IHIÁX (yakutca hәrfәn – sәpmә, çilәmә) – yakutlarda yeni il bayramı. Əfsanәyә görә, әsasını yakutların ulu әcdadı Elley Bootur qoymuşdur. İyunun ortasında qeyd edilir. Biçin vaxtının әvvәlinә, atların balavermә dövrünә vә tәzә kumısın hazırlanmasına tәsadüf edir. Madyan südündәn hazırlanan kumıs sәmavi süd gölünün tәcәssümü, “ağ bәrәkәt”in (ilge) rәmzidir.
Ağ geyimli şaman (alqısçıt) tәrәfindәn idarә olunan bayram ayinlәri bir neçә gün davam edir. Ayinlәr kәsilmiş tozağacılarla әhatә olunmuş meydanda keçirilir. Ortada at bağlamaq üçün yer, onun yanında ayin müxәllәfatı vә içi kumısla dolu qablar yerlәşdirilmiş mehrab quraşdırılır. Mehrab at tüklәri, parça hissәlәri, tozağacı qabığından hazırlanmış mәmulatlardan ibarәt çәpәrlә әhatә olunur. Ayinlәrә oyma naxışlı, hündür taxta qәdәhlәrdәn (çooron) kumısın içilmәsi vә sәpilmәsi, tәzә oda xeyir-dua verilmәsi, yallı rәqsi (ohuoxay), idman yarışları (o cümlәdәn biri xeyir, digәri isә şәr ruhları tәcәssüm etdirәn pәhlәvanların gülәşi) vә s. daxildir.

Ohuoxay.










