HÜQUQDAN SUİ-İSTİFADƏ – subyektiv hüququn, yaxud hakimiyyәt vә ya vәzifә (status) sәlahiyyәtlәrinin öz tәyinatına zidd olan vә nәticәdә digәr şәxslәrin hüquqlarına, yaxud dövlәt vә ya ictimai maraqlara zәrәr yetirәn reallaşdırılma forması.
H.s. hәlә Qәdim Romanın mәhkәmә mәnbәlәrindә, orta әsrlәrin normativ sәnәdlәrindә qeyd edilsә dә, onun yol verilmәzliyi prinsipi ilk dәfә Böyük Fransa inqilabı dövründә İnsan vә vәtәndaş hüquqları bәyannamәsinin (1789) 4-cü maddәsin dә formullaşdırılmışdır: “Azadlıq başqasına zәrәr vermәyәn hәr şeyi edә bilmәk imkanından ibarәtdir...”
Hüquqları, azadlıqları, yaxud sәlahiyyәtlәri tәmsil edәn, onlarla sui-istifadә qanunu tәrtib etmiş şәxsin davranışı: 1) qanunun müdafiә etmәdiyi münasibәtlәrә zәrәr vurduqda (adәtәn o halda ki, vәzifә subyektiv hüquqa müvafiq gәlmir) belә vәziyyәtdә davranış, bir qayda olaraq, ya qeyri-әxlaqi, ya da mәqsәdәuyğun olmayan sayılır, lakin hüquqi mәsuliyyәt doğurmur; 2) qanunla mәhdudlaşdırılmış sanksiyası ya hәmin hüquqdan mәhrum etmә, ya da onun müdafiәsindәn imtina – belә davranış ağılsız, yaxud vicdansız sayılır; 3) hüquqa zidd, yәni hüquqi cәhәtdәn cәzalanan ola bilәr.
Azәrb. Resp.-nın Konstitusiyasına әsasәn hәr kәsin hüquq vә azadlıqları onun cәmiyyәt vә başqa şәxslәr qarşısında mәsuliyyәtini vә vәzifәlәrini dә әhatә edir (maddә 24). Konstitusiyanın vә qanunların pozulması, o cümlәdәn Konstitusiyada vә qanunlarda nәzәrdә tutulan hüquqlardan sui-istifadә vә ya vәzifәlәrin yerinә yetirilmәmәsi qanunla müәyyәn edilәn mәsuliyyәtә sәbәb olur (maddә 80). Bu mövqe әksәr dövlәtlәrin qanunvericiliyindә vә beynәlxalq hüquqda әksini tapmışdır. H.s.-yә mәnfi münasibәt mülki, ailә, cinayәt vә digәr qanunvericilik sahәlәrindә konkretlәşdirilir.
