İJÓRA DİLİ – ijoraların dili. Leninqrad vil.-nin Kinqisepp r-nunda (Rusiya) yayılmışdır. Bu dildә danışanların sayı tәqr. 123 nәfәrdir (2010). İ.d.-ni, әsasәn, İkinci dünya müharibәsindәn әvvәl doğulmuş yaşlı nәsil bildiyindәn, ölmәkdә olan dillәrә aid edilir. Müharibәdәnsonrakı nәslin nümayәndәlәri ya dili ümumiyyәtlә bilmir, yaxud da ondan mәişәt leksikası sәviyyәsindә istifadә edirlәr; bununla belә ayrı-ayrı gәnclәr dilә yiyәlәnmişlәr.
İ.d. Baltikayanı fin dillәrinin şm. qoluna aiddir, fin vә karel dillәrinә olduqca yaxındır. Ənәnәvi olaraq, 4 dialekt ayırd edilir: Soykino, Aşağı Luqa, Xevaa, Yuxarı Luqa (Oredej). Sonuncu ikisi ölü dialektlәrdir. Aşağı Luqa dialekti vod dilinin güclü tәsirinә mәruz qalmışdır.
İ.d.-nin fonetika vә qrammatikası Baltikayanı fin dillәrindә olduğu kimidir. Flektivliyә yönәlmiş iltisaqi dildir. Leksikası әsl Baltikayanı fin sözlәrindәn ibarәtdir, rus dilindәn alınma sözlәr dә var. Əsas söz sırası “mübtәda + xәbәr + tamamlıq” şәklindәdir. Sintaksisindә rus dilinin tәsiri hiss olunur.
1930-cu illәrdә İ.d üçün latın әlifbası әsasında yazı işlәnmiş, bir sıra dәrsliklәr hazırlanmışdı. 1937 ilә qәdәr mәktәblәrdә tәdris olunurdu. Müharibәdәnsonrakı dövrdә İ.d. tәqiblәrә mәruz qalmış (rus әhali ijoraların öz dilindә ünsiyyәtinә mәnfi yanaşırdı), bu isә dilin vәziyyәtinin kәskin pislәşmәsinә gәtirib çıxarmışdı. Hazırkı mәrhәlәdә İ.d.-ni yazısız dil hesab etmәk daha doğrudur.
