Azərbaycan Milli Ensiklopediyası
X CİLD (GİYAN  - HƏŞTƏRXAN DÖVLƏT TƏBİƏT BİOSFER QORUĞU)
    HƏFSİLƏR 
    HƏFSİLƏR – 13 әsrin ortaları – 16 әsrin ortalarında İfrigiyada (indiki Tunis vә Şәrqi Əlcәzair) hakimiyyәtdә olmuş bәrbәr sülalәsi. Banisi Müvәhhidlәr hәrәkatının yaradıcılarından vә başçılarından biri olan hintata tayfasının şeyxi Əbu Hәfs idi. 1236 (vә ya 1237) ildә Əbu Hәfsin nәvәsi, Müvәhhidlәrin canişini Əbu Zәkәriyyә [1229–49] ozünü müstәqil әmir elan etmişdi. 1253 ildә onun oğlu Əbu Abdullah [1249–77] әl-Müstәnsir adı ilә xәlifә titulunu qәbul etmiş, 1270 ildә 8-ci sәlib yürüşünün qarşısını almışdı. Merinilәrin yürüşlәri ilә (1346–50 vә 1352–58) müşayiәt olunan tәnәzzül dövründәn sonra, Əbu Fәris [1394–1434] vә Əbu Ömәr Osmanın [1435–88] hakimiyyәti zamanı H.-in әn qüdrәtli dövrü olmuşdur. Onlar şәhәrlәrә vә dini institutlara himayәdarlıq edir, Əndәlis müsәlmanlarının mühacirәtini dәstәklәyir, Avropa krallıqları vә respublikaları ilә әlaqәlәr saxlayaraq cәnubda bәdәvilәrin, qәrbdә isә Əbdülvadilәrin basqınlarının qarşısını alırdılar. Sonralar aramsız daxili çәkişmәlәr vә sülalәnin muzdlu qvardiyadan artan asılılığı ispanların ekspansiyasını asanlaşdırdı vә 1535 ildә H. İspaniyanın hakimiyyәti altına düşdü. 1574 ildә Osmanlı imperiyası tәrәfindәn sülalәnin hakimiyyәtinә qәti olaraq son qoyuldu.
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, “Azərbaycan” xüsusi cildi (Azərbaycan dilində)
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2007
ISBN: 978-9952-441-01-7
Səhifələrin sayı: 881
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, “Azərbaycan” xüsusi cildi (rus dilində)
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2012
ISBN: 978-9952-441-01-7
Səhifələrin sayı: 881
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, I CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2009
ISBN: 978-9952-441-02-4
Səhifələrin sayı: 608
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, II CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2010
ISBN: 978-9952-441-05-5
Səhifələrin sayı: 604
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, III CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2011
ISBN: 978-9952-441-07-9
Səhifələrin sayı: 604
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, IV CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2013
ISBN: 978-9952-441-03-1
Səhifələrin sayı: 608
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, V CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2014
ISBN: 978-9952-441-10-9
Səhifələrin sayı: 592
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VI CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2015
ISBN: 978-9952-441-11-6
Səhifələrin sayı: 608
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VII CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2016
ISBN: 978-9952-441-12-3
Səhifələrin sayı: 608
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VIII CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili:
ISBN:
Səhifələrin sayı:
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, IX CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2019
ISBN: 978-9952-441-17-8
Səhifələrin sayı: 600
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, X CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili 2020
ISBN: 978-9952-441-18-5
Səhifələrin sayı: 600
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, XI CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2024
ISBN: 978-9952-441-20-8
Səhifələrin sayı: 600
GİYAN  – HƏŞTƏRXAN DÖVLƏT TƏBİƏT BİOSFER QORUĞU
    HƏFSİLƏR 
    HƏFSİLƏR – 13 әsrin ortaları – 16 әsrin ortalarında İfrigiyada (indiki Tunis vә Şәrqi Əlcәzair) hakimiyyәtdә olmuş bәrbәr sülalәsi. Banisi Müvәhhidlәr hәrәkatının yaradıcılarından vә başçılarından biri olan hintata tayfasının şeyxi Əbu Hәfs idi. 1236 (vә ya 1237) ildә Əbu Hәfsin nәvәsi, Müvәhhidlәrin canişini Əbu Zәkәriyyә [1229–49] ozünü müstәqil әmir elan etmişdi. 1253 ildә onun oğlu Əbu Abdullah [1249–77] әl-Müstәnsir adı ilә xәlifә titulunu qәbul etmiş, 1270 ildә 8-ci sәlib yürüşünün qarşısını almışdı. Merinilәrin yürüşlәri ilә (1346–50 vә 1352–58) müşayiәt olunan tәnәzzül dövründәn sonra, Əbu Fәris [1394–1434] vә Əbu Ömәr Osmanın [1435–88] hakimiyyәti zamanı H.-in әn qüdrәtli dövrü olmuşdur. Onlar şәhәrlәrә vә dini institutlara himayәdarlıq edir, Əndәlis müsәlmanlarının mühacirәtini dәstәklәyir, Avropa krallıqları vә respublikaları ilә әlaqәlәr saxlayaraq cәnubda bәdәvilәrin, qәrbdә isә Əbdülvadilәrin basqınlarının qarşısını alırdılar. Sonralar aramsız daxili çәkişmәlәr vә sülalәnin muzdlu qvardiyadan artan asılılığı ispanların ekspansiyasını asanlaşdırdı vә 1535 ildә H. İspaniyanın hakimiyyәti altına düşdü. 1574 ildә Osmanlı imperiyası tәrәfindәn sülalәnin hakimiyyәtinә qәti olaraq son qoyuldu.
    HƏFSİLƏR 
    HƏFSİLƏR – 13 әsrin ortaları – 16 әsrin ortalarında İfrigiyada (indiki Tunis vә Şәrqi Əlcәzair) hakimiyyәtdә olmuş bәrbәr sülalәsi. Banisi Müvәhhidlәr hәrәkatının yaradıcılarından vә başçılarından biri olan hintata tayfasının şeyxi Əbu Hәfs idi. 1236 (vә ya 1237) ildә Əbu Hәfsin nәvәsi, Müvәhhidlәrin canişini Əbu Zәkәriyyә [1229–49] ozünü müstәqil әmir elan etmişdi. 1253 ildә onun oğlu Əbu Abdullah [1249–77] әl-Müstәnsir adı ilә xәlifә titulunu qәbul etmiş, 1270 ildә 8-ci sәlib yürüşünün qarşısını almışdı. Merinilәrin yürüşlәri ilә (1346–50 vә 1352–58) müşayiәt olunan tәnәzzül dövründәn sonra, Əbu Fәris [1394–1434] vә Əbu Ömәr Osmanın [1435–88] hakimiyyәti zamanı H.-in әn qüdrәtli dövrü olmuşdur. Onlar şәhәrlәrә vә dini institutlara himayәdarlıq edir, Əndәlis müsәlmanlarının mühacirәtini dәstәklәyir, Avropa krallıqları vә respublikaları ilә әlaqәlәr saxlayaraq cәnubda bәdәvilәrin, qәrbdә isә Əbdülvadilәrin basqınlarının qarşısını alırdılar. Sonralar aramsız daxili çәkişmәlәr vә sülalәnin muzdlu qvardiyadan artan asılılığı ispanların ekspansiyasını asanlaşdırdı vә 1535 ildә H. İspaniyanın hakimiyyәti altına düşdü. 1574 ildә Osmanlı imperiyası tәrәfindәn sülalәnin hakimiyyәtinә qәti olaraq son qoyuldu.