XALXİN-QOL MÜNAQİŞƏSİ (1939) – Xalxin-Qol çayının aşağı axarı rayonunda 1939 ilin may–sentyabr aylarında Monqolustan Xalq Respublikasının (MXR) әrazisinә soxulmuş yaponların tәcavüzünә qarşı sovet-monqol qoşunlarının hәrbi әmәliyyatı. Mayın 28-dә yapon qoşunları (2,5 min nәfәr) MXR-in dövlәt sәrhәdini pozaraq onun әrazisinin içәrilәrinә doğru irәlilәmәyә başladı. MXR-dә yerlәşәn sovet qoşunları Qarşılıqlı yardım protokoluna (1936) әsasәn monqol hissәlәri ilә birlikdә işğalçıların hücumunu dәf etdi vә mayın 29-da onları Monqolustan әrazisindәn çıxardı. İyunda 38 min nәfәri, 310 top, 145 tank vәzirehli maşın, 225 tәyyarәni bir yerә cәmlәşdirәn yapon komandanlığı Xalxin-Qol çayının qәrb sahilindәki әmәliyyat meydanını tutmağa cәhd göstәrdi. İşğalçılara qarşı sovet-monqol qoşunlarının 57-ci xüsusi korpusu (iyulun 15-dә 12,5 min nәfәr, 109 top, 186 tank, 266 zirehli maşın, 82 tәyyarәdәn ibarәt 1-ci ordu qrupu) müqavimәt göstәrirdi.
Avqustun 23-dә yaponların 6-cı ordusunun әsas qüvvәlәri MXR әrazisindә mühasirәyә alındı vә avqustun 31-dә mәhv edildi. Sentyabrda yaponların MXR әrazisinә yenidәn hücumu da dәf edildi. Yaponiya aviasiyasının havada revanş etmәk cәhdi dә uğursuzluqla nәticәlәndi: sovet qırıcıları (5 tәyyarә) dünyada ilk dәfә reaktiv aviasiya mәrmilәrindәn istifadә etmәklә yaponların 13 tәyyarәsini mәhv etdi. Sentyabrın 16-da Yaponiya hökumәtinin xahişi ilә Xalxin Qol çayı rayonunda hәrbi әmәliyyatlar dayandırıldı.










