“İBM” (ing. International Business Machines – Beynәlxalq biznes maşınları), A y - b i - e m – kompüter texnologiyaları sahәsindә transmilli korporasiya. Əsası 1911 ildә qoyulmuşdur vә CTR (Computing Tabulating Recording) adlanırdı. CTR 1917 ildә Kanadadakı yeni filialını “İBM” adlandırdı; 1924 ildәn әsas şirkәt dә bu adı daşıyır. Mәnzil-qәrargahı Armonk ş.-dәdir (Nyu-York ştatı ABŞ,).
“İBM” 1932 ildә mükәmmәl tәchizatlı elmi tәdqiqat mәrkәzi yaratmışdı. 1935 ildә hazırladığı kommersiya cәhәtdәn ilk uğurlu elektrik yazı maşını (mәtnlәri yığmaq üçün) modeli 1990 ilәdәk istehsal olundu. 1943 ildә yeni element bazası (elektro vakuum lampaları) әsasında qurulub hesablamalar aparan ilk maşın nümayiş etdirilmişdir; hesablama proseslәrinin mәhsuldarlığı min dәfә artmışdır. 1944 ildә hazırlanmış hesablama maşını yeni prinsiplәr üzәrindә qurulmuşdu vә avtomatik rejim dә uzun әmәliyyatlar zәncirini hәyata keçirә bilirdi. 1946 ildә mürәkkәb hesablamalar aparan ilk EHM-lәrin satışı başlanmışdır. 1948 ildә yaradılmış EHM-dә әmәliyyatların ardıcıllığını tәyin edәn proqramı dәyişmәk mümkün olmuşdur. 1957 ildә “İBM”-in tәqdim etdiyi fortran proqramlaşdırma dili bütün dünyada tanınmışdır. 1960 ildә ilk dәfә elektrovakuum lampaların әvәzinә tranzistorlardan istifadә edilәn hesablama maşını buraxılmışdır. Sonrakı illәrdә әmәli yaddaş üçün element bazası (1966), inteqral sxem әsasında prosessor (1967), relasiya verilәnlәr bazasının konsepsiyası (1970), insan nitqini hesablama maşını ilә tanıyan sistem (1971), verilәnlәrin saxlanması üçün standart olan әyilgәn disk (1971), yüksәksıxlıqlı verilәnlәrin saxlanması üçün sәrt disk – vinçester (1973) hazırlanmışdır. 1981 ildә müasir universal fәrdi kompüterin (PC – Personal Computer) әsas әlamәtlәrini özündә birlәşdirәn IBM PC tәqdim edilmişdir. 1998 ildә “İBM” tәrәfindәn saniyәdә 3,9 trln. әmәliyyat hәyata keçirәn vә 2,6 trln. bayt әmәli yaddaşa malik “Blue Pacific” super kompüteri, 2005 ildә “Blue Gene” super hesablayıcı proqramı (ABŞ-ın Texnologiya vә innovasiya üzrә milli medala layiq görülmüşdür), 2006 ildә “Secure Blue” qurğusu, 2011 ildә “Watson” süni intellekt proqramı yaradılmışdır.
“İBM” korporasiyasının tәdqiqat mәrkәzi. Olbani ş. (Nyu-York ştatı).
