XAÇÇİÇƏKLİLƏR, k ә l ә m ç i ç ә y i k i m i l ә r (Cruciferae, Brassicaceae) – ikilәpәli çiçәkli bitki fәsilәsi. Otlar, yarımkollar, nadir hallarda kollardır. Yarpaqları növbәli, bәzәn kökyanı rozet şәkillidir. Çiçәklәri 4 lәçәklidir, xaç şәkilli quruluşa malikdir (adı buradandır), bir qayda olaraq, ağ vә ya sarıdır, çox vaxt yançiçәkli çiçәk qrupunda (salxım, sünbül, qalxancıq, süpürgәcik), nadir hallarda tәk-tәk yerlәşir; androsey adәtәn, 2 qısa xarıci vә 4 uzun daxili erkәkçiklә tәmsil olunur, ginesey 2, nadir hallarda 4 meyvәyar paqcıqlarından әmәlә gәlir, üst yumurtalığa malikdir. Meyvәsi buynuz vә ya buynuz cuqdur. 330 cinsi vә 3500-әdәk növü qütb enliklәrindәn tropiklәrәdәk yayılmış vә bütün ekoloji taxçaları mәnimsәmiş; әn böyük müxtәlifliyi mülayim enliklrdә müşahidә edilir. X. fәsilәsinin nümayәndәlәri çox böyük tәsәrrüfat әhәmiyyәtinә malikdir. Onlar arasında kәlәm, qırmızı turp, ağ turp, şalğam, xardal, raps, qıtıqotu, vәzәri kimi mühüm әhәmiyyәtli qida vә yem bitkilәri vә bir çox digәrlәri var. X.-ә hәmçinin dәrman bitkilәri (mәs., sarıca, quşәppәyi), boyayıcı (ayıdöşәyi), dekorativ (şәb bu, gecә bәnövşәsi, pul cuqotu) bitkilәr aiddir. X.-in, demәk olar ki, bütün nümayәndәlәri yaxşı balverәn bitkilәrdir. X. arasında alaq otları da çoxdur (mәs., zibillik bozalağı, vәzәrәk, yarğan otu).
Azәrb.-da X. fәsilәsinin 74 cinsi vә müxtәlif ekoloji şәraitdә bitәn 248 növü yayılmışdır.
