Azərbaycan Milli Ensiklopediyası
XI CİLD (HİNDİSTANDA XALQ ÜSYANI - XMELNİTSKİ )
    HÜNÜLƏR (Simuliidae)
    HÜNÜLƏR (Simuliidae) – uzunbığcıqlılar yarımdәstәsindәn ağcaqanadlar fәsilәsi. Çox vaxt qara rәngli, bәzәn gümüşü xallı, olduqca qabarıq beli olan, xırda (1,2–6 mm) cücülәrdir; şәffaf enli qanadları var. Geniş yayılmışdır. 1500-ә yaxın növü var, Azәrb.- da 43 növü mәlumdur. Onlardan 10 növü endemikdir. Erkәklәri vә qansormayan dişilәri, hәmçinin bir çox qansoran dişi növlәri bitkilәrin şirәlәri ilә (adәtәn nektarla) qidalanır. Qansoran dişilәrin ilk yumurta qoyması çox vaxt qansorma olmadan baş verir. Dişilәr yem (quşlar, mәmәlilәr, o cümlәdәn insan) axtarışında fәaldır , yaxud hava axınları onları bir neçә yüz m-dәn 500 km-әdәk mәsafәlәrә aparır. Sürfәlәri axar su hövzәlәrindә yaşayır; burada müxtәlif sualtı әşyalara yapışır, suyun axını ilә fәal hәrәkәt etmәyi bacarır. Onlar suda asılı vәziyyәtdә olan qida hissәciklәri ilә, yaxud sualtı әşyaların üzәrindә olan biol. Örtüklә qidalanır. Pupların baraması substrata yapışır. H. qnusun (qan soran cücülәr qrupu) mühüm komponentidir. H.-in kütlәvi hücumu insanlarda vә heyvanlarda, bәzәn ölümlә nәticәlәnәn (simulotoksikoz) ağır allergik reaksiyalara gәtirib çıxarır. H. mәmәlilәrdә onxoserkozun vә quşlarda hemosporidioz törәdicilәrinin spesifik daşıyıcılarıdır. Tulyaremiya vә Sibir yarası törәdicilәrini mexaniki olaraq ötürә bilirlәr.
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, “Azərbaycan” xüsusi cildi (Azərbaycan dilində)
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2007
ISBN: 978-9952-441-01-7
Səhifələrin sayı: 881
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, “Azərbaycan” xüsusi cildi (rus dilində)
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2012
ISBN: 978-9952-441-01-7
Səhifələrin sayı: 881
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, I CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2009
ISBN: 978-9952-441-02-4
Səhifələrin sayı: 608
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, II CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2010
ISBN: 978-9952-441-05-5
Səhifələrin sayı: 604
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, III CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2011
ISBN: 978-9952-441-07-9
Səhifələrin sayı: 604
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, IV CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2013
ISBN: 978-9952-441-03-1
Səhifələrin sayı: 608
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, V CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2014
ISBN: 978-9952-441-10-9
Səhifələrin sayı: 592
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VI CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2015
ISBN: 978-9952-441-11-6
Səhifələrin sayı: 608
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VII CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2016
ISBN: 978-9952-441-12-3
Səhifələrin sayı: 608
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VIII CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili:
ISBN:
Səhifələrin sayı:
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, IX CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2019
ISBN: 978-9952-441-17-8
Səhifələrin sayı: 600
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, X CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili 2020
ISBN: 978-9952-441-18-5
Səhifələrin sayı: 600
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, XI CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2024
ISBN: 978-9952-441-20-8
Səhifələrin sayı: 600
HİNDİSTANDA XALQ ÜSYANI – XMELNİTSKİ 
    HÜNÜLƏR (Simuliidae)
    HÜNÜLƏR (Simuliidae) – uzunbığcıqlılar yarımdәstәsindәn ağcaqanadlar fәsilәsi. Çox vaxt qara rәngli, bәzәn gümüşü xallı, olduqca qabarıq beli olan, xırda (1,2–6 mm) cücülәrdir; şәffaf enli qanadları var. Geniş yayılmışdır. 1500-ә yaxın növü var, Azәrb.- da 43 növü mәlumdur. Onlardan 10 növü endemikdir. Erkәklәri vә qansormayan dişilәri, hәmçinin bir çox qansoran dişi növlәri bitkilәrin şirәlәri ilә (adәtәn nektarla) qidalanır. Qansoran dişilәrin ilk yumurta qoyması çox vaxt qansorma olmadan baş verir. Dişilәr yem (quşlar, mәmәlilәr, o cümlәdәn insan) axtarışında fәaldır , yaxud hava axınları onları bir neçә yüz m-dәn 500 km-әdәk mәsafәlәrә aparır. Sürfәlәri axar su hövzәlәrindә yaşayır; burada müxtәlif sualtı әşyalara yapışır, suyun axını ilә fәal hәrәkәt etmәyi bacarır. Onlar suda asılı vәziyyәtdә olan qida hissәciklәri ilә, yaxud sualtı әşyaların üzәrindә olan biol. Örtüklә qidalanır. Pupların baraması substrata yapışır. H. qnusun (qan soran cücülәr qrupu) mühüm komponentidir. H.-in kütlәvi hücumu insanlarda vә heyvanlarda, bәzәn ölümlә nәticәlәnәn (simulotoksikoz) ağır allergik reaksiyalara gәtirib çıxarır. H. mәmәlilәrdә onxoserkozun vә quşlarda hemosporidioz törәdicilәrinin spesifik daşıyıcılarıdır. Tulyaremiya vә Sibir yarası törәdicilәrini mexaniki olaraq ötürә bilirlәr.
    HÜNÜLƏR (Simuliidae)
    HÜNÜLƏR (Simuliidae) – uzunbığcıqlılar yarımdәstәsindәn ağcaqanadlar fәsilәsi. Çox vaxt qara rәngli, bәzәn gümüşü xallı, olduqca qabarıq beli olan, xırda (1,2–6 mm) cücülәrdir; şәffaf enli qanadları var. Geniş yayılmışdır. 1500-ә yaxın növü var, Azәrb.- da 43 növü mәlumdur. Onlardan 10 növü endemikdir. Erkәklәri vә qansormayan dişilәri, hәmçinin bir çox qansoran dişi növlәri bitkilәrin şirәlәri ilә (adәtәn nektarla) qidalanır. Qansoran dişilәrin ilk yumurta qoyması çox vaxt qansorma olmadan baş verir. Dişilәr yem (quşlar, mәmәlilәr, o cümlәdәn insan) axtarışında fәaldır , yaxud hava axınları onları bir neçә yüz m-dәn 500 km-әdәk mәsafәlәrә aparır. Sürfәlәri axar su hövzәlәrindә yaşayır; burada müxtәlif sualtı әşyalara yapışır, suyun axını ilә fәal hәrәkәt etmәyi bacarır. Onlar suda asılı vәziyyәtdә olan qida hissәciklәri ilә, yaxud sualtı әşyaların üzәrindә olan biol. Örtüklә qidalanır. Pupların baraması substrata yapışır. H. qnusun (qan soran cücülәr qrupu) mühüm komponentidir. H.-in kütlәvi hücumu insanlarda vә heyvanlarda, bәzәn ölümlә nәticәlәnәn (simulotoksikoz) ağır allergik reaksiyalara gәtirib çıxarır. H. mәmәlilәrdә onxoserkozun vә quşlarda hemosporidioz törәdicilәrinin spesifik daşıyıcılarıdır. Tulyaremiya vә Sibir yarası törәdicilәrini mexaniki olaraq ötürә bilirlәr.