XƏBƏR – cümlәnin baş üzvlәrindәn biri. Qrammatik cәhәtdәn mübtәdadan asılıdır vә onunla uzlaşır. Mübtәdanın ifadә etdiyi әşyanın әlamәtini (iş, hәrәkәt, hal, vәziyyәt, xasiyyәt, keyfiyyәt vә s.) bildirir vә bir qayda olaraq, cümlәnin sonunda gәlir. X., әsasәn, feillә, hәmçinin isim, sifәt, say, әvәzlik, zәrf, mәsdәr, feili sifәt, tәyini söz birlәşmәlәri, mәsdәr vә feili sifәt tәrkiblәri vә s. ilә ifadә olunur. Nitq hissәlәri ilә ifadәsinә görә X.-in iki növü (feili X., ismi X.) var. Feili X.-lәr yalnız feillә, ismi X.-lәr isә tәsriflәnәn feildәn başqa, digәr nitq hissәlәri vә söz birlәşmәlәri ilә ifadә olunur. Quruluşca sadә vә mürәkkәb X.-lәr fәrqlәndirilir. Sadә X.-lәr leksik vahidlәrlә (sadә, düzәltmә, mürәkkәb sözlәrlә), mürәkkәb X.-lәr isә sintaktik vahidlәrlә (tәyini söz birlәşmәlәri, mәsdәr, feili sifәt tәrkiblәri, “idi”, “imiş” kömәkçi sözlәri vә s.) ifadә olunur.
Əd.: A b d u l l a y e v Ə., S e y i d o v Y., H ә s ә n o v A. Müasir Azәrbaycan dili. Sintaksis. B., 2007.
