Azərbaycan Milli Ensiklopediyası
XI CİLD (HİNDİSTANDA XALQ ÜSYANI - İBRAHİMOV Eldar Rza oğlu )
    XUŞU 
    XUŞU – Aşağı Yanszı hövzәsindә (Çindә Anxoy әyalәtinin c.-q.-indә vә Szyansu vil.-nin c.-ş.-indә) Tunc dövrünә aid arxeoloji mәdәniyyәt (tәqr. e.ә. 1700–1000). 1951 ildәn (İn Xuançjan) arxeoloji qazıntılar aparılmış, 1970-ci illәrdә әsas tәdqiqat işlәrinә başlanılmışdır. Tuanşan şәhәr yerindә (sah. tәqr. 3000 m2; torpaq sәddin hünd. 7 m) daşqınlara qarşı qumdaşıdan bәnd, tikililәrin dairәvi bünövrәlәri (diametri 10 m-ә qәdәr), bәzi yaşayış mәskәnlәrindә dulus kürәlәri, mis filizi, posa, putalar vә s. aşkar edilmişdir. Meyitlәr kiçik kurqan mәzarlıqlarında döşәmәsi çaydaşıdan olan daş kameralarda, sadә qәbirlәr dә isә torpaq qalağının altındakı quyularda dәfn edilmişdir. Quş formasında naxışı olan tunc üçayaqlar, әsasәn, gәtirilmә tripodlar vә tetrapodlar, qapaqlı konteynerlәr, qәdәhlәr [qabların birinin üzәrindәki yazıda İ dövlәtinin hökmdarı (xou) qeyd olunub; ehtimal ki, o Çjou sülalәsinin hakimiyyәtinin әvvәlindә burada mülk almışdır], nizә vә ox ucluqları, nacaqlar, döyüş baltaları, qınlı vә qınsız qılınclar, döyüş arabalarının hissәlәri, yәhәr-yüyәnlәr tapılmışdır. Daş baltalar, toxalar, oraqlar, әyri bıçaqlar, oxucluqları, qursalar da aşkar edilmişdir. Bәzi saxsı piyalә, kasa vә qәdәhlәrin sәthi möhürlә vurulan hәndәsi ornamentlә bәzәdilmişdir; “sadә” çini qablarda var. Çәltikçilikdәn başqa ov vә balıq ovu ilә mәşğul olurdular. X. Lyançju mәdәniyyәti әsasında formalaşmış, Şan (İn), sonralar isә Çjou mәdәniyyәtlәrinin tәsirinә mәruz qalmışdır. X. mәdәniyyәtini donğu xalqları (“şәrqi barbarlar”) ilә әlaqәlәndirirlәr. Bu mәdәniyyәtin әsasında U dövlәti formalaşmışdı.
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, “Azərbaycan” xüsusi cildi (Azərbaycan dilində)
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2007
ISBN: 978-9952-441-01-7
Səhifələrin sayı: 881
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, “Azərbaycan” xüsusi cildi (rus dilində)
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2012
ISBN: 978-9952-441-01-7
Səhifələrin sayı: 881
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, I CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2009
ISBN: 978-9952-441-02-4
Səhifələrin sayı: 608
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, II CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2010
ISBN: 978-9952-441-05-5
Səhifələrin sayı: 604
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, III CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2011
ISBN: 978-9952-441-07-9
Səhifələrin sayı: 604
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, IV CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2013
ISBN: 978-9952-441-03-1
Səhifələrin sayı: 608
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, V CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2014
ISBN: 978-9952-441-10-9
Səhifələrin sayı: 592
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VI CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2015
ISBN: 978-9952-441-11-6
Səhifələrin sayı: 608
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VII CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2016
ISBN: 978-9952-441-12-3
Səhifələrin sayı: 608
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VIII CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili:
ISBN:
Səhifələrin sayı:
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, IX CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2019
ISBN: 978-9952-441-17-8
Səhifələrin sayı: 600
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, X CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili 2020
ISBN: 978-9952-441-18-5
Səhifələrin sayı: 600
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, XI CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2024
ISBN: 978-9952-441-20-8
Səhifələrin sayı: 600
HİNDİSTANDA XALQ ÜSYANI – İBRAHİMOV Eldar Rza oğlu 
    XUŞU 
    XUŞU – Aşağı Yanszı hövzәsindә (Çindә Anxoy әyalәtinin c.-q.-indә vә Szyansu vil.-nin c.-ş.-indә) Tunc dövrünә aid arxeoloji mәdәniyyәt (tәqr. e.ә. 1700–1000). 1951 ildәn (İn Xuançjan) arxeoloji qazıntılar aparılmış, 1970-ci illәrdә әsas tәdqiqat işlәrinә başlanılmışdır. Tuanşan şәhәr yerindә (sah. tәqr. 3000 m2; torpaq sәddin hünd. 7 m) daşqınlara qarşı qumdaşıdan bәnd, tikililәrin dairәvi bünövrәlәri (diametri 10 m-ә qәdәr), bәzi yaşayış mәskәnlәrindә dulus kürәlәri, mis filizi, posa, putalar vә s. aşkar edilmişdir. Meyitlәr kiçik kurqan mәzarlıqlarında döşәmәsi çaydaşıdan olan daş kameralarda, sadә qәbirlәr dә isә torpaq qalağının altındakı quyularda dәfn edilmişdir. Quş formasında naxışı olan tunc üçayaqlar, әsasәn, gәtirilmә tripodlar vә tetrapodlar, qapaqlı konteynerlәr, qәdәhlәr [qabların birinin üzәrindәki yazıda İ dövlәtinin hökmdarı (xou) qeyd olunub; ehtimal ki, o Çjou sülalәsinin hakimiyyәtinin әvvәlindә burada mülk almışdır], nizә vә ox ucluqları, nacaqlar, döyüş baltaları, qınlı vә qınsız qılınclar, döyüş arabalarının hissәlәri, yәhәr-yüyәnlәr tapılmışdır. Daş baltalar, toxalar, oraqlar, әyri bıçaqlar, oxucluqları, qursalar da aşkar edilmişdir. Bәzi saxsı piyalә, kasa vә qәdәhlәrin sәthi möhürlә vurulan hәndәsi ornamentlә bәzәdilmişdir; “sadә” çini qablarda var. Çәltikçilikdәn başqa ov vә balıq ovu ilә mәşğul olurdular. X. Lyançju mәdәniyyәti әsasında formalaşmış, Şan (İn), sonralar isә Çjou mәdәniyyәtlәrinin tәsirinә mәruz qalmışdır. X. mәdәniyyәtini donğu xalqları (“şәrqi barbarlar”) ilә әlaqәlәndirirlәr. Bu mәdәniyyәtin әsasında U dövlәti formalaşmışdı.
    XUŞU 
    XUŞU – Aşağı Yanszı hövzәsindә (Çindә Anxoy әyalәtinin c.-q.-indә vә Szyansu vil.-nin c.-ş.-indә) Tunc dövrünә aid arxeoloji mәdәniyyәt (tәqr. e.ә. 1700–1000). 1951 ildәn (İn Xuançjan) arxeoloji qazıntılar aparılmış, 1970-ci illәrdә әsas tәdqiqat işlәrinә başlanılmışdır. Tuanşan şәhәr yerindә (sah. tәqr. 3000 m2; torpaq sәddin hünd. 7 m) daşqınlara qarşı qumdaşıdan bәnd, tikililәrin dairәvi bünövrәlәri (diametri 10 m-ә qәdәr), bәzi yaşayış mәskәnlәrindә dulus kürәlәri, mis filizi, posa, putalar vә s. aşkar edilmişdir. Meyitlәr kiçik kurqan mәzarlıqlarında döşәmәsi çaydaşıdan olan daş kameralarda, sadә qәbirlәr dә isә torpaq qalağının altındakı quyularda dәfn edilmişdir. Quş formasında naxışı olan tunc üçayaqlar, әsasәn, gәtirilmә tripodlar vә tetrapodlar, qapaqlı konteynerlәr, qәdәhlәr [qabların birinin üzәrindәki yazıda İ dövlәtinin hökmdarı (xou) qeyd olunub; ehtimal ki, o Çjou sülalәsinin hakimiyyәtinin әvvәlindә burada mülk almışdır], nizә vә ox ucluqları, nacaqlar, döyüş baltaları, qınlı vә qınsız qılınclar, döyüş arabalarının hissәlәri, yәhәr-yüyәnlәr tapılmışdır. Daş baltalar, toxalar, oraqlar, әyri bıçaqlar, oxucluqları, qursalar da aşkar edilmişdir. Bәzi saxsı piyalә, kasa vә qәdәhlәrin sәthi möhürlә vurulan hәndәsi ornamentlә bәzәdilmişdir; “sadә” çini qablarda var. Çәltikçilikdәn başqa ov vә balıq ovu ilә mәşğul olurdular. X. Lyançju mәdәniyyәti әsasında formalaşmış, Şan (İn), sonralar isә Çjou mәdәniyyәtlәrinin tәsirinә mәruz qalmışdır. X. mәdәniyyәtini donğu xalqları (“şәrqi barbarlar”) ilә әlaqәlәndirirlәr. Bu mәdәniyyәtin әsasında U dövlәti formalaşmışdı.