Azərbaycan Milli Ensiklopediyası
XI CİLD (HİNDİSTANDA XALQ ÜSYANI - XMELNİTSKİ )
    HÖKM 
    HÖKM – mәntiqi kateqoriya; gerçәklikdәki hәr hansı vәziyyәtin (predmet ilә onun xassәlәri arasında, yaxud predmetlәr arasında әlaqәnin olub-olmaması) tәsdiq vә ya inkar olunması fikrini bildirir. H.-ün dildә qrammatik ifadә forması nәqli cümlәdir.
    H.-ün әsas növlәri hәr hansı xassәnin predmetә aid olub-olmadığını ifadә edәn atributiv (lat. atributum sözündәn) H. vә predmetlәr arasında münasibәtlәr haqqında relyativ (lat. relatio sözündәn) H.-dür. H.-ün mәntiqi strukturu belәdir: S P-dir; burada S mәntiqi mübtәda, P mәntiqi xәbәr, yaxud predikat, “-dir” xәbәr şәkilçisi (yaxud “deyil” sözü) isә subyektlә predikat arasındakı mәntiqi әlaqәni tamamlayan morfoloji vahiddir. Müasir mәntiqdә “predikat” termini hәm xassәni, hәm dә münasibәti bildirir. Atributiv H.-lәr keyfiyyәtcә tәsdiq vә inkar H.-lәrinә, kәmiyyәtcә isә ümumi, xüsusi vә vahid H.-lәrә bölünür. H.-lәrin miqdari xarakteristikası onların tәtbiq sahәsini tәsvir edir (bu, bir növә aid bütün predmetlәrdәn, onların bәzilәrindәn vә ya yalnız birindәn ibarәt ola bilәr). Ümumi vә xüsusi H.-lәr 4 qrupa bölünür: tam tәsdiq (“Bütün S-lәr P-dir”), tam inkar (“Heç bir S P deyil”), qismәn tәsdiq (“Bәzi S-lәr P-dir”) vә qismәn inkar (“Bәzi S-lәr P deyil”) H.-lәri. H.-lәrin bu formaları qәti H.-lәr adlandırılır vә sillogistikada öyrәnilir. Mürәkkәb H.-lәr mәntiqi әmәliyyatlar vasitәsilә sadә H.-lәrdәn düzәldilir.
    H. doğru vә ya yanlış kimi sәciyyәlәndirilmәklә yanaşı, hәm dә modallığa görә qiymәtlәndirilir; modal xarakteristikalar H.-dә ifadә olunmuş subyektlә predikat arasındakı әlaqәni konkretlәşdirir vә dәqiqlәşdirir. Modal xarakteristikalar modal mәntiqdә öyrәnilir.
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, “Azərbaycan” xüsusi cildi (Azərbaycan dilində)
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2007
ISBN: 978-9952-441-01-7
Səhifələrin sayı: 881
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, “Azərbaycan” xüsusi cildi (rus dilində)
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2012
ISBN: 978-9952-441-01-7
Səhifələrin sayı: 881
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, I CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2009
ISBN: 978-9952-441-02-4
Səhifələrin sayı: 608
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, II CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2010
ISBN: 978-9952-441-05-5
Səhifələrin sayı: 604
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, III CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2011
ISBN: 978-9952-441-07-9
Səhifələrin sayı: 604
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, IV CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2013
ISBN: 978-9952-441-03-1
Səhifələrin sayı: 608
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, V CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2014
ISBN: 978-9952-441-10-9
Səhifələrin sayı: 592
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VI CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2015
ISBN: 978-9952-441-11-6
Səhifələrin sayı: 608
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VII CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2016
ISBN: 978-9952-441-12-3
Səhifələrin sayı: 608
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VIII CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili:
ISBN:
Səhifələrin sayı:
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, IX CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2019
ISBN: 978-9952-441-17-8
Səhifələrin sayı: 600
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, X CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili 2020
ISBN: 978-9952-441-18-5
Səhifələrin sayı: 600
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, XI CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2024
ISBN: 978-9952-441-20-8
Səhifələrin sayı: 600
HİNDİSTANDA XALQ ÜSYANI – XMELNİTSKİ 
    HÖKM 
    HÖKM – mәntiqi kateqoriya; gerçәklikdәki hәr hansı vәziyyәtin (predmet ilә onun xassәlәri arasında, yaxud predmetlәr arasında әlaqәnin olub-olmaması) tәsdiq vә ya inkar olunması fikrini bildirir. H.-ün dildә qrammatik ifadә forması nәqli cümlәdir.
    H.-ün әsas növlәri hәr hansı xassәnin predmetә aid olub-olmadığını ifadә edәn atributiv (lat. atributum sözündәn) H. vә predmetlәr arasında münasibәtlәr haqqında relyativ (lat. relatio sözündәn) H.-dür. H.-ün mәntiqi strukturu belәdir: S P-dir; burada S mәntiqi mübtәda, P mәntiqi xәbәr, yaxud predikat, “-dir” xәbәr şәkilçisi (yaxud “deyil” sözü) isә subyektlә predikat arasındakı mәntiqi әlaqәni tamamlayan morfoloji vahiddir. Müasir mәntiqdә “predikat” termini hәm xassәni, hәm dә münasibәti bildirir. Atributiv H.-lәr keyfiyyәtcә tәsdiq vә inkar H.-lәrinә, kәmiyyәtcә isә ümumi, xüsusi vә vahid H.-lәrә bölünür. H.-lәrin miqdari xarakteristikası onların tәtbiq sahәsini tәsvir edir (bu, bir növә aid bütün predmetlәrdәn, onların bәzilәrindәn vә ya yalnız birindәn ibarәt ola bilәr). Ümumi vә xüsusi H.-lәr 4 qrupa bölünür: tam tәsdiq (“Bütün S-lәr P-dir”), tam inkar (“Heç bir S P deyil”), qismәn tәsdiq (“Bәzi S-lәr P-dir”) vә qismәn inkar (“Bәzi S-lәr P deyil”) H.-lәri. H.-lәrin bu formaları qәti H.-lәr adlandırılır vә sillogistikada öyrәnilir. Mürәkkәb H.-lәr mәntiqi әmәliyyatlar vasitәsilә sadә H.-lәrdәn düzәldilir.
    H. doğru vә ya yanlış kimi sәciyyәlәndirilmәklә yanaşı, hәm dә modallığa görә qiymәtlәndirilir; modal xarakteristikalar H.-dә ifadә olunmuş subyektlә predikat arasındakı әlaqәni konkretlәşdirir vә dәqiqlәşdirir. Modal xarakteristikalar modal mәntiqdә öyrәnilir.
    HÖKM 
    HÖKM – mәntiqi kateqoriya; gerçәklikdәki hәr hansı vәziyyәtin (predmet ilә onun xassәlәri arasında, yaxud predmetlәr arasında әlaqәnin olub-olmaması) tәsdiq vә ya inkar olunması fikrini bildirir. H.-ün dildә qrammatik ifadә forması nәqli cümlәdir.
    H.-ün әsas növlәri hәr hansı xassәnin predmetә aid olub-olmadığını ifadә edәn atributiv (lat. atributum sözündәn) H. vә predmetlәr arasında münasibәtlәr haqqında relyativ (lat. relatio sözündәn) H.-dür. H.-ün mәntiqi strukturu belәdir: S P-dir; burada S mәntiqi mübtәda, P mәntiqi xәbәr, yaxud predikat, “-dir” xәbәr şәkilçisi (yaxud “deyil” sözü) isә subyektlә predikat arasındakı mәntiqi әlaqәni tamamlayan morfoloji vahiddir. Müasir mәntiqdә “predikat” termini hәm xassәni, hәm dә münasibәti bildirir. Atributiv H.-lәr keyfiyyәtcә tәsdiq vә inkar H.-lәrinә, kәmiyyәtcә isә ümumi, xüsusi vә vahid H.-lәrә bölünür. H.-lәrin miqdari xarakteristikası onların tәtbiq sahәsini tәsvir edir (bu, bir növә aid bütün predmetlәrdәn, onların bәzilәrindәn vә ya yalnız birindәn ibarәt ola bilәr). Ümumi vә xüsusi H.-lәr 4 qrupa bölünür: tam tәsdiq (“Bütün S-lәr P-dir”), tam inkar (“Heç bir S P deyil”), qismәn tәsdiq (“Bәzi S-lәr P-dir”) vә qismәn inkar (“Bәzi S-lәr P deyil”) H.-lәri. H.-lәrin bu formaları qәti H.-lәr adlandırılır vә sillogistikada öyrәnilir. Mürәkkәb H.-lәr mәntiqi әmәliyyatlar vasitәsilә sadә H.-lәrdәn düzәldilir.
    H. doğru vә ya yanlış kimi sәciyyәlәndirilmәklә yanaşı, hәm dә modallığa görә qiymәtlәndirilir; modal xarakteristikalar H.-dә ifadә olunmuş subyektlә predikat arasındakı әlaqәni konkretlәşdirir vә dәqiqlәşdirir. Modal xarakteristikalar modal mәntiqdә öyrәnilir.