Azərbaycan Milli Ensiklopediyası
X CİLD (GİYAN  - HƏŞTƏRXAN DÖVLƏT TƏBİƏT BİOSFER QORUĞU)
    HƏNƏFİYYƏ
    HƏNƏFİYYƏ  ) – şafiiyyә, hәnbәliyyә vә malikiyyә ilә yanaşı dörd sünni mәzhәbindәn biri. Banisi Əbu Hәnifәdir. Onun görüşlәrini, әsasәn, iki tәlәbәsi Əbu Yusif Ənsari vә Mәhәmmәd Hәsәn Şeybani davam etdirmişlәr. Abbasi xәlifәsi Harun әr-Rәşidin Əbu Yusifi qaziyül-qüzat (baş qazı) vәzifәsinә tәyin etmәsi ilә hәnәfilәrin mövqeyi möhkәmlәnmiş, mәzhәb öz inkişafının yeni mәrhәlәsinә daxil olmuşdu. H. 11 әsrdәn başlayaraq Anadolu, Balkan y-a, Şimali Qafqaz, Orta Asiya, Əfqanıstan, Hindistan da daxil olmaqla geniş әrazidә yayılmışdır. Qızıl Orda xanları, Böyük Moğollar, Osmanlı sultanları H. mәzhәbinә mәnsub olmuşlar. H. fiqhinin mәnbәlәri Quran, sünnә, icma (ümumi rәy), qiyas (analogiya) vә istihsandır (üstünlük vermә). Quran vә sünnәdә cavabı tapılmayan mәsәlәlәrin hәllindә sәhabәlәrin sözlәrinә vә ümumi rәyinә müraciәt olunur. Hәlli icmada tapılmayan mәsәlәlәr barәdә hökm qiyas yolu ilә verilir. Hәlli açıq-aydın qiyasla mümkün olmayan mәsәlәlәrdә isә nisbi qiyasa üstünlük verilir. Adәt hüququ (ürf) da H. mәzhәbindә hüquq mәnbәlәrindәn biri kimi qәbul edilir. Hazırda H. Türkiyә, Suriya, Livan, İordaniya, Fәlәstin, Misir, Əfqanıstan, Pakistan, Banqladeş, Orta Asiya ölkәlәri vә Şimali Qafqazda, İraqın bir hissәsindә, elәcәdә Rusiya, Çin vә Hindistanın bir hissәsindә hakim mәzhәbdir.
     
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, “Azərbaycan” xüsusi cildi (Azərbaycan dilində)
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2007
ISBN: 978-9952-441-01-7
Səhifələrin sayı: 881
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, “Azərbaycan” xüsusi cildi (rus dilində)
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2012
ISBN: 978-9952-441-01-7
Səhifələrin sayı: 881
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, I CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2009
ISBN: 978-9952-441-02-4
Səhifələrin sayı: 608
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, II CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2010
ISBN: 978-9952-441-05-5
Səhifələrin sayı: 604
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, III CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2011
ISBN: 978-9952-441-07-9
Səhifələrin sayı: 604
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, IV CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2013
ISBN: 978-9952-441-03-1
Səhifələrin sayı: 608
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, V CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2014
ISBN: 978-9952-441-10-9
Səhifələrin sayı: 592
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VI CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2015
ISBN: 978-9952-441-11-6
Səhifələrin sayı: 608
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VII CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2016
ISBN: 978-9952-441-12-3
Səhifələrin sayı: 608
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VIII CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili:
ISBN:
Səhifələrin sayı:
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, IX CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2019
ISBN: 978-9952-441-17-8
Səhifələrin sayı: 600
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, X CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili 2020
ISBN: 978-9952-441-18-5
Səhifələrin sayı: 600
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, XI CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2024
ISBN: 978-9952-441-20-8
Səhifələrin sayı: 600
GİYAN  – HƏŞTƏRXAN DÖVLƏT TƏBİƏT BİOSFER QORUĞU
    HƏNƏFİYYƏ
    HƏNƏFİYYƏ  ) – şafiiyyә, hәnbәliyyә vә malikiyyә ilә yanaşı dörd sünni mәzhәbindәn biri. Banisi Əbu Hәnifәdir. Onun görüşlәrini, әsasәn, iki tәlәbәsi Əbu Yusif Ənsari vә Mәhәmmәd Hәsәn Şeybani davam etdirmişlәr. Abbasi xәlifәsi Harun әr-Rәşidin Əbu Yusifi qaziyül-qüzat (baş qazı) vәzifәsinә tәyin etmәsi ilә hәnәfilәrin mövqeyi möhkәmlәnmiş, mәzhәb öz inkişafının yeni mәrhәlәsinә daxil olmuşdu. H. 11 әsrdәn başlayaraq Anadolu, Balkan y-a, Şimali Qafqaz, Orta Asiya, Əfqanıstan, Hindistan da daxil olmaqla geniş әrazidә yayılmışdır. Qızıl Orda xanları, Böyük Moğollar, Osmanlı sultanları H. mәzhәbinә mәnsub olmuşlar. H. fiqhinin mәnbәlәri Quran, sünnә, icma (ümumi rәy), qiyas (analogiya) vә istihsandır (üstünlük vermә). Quran vә sünnәdә cavabı tapılmayan mәsәlәlәrin hәllindә sәhabәlәrin sözlәrinә vә ümumi rәyinә müraciәt olunur. Hәlli icmada tapılmayan mәsәlәlәr barәdә hökm qiyas yolu ilә verilir. Hәlli açıq-aydın qiyasla mümkün olmayan mәsәlәlәrdә isә nisbi qiyasa üstünlük verilir. Adәt hüququ (ürf) da H. mәzhәbindә hüquq mәnbәlәrindәn biri kimi qәbul edilir. Hazırda H. Türkiyә, Suriya, Livan, İordaniya, Fәlәstin, Misir, Əfqanıstan, Pakistan, Banqladeş, Orta Asiya ölkәlәri vә Şimali Qafqazda, İraqın bir hissәsindә, elәcәdә Rusiya, Çin vә Hindistanın bir hissәsindә hakim mәzhәbdir.
     
    HƏNƏFİYYƏ
    HƏNƏFİYYƏ  ) – şafiiyyә, hәnbәliyyә vә malikiyyә ilә yanaşı dörd sünni mәzhәbindәn biri. Banisi Əbu Hәnifәdir. Onun görüşlәrini, әsasәn, iki tәlәbәsi Əbu Yusif Ənsari vә Mәhәmmәd Hәsәn Şeybani davam etdirmişlәr. Abbasi xәlifәsi Harun әr-Rәşidin Əbu Yusifi qaziyül-qüzat (baş qazı) vәzifәsinә tәyin etmәsi ilә hәnәfilәrin mövqeyi möhkәmlәnmiş, mәzhәb öz inkişafının yeni mәrhәlәsinә daxil olmuşdu. H. 11 әsrdәn başlayaraq Anadolu, Balkan y-a, Şimali Qafqaz, Orta Asiya, Əfqanıstan, Hindistan da daxil olmaqla geniş әrazidә yayılmışdır. Qızıl Orda xanları, Böyük Moğollar, Osmanlı sultanları H. mәzhәbinә mәnsub olmuşlar. H. fiqhinin mәnbәlәri Quran, sünnә, icma (ümumi rәy), qiyas (analogiya) vә istihsandır (üstünlük vermә). Quran vә sünnәdә cavabı tapılmayan mәsәlәlәrin hәllindә sәhabәlәrin sözlәrinә vә ümumi rәyinә müraciәt olunur. Hәlli icmada tapılmayan mәsәlәlәr barәdә hökm qiyas yolu ilә verilir. Hәlli açıq-aydın qiyasla mümkün olmayan mәsәlәlәrdә isә nisbi qiyasa üstünlük verilir. Adәt hüququ (ürf) da H. mәzhәbindә hüquq mәnbәlәrindәn biri kimi qәbul edilir. Hazırda H. Türkiyә, Suriya, Livan, İordaniya, Fәlәstin, Misir, Əfqanıstan, Pakistan, Banqladeş, Orta Asiya ölkәlәri vә Şimali Qafqazda, İraqın bir hissәsindә, elәcәdә Rusiya, Çin vә Hindistanın bir hissәsindә hakim mәzhәbdir.