XƏNDƏK VURUŞMASI (627), Ə h z a b v u r u ş m a s ı – islam ordusu ilә Mәkkә müşriklәri vә müttәfiqlәri arasında baş vermiş döyüş. Mәkkә müşriklәrinin Uhud vuruş masındakı (625) qәlәbәdәn konkret nәticә әldә etmәmәlәri, islam ordusunun öz gücünü bәrpa etmәsi, müsәlmanların Misir vә Suriya ilә yanaşı, artıq İraqa gedәn karvan yollarına da nәzarәti әlә keçirmәsi, Mәdinәdәki xәyanәtlәrinә görә yәhudi Bәnu Nәzir qәbilәsinin Mәhәmmәd peyğәmbәrin göstәrişi ilә şәhәrdәn çıxarılması vә s. amillәr Mәkkә müşriklәrinin vә yәhudi qәbilәlәrinin Mәdinәyә qarşı birlәşmәsi ilә nәticәlәndi. Bәnu Nәzir ağsaqqalları Qәtәfan vә Fәzarә, daha sonra Bәnu Süleym, Bәnu Əsәd vә s. әrәb qәbilәlәrini, hәmçinin mәkkәlilәri Mәdinәyә qarşı döyüşә sövq etdilәr. Bundan xәbәr tutan peyğәmbәr Mәdinәyә çәkilәrәk şәhәrin müdafiәsini güclәndirdi. Sәhabә Salman Farsinin tәklifi ilә şәhәrin әtrafında uz. 5,5 km olan xәndәk qazıldı. 627 il martın әvvәlindә müttәfiq qoşunlar Mәdinәyә çatıb xәndәyi mühasirәyә aldılar. Ox vә daş atmaqla başlayan döyüş vә xәndәklәrin dәrin olması düşmәnin şәhәrә girmәsinә imkan vermәdi. Xәndәyi keçmәyә müvәffәq olan vә mәdinәlilәri qorxuya salan mәşhur әrәb sәrkәrdәsi Əmr ibn Əbdvәddi hәmin vaxt gәnc olan Əli ibn Əbu Talib tәkbәtәk döyüşdә öldürdü. Tәxminәn 3 hәftә davam edәn mühasirә soyuq hava vә qida ehtiyatının tükәnmәsi sәbәbindәn Əbu Süfyanın göstәrişi ilә dayandırıldı. X.v.-ndan sonra Mәkkә tәrәfdәn Mәdinәyә bir daha hücum olmadı. X.v. Quranın “Əhzab” surәsindә (9–15-ci ayәlәr) әksini tapmışdır.










