XERÈS-DE-LA-FRONTÈRA (Jerez de la Frontera) – İspaniyanın c.-unda, Əndәlis muxtar vil.-nin Kadis әyalәtindә şәhәr. Əh. 192,2 min (2020). Ölkәnin ucqar c.-unda, Əndәlis ovalığında, Atlantika okeanının Kadis körfәzi sahilindәn 15 km mәsafәdәdir. Avtomobil yolları qovşağı. D.y. st. Xeres beynәlxalq aeroportu.
İndiki şәhәrin әrazisindә ilk yaşayış mәskәnlәri e.ә. 3-cü minillikdә finikiyalılar tәrәfindәn salınmışdır. Uzun müddәt karfagenli lәrin, romalıların, sonra isә әrәblәrin tabeliyindә olmuşdur. 1264 ildә kral X Alfonso (M ü d r i k A l f o n s o) şәhәri işğal edәrәk onu Kastiliya vә Leona birlәşdirmişdir. 15 әsrin sonu – 16 әsrin әvvәllәrindәn birlәşmiş İspaniyanın tәrkibindәdir.
2 bürcü ilә әrәb qәsrinin divarları (12 әsr, İntibah dövrünә aid qәbul zalları), plateresko üslubunda Kasa-del-Kabildo-Vye-xo (keçmiş Ratuşa, 1575, memar A. de Ribera), hәmin üslubda 15–16 әsrlәrә aid çox saylı saraylar (Morlas, Davila, Rikelme vә s.) saxlanılmışdır. San-Markos, San-Dionisio (hәr ikisi 13 әsrin 2-ci yarısı, mudexar üslubunda), San-Migel (15 әsrin sonları – 17 әsr, qotika vә İntibah formalarında), San-Salvador (1695–1778, klassisizm elementlәri ilә barokko üslubunda) kilsәlәri var. “Qalyo Asul” binası şәhәrin simvollarından biridir (1927–28, memar A.Qonsales).
Xeres-de-la Frontera. “Qalo Asul” binası.
Kadis vә Milli distant tәhsil (Madrid ş.) un-tlәrinin kampusları, “Padre Luis Koloma” in-tu (1838; nәzdindә kitabxana vә muzey), şәhәr kitabxana vә arxivi; arxeologiya (1873), “Atalaya” (1973; nәzdindә şәrab vә saat muzeylәri), “Rivero” şәkil (1998), “Belen” (2011) rәssamlıq, Əndәlis geyimi, A.Kabral ad. k.t. texnikası vә s. muzeylәr, “Vilyamarta” multijanrlı teatrı (1928), Əndәlis Flamenkonu sәnәdlәşdirmә Mәrkәzi (1987; cәnubi ispan xalq musiqisi flamenkonu öyrәnir, qoruyur vә popul yarlaşdırır), “Peskaderiya Vyexa” (1994), “Sala Kompaniya” (2003), “Soko de Artesaniya” (2008) vә s. mәdәniyyәt mәrkәzlәri, IFECA konfrans mәrkәzi vә sәrgi mәrkәzi fәaliyyәt göstәrir. Zoologiya vә botanika bağı (1892), “Uşaq şәhәri” tematik parkı, “Equada Militar” (1847; atların yetişdirilmәsi) hәrbi in-tu var.
Xeres avtodromunda (1985 ildә açılmışdır) “Formula-1” dünya çempionatının İspaniya (1986–90) vә Avropa (1994 vә 1997) Qranpri mәrhәlәlәri keçirilmişdir; 1987 ildәn (1988 il istisnadır) burada hәr il “Moto Qran-pri” sinfindә dairәvi moto yürüş üzrә dünya çempionatının mәrhәlәsi olur. “Çapin” (1988; 20,5 mindәn artıq yer) şәhәr stadionunda Beynәlxalq Atçılıq Federasiyasının (FEI) Ümumdünya atçılıq oyunları (2002) keçirilmişdir.
Şәhәr iqtisadiyyatının әsasını xidmәt sferası tәşkil edir. Başlıca sahәlәri logistik xidmәtlәr, ticarәt vә turizm biznesidir. Dünyada tanınan şәrabçılıq (spirt qatılmış “Jerez” markalı şәrablar) mәrkәzidir. Şәhәrdәn şm.-ş.-dә elmi-texnoloji aqrosәnaye parkı fәaliyyәt göstәrir.
