Azərbaycan Milli Ensiklopediyası
XI CİLD (HİNDİSTANDA XALQ ÜSYANI - İXTİOFTİRİÓZ )
    İFRATQISA İŞIQ İMPULSLARI 
    İFRATQISA İŞIQ İMPULSLARI – impulsun daşıyıcı tezliyinin rәqslәrinin periodu ilә müqayisә oluna bilәcәk müddәtdә baş verәn impulslar. İ.i.i.-nın (onları ultra qısa da adlandırırlar) uzunluq diapazonlarının dәqiq tәyin olunma sәrhәdi yoxdur. Qısa işıq impulsları anlayışı lazer fizikası inkişaf etdikcә dәyişmişdir. 1960 illәrin әvvәllәrindә keyfiyyәtlilik modulyasiyası metodlarının işlәnib hazırlanması o zaman üçün әn qısa olan nsan-lik lazer impulslarının (10–7 – 10–8 san uzunluqlu) stabil generasiyasına, modların sinxronlaşması metodlarının inkişafı isә psan-lik (10–9 –10–10 san) vә f san-lik (10–13 – 10–15 san) lazer impulslarının generasiyasına gәtirdi. 10–15 – 10–17 san uzunluqlu (attosaniyәlik impulslar) impulsların alınması metodları birinci üsula yaxındır.
    İ.i.i. fizikada, kimyada, biologiyada vә s.-dә tezkeçәn (sürәtli) proseslәrin öyrәnilmәsi üçün istifadә edilә bilәr. İmpulsun müddәti zamana görә ayırdetmә hәddini tәyin edir. “Hәyәcanlandırma – zondlama” metodu daha çox yayılmışdır; belә ki, lazer impulsu tәdqiq olunan obyekti hәyәcanlandırır, hәmin vә ya ona yaxın tezliyә malik ikinci impuls isә sonrakı zaman anlarında obyektin vәziyyәtini qeyd edir. Belә sxemlәrin ayırd edilәn minimal zamanı, zondlayan impulsların müddәtilә tәyin edilir. Əgәr impulsların generasiyasının müddәti femtosaniyә vahidlәrindә olarsa, onda hәtta әn yüngül molekulların da hәyәcanlanma vә relaksasiya proseslәrinin öyrәnilmәsi imkanı meydana çıxar.
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, “Azərbaycan” xüsusi cildi (Azərbaycan dilində)
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2007
ISBN: 978-9952-441-01-7
Səhifələrin sayı: 881
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, “Azərbaycan” xüsusi cildi (rus dilində)
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2012
ISBN: 978-9952-441-01-7
Səhifələrin sayı: 881
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, I CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2009
ISBN: 978-9952-441-02-4
Səhifələrin sayı: 608
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, II CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2010
ISBN: 978-9952-441-05-5
Səhifələrin sayı: 604
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, III CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2011
ISBN: 978-9952-441-07-9
Səhifələrin sayı: 604
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, IV CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2013
ISBN: 978-9952-441-03-1
Səhifələrin sayı: 608
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, V CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2014
ISBN: 978-9952-441-10-9
Səhifələrin sayı: 592
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VI CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2015
ISBN: 978-9952-441-11-6
Səhifələrin sayı: 608
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VII CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2016
ISBN: 978-9952-441-12-3
Səhifələrin sayı: 608
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, VIII CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili:
ISBN:
Səhifələrin sayı:
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, IX CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2019
ISBN: 978-9952-441-17-8
Səhifələrin sayı: 600
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, X CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili 2020
ISBN: 978-9952-441-18-5
Səhifələrin sayı: 600
Sərlövhə: Azərbaycan Milli Ensiklopediyası, XI CİLD
Nəşriyyat: "Azərbaycan Milli Ensiklopediyası" Elmi Mərkəzi
Nəşr yeri: Bakı
Nəşr ili: 2024
ISBN: 978-9952-441-20-8
Səhifələrin sayı: 600
HİNDİSTANDA XALQ ÜSYANI – İXTİOFTİRİÓZ 
    İFRATQISA İŞIQ İMPULSLARI 
    İFRATQISA İŞIQ İMPULSLARI – impulsun daşıyıcı tezliyinin rәqslәrinin periodu ilә müqayisә oluna bilәcәk müddәtdә baş verәn impulslar. İ.i.i.-nın (onları ultra qısa da adlandırırlar) uzunluq diapazonlarının dәqiq tәyin olunma sәrhәdi yoxdur. Qısa işıq impulsları anlayışı lazer fizikası inkişaf etdikcә dәyişmişdir. 1960 illәrin әvvәllәrindә keyfiyyәtlilik modulyasiyası metodlarının işlәnib hazırlanması o zaman üçün әn qısa olan nsan-lik lazer impulslarının (10–7 – 10–8 san uzunluqlu) stabil generasiyasına, modların sinxronlaşması metodlarının inkişafı isә psan-lik (10–9 –10–10 san) vә f san-lik (10–13 – 10–15 san) lazer impulslarının generasiyasına gәtirdi. 10–15 – 10–17 san uzunluqlu (attosaniyәlik impulslar) impulsların alınması metodları birinci üsula yaxındır.
    İ.i.i. fizikada, kimyada, biologiyada vә s.-dә tezkeçәn (sürәtli) proseslәrin öyrәnilmәsi üçün istifadә edilә bilәr. İmpulsun müddәti zamana görә ayırdetmә hәddini tәyin edir. “Hәyәcanlandırma – zondlama” metodu daha çox yayılmışdır; belә ki, lazer impulsu tәdqiq olunan obyekti hәyәcanlandırır, hәmin vә ya ona yaxın tezliyә malik ikinci impuls isә sonrakı zaman anlarında obyektin vәziyyәtini qeyd edir. Belә sxemlәrin ayırd edilәn minimal zamanı, zondlayan impulsların müddәtilә tәyin edilir. Əgәr impulsların generasiyasının müddәti femtosaniyә vahidlәrindә olarsa, onda hәtta әn yüngül molekulların da hәyәcanlanma vә relaksasiya proseslәrinin öyrәnilmәsi imkanı meydana çıxar.
    İFRATQISA İŞIQ İMPULSLARI 
    İFRATQISA İŞIQ İMPULSLARI – impulsun daşıyıcı tezliyinin rәqslәrinin periodu ilә müqayisә oluna bilәcәk müddәtdә baş verәn impulslar. İ.i.i.-nın (onları ultra qısa da adlandırırlar) uzunluq diapazonlarının dәqiq tәyin olunma sәrhәdi yoxdur. Qısa işıq impulsları anlayışı lazer fizikası inkişaf etdikcә dәyişmişdir. 1960 illәrin әvvәllәrindә keyfiyyәtlilik modulyasiyası metodlarının işlәnib hazırlanması o zaman üçün әn qısa olan nsan-lik lazer impulslarının (10–7 – 10–8 san uzunluqlu) stabil generasiyasına, modların sinxronlaşması metodlarının inkişafı isә psan-lik (10–9 –10–10 san) vә f san-lik (10–13 – 10–15 san) lazer impulslarının generasiyasına gәtirdi. 10–15 – 10–17 san uzunluqlu (attosaniyәlik impulslar) impulsların alınması metodları birinci üsula yaxındır.
    İ.i.i. fizikada, kimyada, biologiyada vә s.-dә tezkeçәn (sürәtli) proseslәrin öyrәnilmәsi üçün istifadә edilә bilәr. İmpulsun müddәti zamana görә ayırdetmә hәddini tәyin edir. “Hәyәcanlandırma – zondlama” metodu daha çox yayılmışdır; belә ki, lazer impulsu tәdqiq olunan obyekti hәyәcanlandırır, hәmin vә ya ona yaxın tezliyә malik ikinci impuls isә sonrakı zaman anlarında obyektin vәziyyәtini qeyd edir. Belә sxemlәrin ayırd edilәn minimal zamanı, zondlayan impulsların müddәtilә tәyin edilir. Əgәr impulsların generasiyasının müddәti femtosaniyә vahidlәrindә olarsa, onda hәtta әn yüngül molekulların da hәyәcanlanma vә relaksasiya proseslәrinin öyrәnilmәsi imkanı meydana çıxar.