HƏSSASLIQ – canlı orqanizmin xarici vә ya daxili mühitdәn gәlәn qıcıqlandırıcıların tәsirini qәbul etmәk qabiliyyәti. H.-ın işığa (işıq), temp-ra (terp-r), kimyәvi maddәlәrә (kimyәvi) vә s.-yә qarşı mәxsus olan müxtәlif növlәri artıq ibtidailәrә mәxsusdur vә orqanizmlәrin ümumi xassәsi – qıcıqlanma qabiliyyәti ilә şәrtlәnir. Sinir sistemi olmayan orqanizmlәrin H.-ı hәrәki reaksiyalar – taksislәr vә tropizmlәr şәklindә özünü göstәrir vә bunun sayәsindә onların yaşayış mühitinә uyğunlaşması hәyata keçirilir. Sinir sistemi olan heyvanlarda müәyyәn növ qıcıqları qәbul etmәyә uyğunlaşmış reseptorlar formalaşır. Bu vә ya digәr qıcıqlandırıcının tәsirinin orqanizm tәrәfindәn qәbul olunmasını tәmin edәn sensor sisteminin növündәn asılı olaraq görmә, eşitmә, vestibulyar, iybilmә, dad, dәri, nosiseptiv vә әzәlә-oynaq H.-ı, habelә daxili orqanların vә kompleks nosiseptiv H. (ağrının qәbulu) ayırd edilir. Müxtәlif qrup heyvanların bu vә ya digәr növ H.-ının inkişafı vә daha çox istifadә edilmәsi onların hәyat tәrzindәn, yaşayış mühiti şәraitindәn vә s. amillәrdәn asılıdır.
Azərbaycan Milli Ensiklopediyası
“Azərbaycan” xüsusi cildi (Az)“Azərbaycan” xüsusi cildi (rus)I CİLDII CİLDIII CİLDIV CİLDV CİLDVI CİLDVII CİLDVIII CİLDIX CİLDX CİLDXI CİLD
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, “Azərbaycan” xüsusi cildi (Azərbaycan dilində) |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2007 |
| ISBN: | 978-9952-441-01-7 |
| Səhifələrin sayı: | 881 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, “Azərbaycan” xüsusi cildi (rus dilində) |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2012 |
| ISBN: | 978-9952-441-01-7 |
| Səhifələrin sayı: | 881 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, I CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2009 |
| ISBN: | 978-9952-441-02-4 |
| Səhifələrin sayı: | 608 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, II CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2010 |
| ISBN: | 978-9952-441-05-5 |
| Səhifələrin sayı: | 604 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, III CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2011 |
| ISBN: | 978-9952-441-07-9 |
| Səhifələrin sayı: | 604 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, IV CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2013 |
| ISBN: | 978-9952-441-03-1 |
| Səhifələrin sayı: | 608 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, V CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2014 |
| ISBN: | 978-9952-441-10-9 |
| Səhifələrin sayı: | 592 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VI CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2015 |
| ISBN: | 978-9952-441-11-6 |
| Səhifələrin sayı: | 608 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VII CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2016 |
| ISBN: | 978-9952-441-12-3 |
| Səhifələrin sayı: | 608 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VIII CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | |
| ISBN: | |
| Səhifələrin sayı: |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, IX CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2019 |
| ISBN: | 978-9952-441-17-8 |
| Səhifələrin sayı: | 600 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, X CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili | 2020 |
| ISBN: | 978-9952-441-18-5 |
| Səhifələrin sayı: | 600 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, XI CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2024 |
| ISBN: | 978-9952-441-20-8 |
| Səhifələrin sayı: | 600 |
GİYAN – HƏŞTƏRXAN DÖVLƏT TƏBİƏT BİOSFER QORUĞU
HƏSSASLIQ
HƏSSASLIQ – canlı orqanizmin xarici vә ya daxili mühitdәn gәlәn qıcıqlandırıcıların tәsirini qәbul etmәk qabiliyyәti. H.-ın işığa (işıq), temp-ra (terp-r), kimyәvi maddәlәrә (kimyәvi) vә s.-yә qarşı mәxsus olan müxtәlif növlәri artıq ibtidailәrә mәxsusdur vә orqanizmlәrin ümumi xassәsi – qıcıqlanma qabiliyyәti ilә şәrtlәnir. Sinir sistemi olmayan orqanizmlәrin H.-ı hәrәki reaksiyalar – taksislәr vә tropizmlәr şәklindә özünü göstәrir vә bunun sayәsindә onların yaşayış mühitinә uyğunlaşması hәyata keçirilir. Sinir sistemi olan heyvanlarda müәyyәn növ qıcıqları qәbul etmәyә uyğunlaşmış reseptorlar formalaşır. Bu vә ya digәr qıcıqlandırıcının tәsirinin orqanizm tәrәfindәn qәbul olunmasını tәmin edәn sensor sisteminin növündәn asılı olaraq görmә, eşitmә, vestibulyar, iybilmә, dad, dәri, nosiseptiv vә әzәlә-oynaq H.-ı, habelә daxili orqanların vә kompleks nosiseptiv H. (ağrının qәbulu) ayırd edilir. Müxtәlif qrup heyvanların bu vә ya digәr növ H.-ının inkişafı vә daha çox istifadә edilmәsi onların hәyat tәrzindәn, yaşayış mühiti şәraitindәn vә s. amillәrdәn asılıdır.
HƏSSASLIQ
HƏSSASLIQ – canlı orqanizmin xarici vә ya daxili mühitdәn gәlәn qıcıqlandırıcıların tәsirini qәbul etmәk qabiliyyәti. H.-ın işığa (işıq), temp-ra (terp-r), kimyәvi maddәlәrә (kimyәvi) vә s.-yә qarşı mәxsus olan müxtәlif növlәri artıq ibtidailәrә mәxsusdur vә orqanizmlәrin ümumi xassәsi – qıcıqlanma qabiliyyәti ilә şәrtlәnir. Sinir sistemi olmayan orqanizmlәrin H.-ı hәrәki reaksiyalar – taksislәr vә tropizmlәr şәklindә özünü göstәrir vә bunun sayәsindә onların yaşayış mühitinә uyğunlaşması hәyata keçirilir. Sinir sistemi olan heyvanlarda müәyyәn növ qıcıqları qәbul etmәyә uyğunlaşmış reseptorlar formalaşır. Bu vә ya digәr qıcıqlandırıcının tәsirinin orqanizm tәrәfindәn qәbul olunmasını tәmin edәn sensor sisteminin növündәn asılı olaraq görmә, eşitmә, vestibulyar, iybilmә, dad, dәri, nosiseptiv vә әzәlә-oynaq H.-ı, habelә daxili orqanların vә kompleks nosiseptiv H. (ağrının qәbulu) ayırd edilir. Müxtәlif qrup heyvanların bu vә ya digәr növ H.-ının inkişafı vә daha çox istifadә edilmәsi onların hәyat tәrzindәn, yaşayış mühiti şәraitindәn vә s. amillәrdәn asılıdır.
