İDARƏETMƏ SÜKANLARI – uçuş aparatlarının idarә olunmasını vә aparatın dayanıqlığını (tarazlığını) tәmin edәn hәrәkәtli aerodinamik hissәlәr (quruluşlar). Aerodinamik İ.s.-na yüksәklik vә istiqamәt sükanları (quyruq çıxıntıları), eleronlar (qanadın arxa ucunda yerlәşir) aiddir; qanadlı raketlәrdә, tәyyarәlәrdә, ekranoplanlar da istifadә olunur. Qaz ilә işlәyәn İ.s. raket mühәrrikinin şırnağında quraşdırılan vә onun dartqısının sәmtini dәyişәn dönmә lövhәlәridir. Şırnaqlı İ.s. içәrisindәn sıxılmış hava vә ya qaz axaraq idarәedici reaktiv qüvvә yaradan ucluqlardır; kosmik aparatlarda, raketlәrdә, havaya şaquli qalxan vә enәn tәyyarәlәrdә tәtbiq olunur.
Tәyyarәlәrdә әsas idarәetmә krenә görә (eleronlarla UA-nın uzununa oxuna nәzәrәn idarә olunur), tanqaja görә (yüksәklik sükanları ilә eninә oxa nәzәrәn idarә edilir), kursa görә (şaquli oxa nәzәrәn istiqamәt sükanları ilә vә әlavә olaraq stabilizatorla, qanadarxası ilә, lövhәlәrlә vә s. idarә olunur) olur. Əsas idarәetmә iki müstәqil sistemdәn – әl ilә idarә olunan yüksәklik sükanı vә elerondan, ayaqla idarә olunan istiqamәt sükanından ibarәtdir. Uçuş zamanı idarәetmә prosesindә tәyyarәçinin işini yüngüllәşdirmәk üçün trimmerlәr, servokom pensatorlar vә s.-dәn istifadә olunur.
Bәzәn uyğunlaşdırılmış (birlәşdirimiş) funksiyaları yerinә yetirәn bir sira idarәetmә orqanları da İ.s.-na aid edilir (mәs., flaperon eleron vә qanadarxası kimi, elevon eleron vә yüksәklik sükanı kimi işlәyir).
