏŞTƏRXAN DÖVLƏT TƏBİƏT BİOSFER QORUĞU
    HARÓNNA OVALIĞI
    HARÓNNA OVALIĞI, A k v i t a n i y a o v a l ı ğ ı – Fransanın c.-q.-indә, Haronna çayının orta vә aşağı axınında, Mәrkәzi Fransa massivi, Pireney d-rı (Adur çayınadәk) vә Biskay körfәzi arasında alçaq düzәnlik. Biskay körfәzi boyu 300 km-әdәk uzanır; şm.-da tәdricәn Luara ovalığına keçir. Sәthi Biskay körfәzindәn ş.-ә vә şm.-dan c.-a doğru yüksәlir (200–300 m-әdәk). Kövrәk Kaynozoy çöküntülәrindәn ibarәtdir; dağarası çökәkliklәri Oliqosen-Miosen yaşlı molasslar doldurmuşdur. Jironda estuarisindәn c.-a doğru Biskay körfәzi sahili boyu qumlu bataqlıqlı düzәnlik – landlar yerlәşir. Sonuncular körfәzdәn eni 7–8 km-ә çatan dünlәr zolağı ilә ayrılır. İqlimi mülayim, subtropikdir. Orta temp-r yanvarda 8°C, iyulda 24°C-dir. İllik yağıntı tәqr. 600 mm-dir. Əsas çayları: Şaranta, Haronna, Dordon, Ler, Miduz (Adur çayının sağ qolu). Dünlәrin ş. әtәklәri boyu meridional istiqamәtdә uzanmış göllәr (Urten, Karkan, Kazo-e-Sangine, Biskarros-e-Parantis) zәnciri yerlәşir.
    Torpaqları. Əsasәn podzollaşmış qonur, Land ovalığında illivüal-dәmirli-humuslu podzol torpaqlardan ibarәtdir. Bitki örtüyündә әsasәn, palıd-şam meşәlәri, sahil boyunda şoranlaşmış sahillәrin halofitçәmәn bitkilәri üstünlük tәşkil edirdi. H.o.-ndan uzunmüddәtli istifadә olunması nәticәsindә yerli bitkilәr demәk olar ki, tamamilә yoxa çıxmışdır. Land ovalığının görkәmi dyunları bәrkidәn şam ağacı әkinlәri vә drenaj sisteminin formalaşması sayәsindә çox dәyişmişdir. H.o.-nda buğda, qarğıdalı, tütün, meyvәlәr, tәrәvәz becәrilir: Xüsusilә Bordo ş. r-nunda salınmış üzümlüklәr dünya şöhrәti qazanmışdır. Land ovalığında Landın Qaskoni regional milli parkı yerlәşir (sah. 260 min ha, süni meşә massivlәri).
    HARÓNNA OVALIĞI
    HARÓNNA OVALIĞI, A k v i t a n i y a o v a l ı ğ ı – Fransanın c.-q.-indә, Haronna çayının orta vә aşağı axınında, Mәrkәzi Fransa massivi, Pireney d-rı (Adur çayınadәk) vә Biskay körfәzi arasında alçaq düzәnlik. Biskay körfәzi boyu 300 km-әdәk uzanır; şm.-da tәdricәn Luara ovalığına keçir. Sәthi Biskay körfәzindәn ş.-ә vә şm.-dan c.-a doğru yüksәlir (200–300 m-әdәk). Kövrәk Kaynozoy çöküntülәrindәn ibarәtdir; dağarası çökәkliklәri Oliqosen-Miosen yaşlı molasslar doldurmuşdur. Jironda estuarisindәn c.-a doğru Biskay körfәzi sahili boyu qumlu bataqlıqlı düzәnlik – landlar yerlәşir. Sonuncular körfәzdәn eni 7–8 km-ә çatan dünlәr zolağı ilә ayrılır. İqlimi mülayim, subtropikdir. Orta temp-r yanvarda 8°C, iyulda 24°C-dir. İllik yağıntı tәqr. 600 mm-dir. Əsas çayları: Şaranta, Haronna, Dordon, Ler, Miduz (Adur çayının sağ qolu). Dünlәrin ş. әtәklәri boyu meridional istiqamәtdә uzanmış göllәr (Urten, Karkan, Kazo-e-Sangine, Biskarros-e-Parantis) zәnciri yerlәşir.
    Torpaqları. Əsasәn podzollaşmış qonur, Land ovalığında illivüal-dәmirli-humuslu podzol torpaqlardan ibarәtdir. Bitki örtüyündә әsasәn, palıd-şam meşәlәri, sahil boyunda şoranlaşmış sahillәrin halofitçәmәn bitkilәri üstünlük tәşkil edirdi. H.o.-ndan uzunmüddәtli istifadә olunması nәticәsindә yerli bitkilәr demәk olar ki, tamamilә yoxa çıxmışdır. Land ovalığının görkәmi dyunları bәrkidәn şam ağacı әkinlәri vә drenaj sisteminin formalaşması sayәsindә çox dәyişmişdir. H.o.-nda buğda, qarğıdalı, tütün, meyvәlәr, tәrәvәz becәrilir: Xüsusilә Bordo ş. r-nunda salınmış üzümlüklәr dünya şöhrәti qazanmışdır. Land ovalığında Landın Qaskoni regional milli parkı yerlәşir (sah. 260 min ha, süni meşә massivlәri).