Azərbaycan Milli Ensiklopediyası
XI CİLD (HİNDİSTANDA XALQ ÜSYANI - XMELNİTSKİ )
    HOLL EFFEKTİ
    HOLL EFFEKTİ – maqnit sahәsindә (H) yerlәşdirilmiş cәrәyan sıxlığı j olan bәrk naqildәH j-ya perpendikulyar istiqamәtdә E elektrik sahәsinin yaranması. Amerika fiziki E.Holl kәşf etmişdir (1879). Bu sahә Eh = RHj düsturu ilә ifadә olunur. Burada R – maddәnin tәbiәtindәn asılı olan Holl әmsalıdır. H.e.-ni müşahidә etmәk üçün uzunluğu enindәn vә qalınlığından kifayәt qәdәr böyük olan j sıxlıqlı cәrәyan keçәn düzbucaqlı lövhәnin müstәvisinә perpendikulyar H maqnit sahәsi yönәldilir (şәkil). H j-ya perpendikulyar istiqamәtdә yerlәşdirilmiş yan üzlәrin ortasında metal zondlar (1 vә 2) qoyulur.
    Elektron nәzәriyyәsinә görә naqildә υ sürәti ilә hәrәkәt edәn elektronlara maqnit sahәsindә H υ-yә perpendikulyar istiqamәtdә   Lorents qüvvәsi tәsir edir. Bu qüvvәnin tәsiri ilә lövhәnin bir tәrәfinә mәnfi, digәr tәrәfinә isә müsbәt yüklәr yığılır. Nәticәdә lövhәdә eninә (cәrәyana vә maqnit sahәsinә nisbәtәn) potensiallar fәrqi (Holl sahәsi) yaranır. Holl sahәsi öz növbәsindә elektronlara tәsir edir vә tarazlıq zamanı Lorents qüvvәsinә bәrabәr olur:  ; j = eυn olduğunu nәzәrә aldıqdavә    olur. R әmsalı H o l l s a b i t i adlanır vә H. e.-nin әsas kәmiyyәt xarakteristikasıdır. R-i ölçmәklә n-i, yәni yükdaşıyıcıların konsentrasiyasını tәyin etmәk olar. R-in işarәsi yükdaşıyıcıların işarәsi ilә üst-üstә düşür vә R-in işarәsinә görә yarımkeçiricinin tipi tәyin edilir. H.e. metallarda vә yarımkeçiricilәrdә müşahidә olunur. Metallarda R~10–3 sm3/Kl, yarımkeçiricilәrdә R~105sm3/ Kl-dur.
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, “Azərbaycan” xüsusi cildi (Azərbaycan dilində)
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2007
ISBN: 978-9952-441-01-7
Səhifələrin sayı: 881
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, “Azərbaycan” xüsusi cildi (rus dilində)
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2012
ISBN: 978-9952-441-01-7
Səhifələrin sayı: 881
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, I CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2009
ISBN: 978-9952-441-02-4
Səhifələrin sayı: 608
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, II CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2010
ISBN: 978-9952-441-05-5
Səhifələrin sayı: 604
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, III CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2011
ISBN: 978-9952-441-07-9
Səhifələrin sayı: 604
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, IV CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2013
ISBN: 978-9952-441-03-1
Səhifələrin sayı: 608
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, V CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2014
ISBN: 978-9952-441-10-9
Səhifələrin sayı: 592
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VI CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2015
ISBN: 978-9952-441-11-6
Səhifələrin sayı: 608
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VII CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2016
ISBN: 978-9952-441-12-3
Səhifələrin sayı: 608
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VIII CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili:
ISBN:
Səhifələrin sayı:
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, IX CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2019
ISBN: 978-9952-441-17-8
Səhifələrin sayı: 600
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, X CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili 2020
ISBN: 978-9952-441-18-5
Səhifələrin sayı: 600
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, XI CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2024
ISBN: 978-9952-441-20-8
Səhifələrin sayı: 600
HİNDİSTANDA XALQ ÜSYANI – XMELNİTSKİ 
    HOLL EFFEKTİ
    HOLL EFFEKTİ – maqnit sahәsindә (H) yerlәşdirilmiş cәrәyan sıxlığı j olan bәrk naqildәH j-ya perpendikulyar istiqamәtdә E elektrik sahәsinin yaranması. Amerika fiziki E.Holl kәşf etmişdir (1879). Bu sahә Eh = RHj düsturu ilә ifadә olunur. Burada R – maddәnin tәbiәtindәn asılı olan Holl әmsalıdır. H.e.-ni müşahidә etmәk üçün uzunluğu enindәn vә qalınlığından kifayәt qәdәr böyük olan j sıxlıqlı cәrәyan keçәn düzbucaqlı lövhәnin müstәvisinә perpendikulyar H maqnit sahәsi yönәldilir (şәkil). H j-ya perpendikulyar istiqamәtdә yerlәşdirilmiş yan üzlәrin ortasında metal zondlar (1 vә 2) qoyulur.
    Elektron nәzәriyyәsinә görә naqildә υ sürәti ilә hәrәkәt edәn elektronlara maqnit sahәsindә H υ-yә perpendikulyar istiqamәtdә   Lorents qüvvәsi tәsir edir. Bu qüvvәnin tәsiri ilә lövhәnin bir tәrәfinә mәnfi, digәr tәrәfinә isә müsbәt yüklәr yığılır. Nәticәdә lövhәdә eninә (cәrәyana vә maqnit sahәsinә nisbәtәn) potensiallar fәrqi (Holl sahәsi) yaranır. Holl sahәsi öz növbәsindә elektronlara tәsir edir vә tarazlıq zamanı Lorents qüvvәsinә bәrabәr olur:  ; j = eυn olduğunu nәzәrә aldıqdavә    olur. R әmsalı H o l l s a b i t i adlanır vә H. e.-nin әsas kәmiyyәt xarakteristikasıdır. R-i ölçmәklә n-i, yәni yükdaşıyıcıların konsentrasiyasını tәyin etmәk olar. R-in işarәsi yükdaşıyıcıların işarәsi ilә üst-üstә düşür vә R-in işarәsinә görә yarımkeçiricinin tipi tәyin edilir. H.e. metallarda vә yarımkeçiricilәrdә müşahidә olunur. Metallarda R~10–3 sm3/Kl, yarımkeçiricilәrdә R~105sm3/ Kl-dur.
    HOLL EFFEKTİ
    HOLL EFFEKTİ – maqnit sahәsindә (H) yerlәşdirilmiş cәrәyan sıxlığı j olan bәrk naqildәH j-ya perpendikulyar istiqamәtdә E elektrik sahәsinin yaranması. Amerika fiziki E.Holl kәşf etmişdir (1879). Bu sahә Eh = RHj düsturu ilә ifadә olunur. Burada R – maddәnin tәbiәtindәn asılı olan Holl әmsalıdır. H.e.-ni müşahidә etmәk üçün uzunluğu enindәn vә qalınlığından kifayәt qәdәr böyük olan j sıxlıqlı cәrәyan keçәn düzbucaqlı lövhәnin müstәvisinә perpendikulyar H maqnit sahәsi yönәldilir (şәkil). H j-ya perpendikulyar istiqamәtdә yerlәşdirilmiş yan üzlәrin ortasında metal zondlar (1 vә 2) qoyulur.
    Elektron nәzәriyyәsinә görә naqildә υ sürәti ilә hәrәkәt edәn elektronlara maqnit sahәsindә H υ-yә perpendikulyar istiqamәtdә   Lorents qüvvәsi tәsir edir. Bu qüvvәnin tәsiri ilә lövhәnin bir tәrәfinә mәnfi, digәr tәrәfinә isә müsbәt yüklәr yığılır. Nәticәdә lövhәdә eninә (cәrәyana vә maqnit sahәsinә nisbәtәn) potensiallar fәrqi (Holl sahәsi) yaranır. Holl sahәsi öz növbәsindә elektronlara tәsir edir vә tarazlıq zamanı Lorents qüvvәsinә bәrabәr olur:  ; j = eυn olduğunu nәzәrә aldıqdavә    olur. R әmsalı H o l l s a b i t i adlanır vә H. e.-nin әsas kәmiyyәt xarakteristikasıdır. R-i ölçmәklә n-i, yәni yükdaşıyıcıların konsentrasiyasını tәyin etmәk olar. R-in işarәsi yükdaşıyıcıların işarәsi ilә üst-üstә düşür vә R-in işarәsinә görә yarımkeçiricinin tipi tәyin edilir. H.e. metallarda vә yarımkeçiricilәrdә müşahidә olunur. Metallarda R~10–3 sm3/Kl, yarımkeçiricilәrdә R~105sm3/ Kl-dur.