HOSPİTALİZM, g e n i ş a n l a m d a – xәstәnin uzun müddәt stasionar müalicә müәssisәsindә qalması nәticәsindә onun sağlamlıq vәziyyәtinin ağırlaşması. Termin 19 әsrdә әmәlә gәlmiş, әvvәlcә cәrrahiyyә vә mamalıq şöbәlәrindә geniş yayılmış hospital qanqrenlәri, doğum qızdırması şәklindә kütlәvi ağırlaşmalara sәbәb olan xәstәxanadaxili infeksiyaları (“hospital üfunәti”) bildirirdi. Aseptika vә antiseptikanın tәtbiq olunması xәstәxana daxili infeksiya “epidemiyalarının” aradan qaldırılmasına imkan verdi. 1960-cı illәr dә yenidәn cәrrahi H. (“neohospitalizm”) problemi meydana çıxdı, lakin bu, xәstә xanadaxili infeksiyanın vaxtaşırı kәskin artmasına sәbәb olan cәrrahiyyә stasionarlarının antibiotiklәrә dözümlü mikrofloralarla çirklәnmәsi ilә әlaqәdar idi. Müasir elmi әdәbiyyatda H. termini, başlıca olaraq, uşaq psixologiyası vә psixiatriyasında işlәdilir (institusionalizm – әsasәn, şizofreniyadan әziyyәt çәkәn xәstәlәrin psixi vәziyyәtinin ağırlaşması). Uşaq psixologiyasında H.-ә uşaqlarda hәyatın ilk illәrindә ünsiyyәt defisitinin, yaxın adamların diqqәt vә sevgisinin olmaması ilә şәrtlәnәn psixi vә somatik pozuntular mәcmusu kimi baxılır (R.Spits, 1945). H.-li uşaqlar lәng, passiv, emosional cәhәtdәn miskin olur, әtrafdakılarla kontaktdan qaçırlar. Körpәlәrdә vә uşaqlarda H.-in nәticәsi uzunsürәn vә çox vaxt bәrpaolunmaz olur: zehni, danışıq vә hәrәki inkişaf cәhәtdәn kәskin geriqalma, özü haqqında tәsәvvürlәrdә yanlışlıq, әtrafdakılara adaptasiya sәviyyәsinin aşağı olması, zәiflәmiş immunitet vә s. Ağır hallarda H. uşağın ölümü ilә nәticәlәnә bilәr. Kliniki tәcrübә dә H. adı ilә bәzәn xroniki xәstәlәrin xәstәxanadan çıxmamaq vә tibbi readaptasiya vә resosiallaşma prosesindә iştirak etmәmәk istәyi göstәrilir.
Azərbaycan Milli Ensiklopediyası
“Azərbaycan” xüsusi cildi (Az)“Azərbaycan” xüsusi cildi (rus)I CİLDII CİLDIII CİLDIV CİLDV CİLDVI CİLDVII CİLDVIII CİLDIX CİLDX CİLDXI CİLD
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, “Azərbaycan” xüsusi cildi (Azərbaycan dilində) |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2007 |
| ISBN: | 978-9952-441-01-7 |
| Səhifələrin sayı: | 881 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, “Azərbaycan” xüsusi cildi (rus dilində) |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2012 |
| ISBN: | 978-9952-441-01-7 |
| Səhifələrin sayı: | 881 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, I CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2009 |
| ISBN: | 978-9952-441-02-4 |
| Səhifələrin sayı: | 608 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, II CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2010 |
| ISBN: | 978-9952-441-05-5 |
| Səhifələrin sayı: | 604 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, III CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2011 |
| ISBN: | 978-9952-441-07-9 |
| Səhifələrin sayı: | 604 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, IV CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2013 |
| ISBN: | 978-9952-441-03-1 |
| Səhifələrin sayı: | 608 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, V CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2014 |
| ISBN: | 978-9952-441-10-9 |
| Səhifələrin sayı: | 592 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VI CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2015 |
| ISBN: | 978-9952-441-11-6 |
| Səhifələrin sayı: | 608 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VII CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2016 |
| ISBN: | 978-9952-441-12-3 |
| Səhifələrin sayı: | 608 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VIII CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | |
| ISBN: | |
| Səhifələrin sayı: |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, IX CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2019 |
| ISBN: | 978-9952-441-17-8 |
| Səhifələrin sayı: | 600 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, X CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili | 2020 |
| ISBN: | 978-9952-441-18-5 |
| Səhifələrin sayı: | 600 |
| Sərlövhə: | Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, XI CİLD |
| Nəşriyyat: | "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi |
| Nəşr yeri: | Bakı |
| Nəşr ili: | 2024 |
| ISBN: | 978-9952-441-20-8 |
| Səhifələrin sayı: | 600 |
HİNDİSTANDA XALQ ÜSYANI – XMELNİTSKİ
HOSPİTALİZM
HOSPİTALİZM, g e n i ş a n l a m d a – xәstәnin uzun müddәt stasionar müalicә müәssisәsindә qalması nәticәsindә onun sağlamlıq vәziyyәtinin ağırlaşması. Termin 19 әsrdә әmәlә gәlmiş, әvvәlcә cәrrahiyyә vә mamalıq şöbәlәrindә geniş yayılmış hospital qanqrenlәri, doğum qızdırması şәklindә kütlәvi ağırlaşmalara sәbәb olan xәstәxanadaxili infeksiyaları (“hospital üfunәti”) bildirirdi. Aseptika vә antiseptikanın tәtbiq olunması xәstәxana daxili infeksiya “epidemiyalarının” aradan qaldırılmasına imkan verdi. 1960-cı illәr dә yenidәn cәrrahi H. (“neohospitalizm”) problemi meydana çıxdı, lakin bu, xәstә xanadaxili infeksiyanın vaxtaşırı kәskin artmasına sәbәb olan cәrrahiyyә stasionarlarının antibiotiklәrә dözümlü mikrofloralarla çirklәnmәsi ilә әlaqәdar idi. Müasir elmi әdәbiyyatda H. termini, başlıca olaraq, uşaq psixologiyası vә psixiatriyasında işlәdilir (institusionalizm – әsasәn, şizofreniyadan әziyyәt çәkәn xәstәlәrin psixi vәziyyәtinin ağırlaşması). Uşaq psixologiyasında H.-ә uşaqlarda hәyatın ilk illәrindә ünsiyyәt defisitinin, yaxın adamların diqqәt vә sevgisinin olmaması ilә şәrtlәnәn psixi vә somatik pozuntular mәcmusu kimi baxılır (R.Spits, 1945). H.-li uşaqlar lәng, passiv, emosional cәhәtdәn miskin olur, әtrafdakılarla kontaktdan qaçırlar. Körpәlәrdә vә uşaqlarda H.-in nәticәsi uzunsürәn vә çox vaxt bәrpaolunmaz olur: zehni, danışıq vә hәrәki inkişaf cәhәtdәn kәskin geriqalma, özü haqqında tәsәvvürlәrdә yanlışlıq, әtrafdakılara adaptasiya sәviyyәsinin aşağı olması, zәiflәmiş immunitet vә s. Ağır hallarda H. uşağın ölümü ilә nәticәlәnә bilәr. Kliniki tәcrübә dә H. adı ilә bәzәn xroniki xәstәlәrin xәstәxanadan çıxmamaq vә tibbi readaptasiya vә resosiallaşma prosesindә iştirak etmәmәk istәyi göstәrilir.
HOSPİTALİZM
HOSPİTALİZM, g e n i ş a n l a m d a – xәstәnin uzun müddәt stasionar müalicә müәssisәsindә qalması nәticәsindә onun sağlamlıq vәziyyәtinin ağırlaşması. Termin 19 әsrdә әmәlә gәlmiş, әvvәlcә cәrrahiyyә vә mamalıq şöbәlәrindә geniş yayılmış hospital qanqrenlәri, doğum qızdırması şәklindә kütlәvi ağırlaşmalara sәbәb olan xәstәxanadaxili infeksiyaları (“hospital üfunәti”) bildirirdi. Aseptika vә antiseptikanın tәtbiq olunması xәstәxana daxili infeksiya “epidemiyalarının” aradan qaldırılmasına imkan verdi. 1960-cı illәr dә yenidәn cәrrahi H. (“neohospitalizm”) problemi meydana çıxdı, lakin bu, xәstә xanadaxili infeksiyanın vaxtaşırı kәskin artmasına sәbәb olan cәrrahiyyә stasionarlarının antibiotiklәrә dözümlü mikrofloralarla çirklәnmәsi ilә әlaqәdar idi. Müasir elmi әdәbiyyatda H. termini, başlıca olaraq, uşaq psixologiyası vә psixiatriyasında işlәdilir (institusionalizm – әsasәn, şizofreniyadan әziyyәt çәkәn xәstәlәrin psixi vәziyyәtinin ağırlaşması). Uşaq psixologiyasında H.-ә uşaqlarda hәyatın ilk illәrindә ünsiyyәt defisitinin, yaxın adamların diqqәt vә sevgisinin olmaması ilә şәrtlәnәn psixi vә somatik pozuntular mәcmusu kimi baxılır (R.Spits, 1945). H.-li uşaqlar lәng, passiv, emosional cәhәtdәn miskin olur, әtrafdakılarla kontaktdan qaçırlar. Körpәlәrdә vә uşaqlarda H.-in nәticәsi uzunsürәn vә çox vaxt bәrpaolunmaz olur: zehni, danışıq vә hәrәki inkişaf cәhәtdәn kәskin geriqalma, özü haqqında tәsәvvürlәrdә yanlışlıq, әtrafdakılara adaptasiya sәviyyәsinin aşağı olması, zәiflәmiş immunitet vә s. Ağır hallarda H. uşağın ölümü ilә nәticәlәnә bilәr. Kliniki tәcrübә dә H. adı ilә bәzәn xroniki xәstәlәrin xәstәxanadan çıxmamaq vә tibbi readaptasiya vә resosiallaşma prosesindә iştirak etmәmәk istәyi göstәrilir.
